Vrijdag 21/01/2022

'Ik ben totaal geen extreem linkse hysterica'

CdH-vicepremier Joëlle Milquet wil dat de karikaturen ophouden die over haar de wereld in worden gestuurd

Hoezeer deze regering als los zand aan elkaar hangt, werd deze week weer pijnlijk geëtaleerd. Het kwam tot een open conflict tussen de liberalen en Joëlle Milquet, die verweten werd hongerstakingen van sans-papiers te organiseren. Milquet ziet er een constante in. 'Eerst was ik madame non en nu dit. Dit pik ik niet.'

Door Fabian Lefevere

Als Joëlle Milquet binnen komt gevallen, in haar jachtige stijl én ietwat te laat, kan ze het niet laten wat grapjes te maken. "Excuus voor het wachten, maar ik moest eerst nog een hongerstaking organiseren." Maar, mind you, achter die air van luchtigheid gaat een ware furie schuil. Laster en eerroof, zo kwalificeert Milquet de beschuldigingen van deze week. Wat volgt, is een waterval aan woorden, opgefleurd met veel uitroeptekens.

De herinnering aan de vakantie is alweer ver weg na wat deze week gebeurd is.

Milquet: "Ach, ik ben nog net zo positief ingesteld als tijdens mijn vakantie. Bij deze politieke rentree wil ik me vooral boven het gewoel stellen en mijn koelbloedigheid bewaren. Er moet al veel gebeuren voor ik een teken van zwakte zal vertonen, ondanks alle spanning, ultimatums, oekazes en het gekkenwerk van de voorbije maanden. En ik héb er ook nog geen vertoond. (lacht zuinig) Integendeel, ik heb een grote weerstand voor dit soort zaken."

Wat niet wegneemt dat het allemaal weer om u leek te draaien, deze week, met alle ophef die er was over het asieldossier.

"Het draait niet om mij, maar om de uitvoering van het regeerakkoord. En ik merk dat sommigen karikaturen van mij schetsen, om het dossier zo te laten verrotten. Maar ik zal me daartoe nooit laten misbruiken en ik blijf er erg kalm onder. Maar de laster en eerroof aan mijn adres pik ik niet. Alle partijen uit het zuiden van het land hebben contacten met de vertegenwoordigers van de sans-papiers. (Fel) Allemaal! We geven die mensen info over wat kan en wat niet kan. We hoeven ons daar op geen enkele manier over te schamen. Dat dat zonder enige twijfel niet gebeurt in het noorden van het land is mijn zaak niet.

"Wat ik niet slik, is dat sommigen daar politiek misbruik van maken én de media voor hun kar spannen. In die VRT-reportage was trouwens niets te zien. Je ziet een man die zegt met mijn kabinetschef te praten. Twee keer niets dus! Maar ze willen de bevolking doen geloven dat ik persoonlijk hongerstakingen organiseer. Terwijl ik elke keer weer de hongerstakers probeer te overtuigen hun acties stil te leggen. Je kunt geen humanist zijn en tegelijkertijd over de lijken heen stappen."

Met 'ze' doelt u op de liberalen en Annemie Turtelboom, bien évidemment.

"Ik ga daar niet op in, maar dit moet ophouden. Dat iedereen eindelijk eens zijn werk doet. Er ís een zeer duidelijk regeerakkoord. En misschien betreuren sommigen nu dat ze dat hebben afgesloten, maar een akkoord is een akkoord. Ik ben overigens erg gematigd. We hebben enorme toegevingen gedaan aan Open Vld en CD&V om de nationaliteitsverwerving en de gezinshereniging strikter te maken. We stappen bovendien mee in het verhaal van de economische migratie, terwijl de Franstaligen daar helemaal geen belang bij hebben. We hebben werklozen genoeg in Wallonië en Brussel. Maar als we overeenkomen dat sans-papiers die hier sinds maart 2007 verblijven een verblijfsvergunning krijgen als ze werk hebben, moet ook dat uitgevoerd worden. Electorale praat heeft nu weinig zin."

U blaast nochtans ook warm en koud. Zo was u tijdens de oranje-blauwe onderhandelingen nog voor een heronderhandeling van de bilaterale akkoorden met een aantal landen van herkomst, die nu een gunstregime voor de immigratie genieten. Terwijl u het vorige week afschoot.

"(fel) Komaan zeg! Ik heb alleen maar gezegd dat dit niet in het regeerakkoord staat."

In het regeerakkoord staat wel dat het asielbeleid geharmoniseerd moet worden.

"En tout cas, dit probleem is nog nooit op tafel gelegd. Door niemand. Heb ik gezegd dat ik er niet wil over spreken? Het moet gedaan zijn met al die karikaturen. Wij wagen ons daar ook niet aan, terwijl het o zo makkelijk zou zijn."

Hebt u het gevoel dat de liberalen een gecoördineerde aanval op u uitvoeren?

