Dinsdag 31/03/2020

Iedereen Houdini

'Escape rooms' zijn razend populair. Vooral bedrijven zien in de ontsnappingsactiviteit een ideaal teambuildingmoment. Waarin schuilt het succes van 1,5 uur gemeenschappelijke opsluiting? 'De Morgen' ging op zoek naar een verklaring in een afgesloten 'Russisch laboratorium'.

Het concept is eenvoudig: je wordt opgesloten in een thematisch ingerichte ruimte, en je moet er binnen een bepaalde tijdspanne - vaak een uur - zien uit te geraken. Ontsnappen doe je aan de hand van raadsels, oplossingen en clues, die zich in sneltempo opstapelen. Welkom in de escape room.

Een simpele formule, maar wel uiterst succesvol. Een dik jaar geleden was er in Gent één escape room, aan de Vlasmarkt. Nu zijn het er vijf. Brussel telt er zeven, Antwerpen drie, en verder kun je voor vrijwillige opsluiting en ontsnapping ook terecht van Brugge over Leuven tot Hasselt. Zelfs kleine stadjes als Dendermonde en Poperinge - de eerste in ons land - hebben er één.

Het is in die aan de Vlasmarkt dat Kjani Hallumiez, zaakvoerder van Puzzle Escape Rooms in Gent, de smaak te pakken kreeg, zo vertelt hij nadat we ons in een uur en zeventien minuten hebben weten te bevrijden. Vijf weken geleden opende hij met zijn kompaan en co-ontsnappingskoning Olivier Saverys zijn eigen escape room: een Russisch laboratorium uit de Koude Oorlog, waar een dodelijk gifgas wordt bereid. Opdracht: vind het tegengif, en bevrijd jezelf.

"Het is een moeilijke", waarschuwt Hallumiez voor hij ons naar binnen stuurt. "Slechts 20 procent slaagt erin om binnen het uur te ontsnappen. En het helpt niet als je maar met twee bent."

Wat klaarblijkelijk wel helpt, is een partner die in zijn puberjaren nog fietssloten heeft gekraakt: onze fotograaf krijgt driecijfersloten open zonder dat we al te veel tijd verliezen aan het oplossen van de raadsels die ons de juiste codes moeten bezorgen. Maar met criminele skills alleen kom je er niet: geheime deuren kraken, rebussen lezen en een minimale kennis van chemie en Russisch blijken ook bijzonder nuttig. Stressbestendigheid, logisch nadenken en de juiste hoeveelheid geduld geven je op cruciale momenten een duwtje in de juiste richting.

Een kind met een snoepdoos

In de vijf weken dat Puzzle Escape open is, hebben al heel wat verschillende mensen het tegengif kunnen samenstellen. "Vrienden die samen komen, jeugdbewegingen, zelfs vrijgezellenfeestjes", vertelt Hallumiez. "Toeristen komen ook regelmatig: één keer hadden we zeven Nederlandse vriendinnen over de vloer. Daar zijn escape rooms bijzonder populair." Wie op reis gaat, kan tegenwoordig zelfs op TripAdvisor tips vinden over waar de meest populaire ontsnappingsruimtes te vinden zijn.

Maar het concept scoort vooral bij bedrijven. Als teambuildingactiviteit kan zo'n escape room tellen: onlangs kwamen enkele ingenieurs van Bekaert in het labo terecht. "Zij beslaan ongeveer 50 procent van onze doelgroep", vertelt Saverys. "We zijn nu zelfs bezig om met een bedrijfspsychologe af te spreken. Het is niet de bedoeling dat ze er dan op wijst wat er allemaal fout gaat, maar bedrijven die dat wensen, kunnen wel een analyse laten maken. Wie neemt de leiding? Wie denkt verder dan de rest? Wie communiceert het best met wie?"

Communicatie en taakverdeling zijn cruciaal, ondervinden onze fotograaf en ikzelf. En meteen een van de voornaamste verklaringen voor het succes van escape rooms. "Een angstwekkende of beknellende ervaring kan productief zijn voor een team", vertelt sociaal psycholoog Alain Van Hiel (UGent). "Wanneer je angstig bent, wordt de groep immers als een veilige haven ervaren: we hebben in ongemakkelijke situaties de neiging om mensen met hetzelfde lot op te zoeken."

Dat verklaart misschien ook de gestage populariteit van het fenomeen. "Wanneer verschillende mensen positieve ervaringen hebben, delen ze die. Zo groeit ook de mond-tot-mondreclame."

Een gevoel van beloning heeft er ook mee te maken. "Wanneer je zelf een nieuwe clue achterhaalt, geeft dat een zalig gevoel", vindt Saverys. "Alsof je als kind ontdekt hoe je de snoepdoos openkrijgt." Daar zit iets in: in het prille begin van je opsluitingservaring lijkt er geen ontsnapping mogelijk, maar zodra je de eerste sleutel vindt, pas je jezelf aan aan de logica van de escape room. Wanneer je de deur openkrijgt, snak je naar meer.

Meer is wat er ook zit aan te komen voor de escape room-industrie: sommigen brengen er een competitief element in, door twee groepen in twee dezelfde ruimtes tegen elkaar uit te spelen. En Hallumiez en Saverys denken er dan weer over na om zelfs een mobiele escape room te bouwen: daarmee kunnen ze naar bedrijven en naar andere klanten toegaan. Zo kan iedereen zich eens ontsnappingskoning wanen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234