Zaterdag 04/07/2020

'Iconisch Zelfportret is wel degelijk een echte Rubens'

Het zelfportret van Rubens uit het Rubenshuis is grondig onderzocht in de Londense National Gallery. 'Aan de authenticiteit moeten we niet twijfelen.' Het werk reist nu terug naar Antwerpen voor de tentoonstelling Rubens privé.

Op 28 maart opent in het Antwerpse Rubenshuis, Rubens' voormalige woonhuis, een uitzonderlijke expo die focust op de schilder als familieman. Rubens privé brengt zelfportretten en portretten samen van Rubens' zoons, dochters en twee echtgenotes. Uitzonderlijk is het feit dat drie van de vier nu bekende zelfportretten van de barokmeester te zien zullen zijn: uit de Britse Royal Collection, het Kunsthistorisch Museum van Wenen en dat van het Rubenshuis zelf.

In de aanloop naar de expo werd het iconische zelfportret uit het Rubenshuis grondig onderzocht door de restauratieafdeling van de National Gallery, dat een uitgebreide Rubenscollectie bezit. "We hebben geen reden om te twijfelen aan de authenticiteit. Rubens schilderde het zelf", zegt Bert Watteeuw van het Rubenianum in Antwerpen. "Het is geen officieel portret, maar diende waarschijnlijk als model om in het atelier gebruikt te worden. Zo duikt het portret onder meer op in het schilderij Wandeling in de tuin, dat zich in München bevindt."

Uit het onderzoek is gebleken dat het portret uit de jaren 1625-30 ooit een ovale vorm heeft gehad. "De los geschilderde hoeken blijken latere retouches te zijn, toen men er weer een rechthoekig paneel van gemaakt heeft", zegt Larry Keith, hoofd van de restauratieafdeling van de National Gallery. "Het werk heeft wat meegemaakt: het paneel werd helemaal afgeschaafd tot er alleen een flinterdunne laag hout en verf overbleef. Die dunne laag werd op een nieuwe drager gemonteerd."

Het grootste probleem is de glinsterende vernislaag. "Het werk heeft een enorme glans doordat de bovenste vernislaag veel olie bevat. Ze verbergt veel details, zeker van de zwierige stijl van Rubens. Hij bracht zijn verf heel dun op, waardoor we zorgvuldig en langzaam te werk moeten gaan als we de vernislaag willen verwijderen."

100.000 bezoekers

Restauratie van het werk werd daarom uitgesteld tot na Rubens privé en zal vermoedelijk gebeuren door het restauratieatelier van het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten in Antwerpen, in samenspraak met Rubenshuis en National Gallery.

Rubens privé zal "Rubens tonen zoals u hem nog nooit zag", zegt Antwerps cultuurschepen Philip Heylen (CD&V). Directeur van het Rubenshuis Ben van Beneden rekent op grote belangstelling: zo'n 100.000 bezoekers.

Rubens Privé, van 28/3 tot 28/6 in het Rubenshuis, Antwerpen. De ticketverkoop is gestart. Reserveren aangeraden. www.rubenshuis.be

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234