"(furieus) Natuurlijk wel, al is het breder dan alleen maar de liberalen. Aan Vlaamse kant was ik een jaar lang madame non, terwijl ik alle compromisnota's op papier heb gezet. Ik werkte tot drie uur 's nachts om Yves Leterme teksten aan te leveren waarmee hij een oplossing kon vinden. Diezelfde madame non dus die vier pagina's over de regionalisering van de arbeidsmarkt schreef. Nu proberen ze me als een extreem linkse hysterica af te schilderen die hongerstakingen organiseert. Dat ben ik niet. Ik ben vicepremier en het is normaal dat ik me met de problemen van de regering bezighoud. Als minister van Werk is het ook normaal dat ik me over de economische migratie ontferm."

Stelt u zich niet bloot aan kritiek doordat u erg dicht bij de beweging van de sans-papiers staat?

"Maar ik sta helemaal niet dicht bij de sans-papiers. Vanwaar komt dat verhaal toch? Ik ontmoet de patroons, de vakbonden, meneer Roosemont van de Dienst Vreemdelingenzaken en delegaties van de sans-papiers. Mijn leven staat bol van de contacten, met alles en iedereen. Tout le monde! Als ik dat niet zou doen, zouden ze me verwijten dat ik wereldvreemd ben."

U hebt toch hongerstakende sans-papiers opgezocht in Elsense?

"Dat was een privébezoek, waar toevallig een journaliste van uw krant bij aanwezig was. Ik heb haar daar niet gevraagd. Ik heb natuurlijk wél een zekere visie op de regularisering van asielzoekers. Namelijk dat het weinig zin heeft om wie hier zwartwerkt - vaak mensen met kinderen die uitgebuit worden - in de illegaliteit te laten. Denkt u dat ik open grenzen verdedig? Absoluut niet. Als Brussels schepen heb ik vaak genoeg schijnhuwelijken geweigerd. Ik duld niet dat de wet overtreden wordt. Ik ben een juriste, dat weet u. Maar we zitten nog altijd met een reserve aan mensen die al jaren in de procedure zitten, door de schuld van de overheid. Die moet je op een bepaald moment regulariseren, geval per geval. Wat nog niet hetzelfde is als een collectieve regularisatie. De karikaturen over mij zijn echt schaamtelijk."

Is er geen probleem met de twee petjes die u draagt? Als partijvoorzitter verdedigt u de belangen van asielzoekers en als minister moet u spreken namens de regering.

"Hebt u diezelfde vraag ook gesteld aan meneer Reynders?"

Die is hier in geen velden of wegen te bespeuren.

"(uitdagend) Wat is het probleem eigenlijk?"

Dat het cdH in het asieldossier een andere visie op asiel heeft dan de regering en dat de ministeriële deontologie veronderstelt dat u het standpunt van de regering verdedigt.

"Ik heb persoonlijk het hoofdstuk asiel onderhandeld. Wat daar in staat, ís dus ook het standpunt van mijn partij. Daar zit niet het minste ruis op. In het regeerakkoord hebben we toegevingen gedaan, zonder twijfel. Maar dat aanvaarden we en willen we uitvoeren. Denk nu vooral niet dat ik mezelf populair maak met mijn verdediging van de sans-papiers."

Het legt u ook geen windeieren als u opduikt bij een hongerstaking.

"(zucht) Franchement... Denkt u nu echt dat ik hier stemmen mee win? Natuurlijk niet, dit is gewoon iets wat de Franstalige publieke opinie ontroert. Bovendien stemmen de sans-papiers niet. Maak er alstublieft geen karikatuur van. Ik doe aan politiek vanuit overtuiging en niet vanuit electorale overwegingen."

Vindt u het een comfortabele positie om én vicepremier én voorzitter te zijn?

"Het is niet mijn keuze. Ik wou eigenlijk geen minister worden. Ik heb dat enkel gedaan omdat mijn partij dat vroeg, na acht jaar in de oppositie, en ik zo de staatshervorming kon begeleiden. Ik van mijn kant wilde een nieuwe voorzittersverkiezing, waaraan ik niet zou deelnemen. Ik zou die trouwens makkelijk winnen. Mijn partij heeft echter beslist, in mijn afwezigheid, om de voorzittersverkiezingen na de regionale verkiezingen te organiseren en zo de continuïteit te garanderen. Ik heb vijftien dagen nagedacht over die uitzonderlijke interim, maar een derde mandaat hoef ik sowieso niet. Ik wil niet mijn hele leven in de politiek blijven."

U wekt wel de indruk dat het cdH Joëlle Milquet is.

"Als ik het cdH was, zou ik meedoen aan de voorzittersverkiezingen. Toch? Nee, we hebben briljante ministers en staatssecretarissen: André Antoine, Melchior Wathelet, Benoît Lutgen, Marie-Dominique Simonet, Cathérine Fonck of Benoît Cerexhe. En er zijn elf parlementsleden onder de 35 jaar, een hele nieuwe generatie. Kijk, in Vlaanderen zijn de sterkste personen niet noodzakelijk partijvoorzitter. Bij ons is het leadership sterk, zelfs bij Ecolo is dat zo geworden. In Vlaanderen zijn het panels die de partijen leiden. Dat is gewoon een andere traditie, die over enkele jaren overigens kan keren."

Wie is volgens u de leider van CD&V?

"(minzaam) CD&V heeft verschillende interessante persoonlijkheden. Marianne Thyssen, de premier of de Vlaamse minister-president, met elk een eigen rol."

Vindt u het niet vreemd dat Kris Peeters nu een communautair plan presenteert? Je zou zoiets veeleer verwachten van de federale premier.

"Weet u, plannen en methodes kunnen pas uitgevoerd worden als iedereen akkoord gaat. Dan maakt het niet uit wie dingen op tafel legt, uiteindelijk moeten de partijen hun fiat geven. Vergeet ook niet dat de bemiddelaars nog hun rapport aan de koning moeten overmaken."

Wat vindt u van Peeters' plan?

"(ontwijkend) Wij willen dat alle beleidsniveaus vertegenwoordigd zijn, met álle partijen die ermee te maken hebben. Ik ben blij dat er nu een rol is weggelegd voor alle gewesten en gemeenschappen. Ik heb dat overigens zelf voorgesteld, al meer dan een jaar geleden, in een nota die er zogezegd geen was. Als Peeters erin slaagt het klimaat te kalmeren, is het voor mij allang goed. In essentie kun je echter niet aan de partijen voorbij. Het zijn de acht partijen die uiteindelijk zullen beslissen of het doorgaat of niet. Nu kan ik niet zeggen dat ik verrast ben door de voorstellen van Peeters. Zijn stellingen nemen voor een groot stuk de eisen van het Vlaams kartel over. Ik neem er akte van dat de Nederlandstaligen zich laten vertegenwoordigen door de Vlaamse regering. Wij zullen later wel met de partijvoorzitters bekendmaken wat onze voorwaarden zijn voor de dialoog, welke principes we zullen verdedigen en wie we naar de onderhandelingstafel sturen."

Stemt het u niet bitter dat de discussies nog altijd over de methode gaan?

"Wij hebben daar niet zelf voor gekozen. Er was een akkoord over een eerste pakket, er was een tweede in de maak, maar dat is allemaal vertraagd toen B-H-V geagendeerd werd in de Kamer. Wij hebben ook niet gekozen voor het ontslag van Leterme, waarvan we overigens maar één minuut van tevoren zijn ingelicht en dat zeker niet onvermijdelijk was. Maar het verleden is het verleden. Wij blijven constructief. Met de huidige voorstellen kunnen we september doorkomen en daarna zien we wel weer."

Gelooft u in een staatshervorming vóór 2009. Jean-Luc Dehaene, Karel De Gucht en Didier Reynders alvast niet.

"Vanaf het moment dat er een akkoord is over de methode zullen we beslissen wat we wel en niet doen vóór 2009. Dan zien we ook wat we doen met het eerste pakket. En oekazes en deadlines werken averechts. Ik denk dat we gewoon binnen deze legislatuur een akkoord moeten hebben. Iedereen weet dat alle partijen minder geneigd zijn tot toegevingen als de campagne begint."

Zijn er vóór 2009 mogelijkheden voor fiscale autonomie en de regionalisering van de arbeidsmarkt?

"Dat zullen we zien. We moeten nu vooral vertrouwen wekken en zeggen dat we een aantal onderwerpen zullen aanpakken. Het is trouwens niet omdat we onderwerpen over de verkiezingen tillen dat we daar nooit een akkoord over zullen bereiken. Maar daar hebben we het nu niet over. Het gaat alleen maar over de methode en laat ons eerst zien of we daarin slagen."

Bent u niet bang voor de uitslag van de verkiezingen in Vlaanderen, als de partijen er zonder communautair resultaat naar de kiezer moeten gaan?

"Ik zie niet waarom de publieke opinie zou radicaliseren, als we tenminste in een sfeer van vertrouwen verder werken. De Vlaamse burgers zijn geen radicalen, ook zij willen een gemeenschappelijk Belgisch project. En als ze toch radicaliseren, zal dat invloed hebben op de Franstalige positie hebben. Wij zijn altijd constructief geweest. Weliswaar willen we dat er niet geraakt wordt aan de solidariteit of dat er fiscale concurrentie ontstaat, maar we willen wel spreken over een bevoegdheidsoverdracht en bijsturingen van de financieringswet. Je kunt de ene regio meer responsabiliseren, terwijl je tegelijkertijd beter tegemoetkomt aan de behoeftes van de andere. Maar dat zal altijd met respect voor de rechten van de Franstaligen en voor het specifieke karakter van Brussel moeten gebeuren. Dat zeg ik nu al maanden en maanden. Mais qu'on travaille, quoi! Het zal nog lang genoeg duren voor we alles rond krijgen."

Peeters neemt in zijn stellingen voor een groot stuk de eisen over van het Vlaams kartel Telkens weer probeer ik de hongerstakers te overtuigen hun acties stil te leggen. Je kunt geen humanist zijn en tegelijkertijd over de lijken heen stappen

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234