Zaterdag 16/01/2021

Hubbletelescoop fotografeert exoplaneet

Beeld UNKNOWN

De Amerikaans-Europese Hubble Ruimtetelescoop (HST) heeft voor het eerst een foto in het zichtbare licht gemaakt van een exoplaneet, zoals een planeet buiten ons zonnestelsel heet, meldt het Europese Hubble-centrum in het Duitse Garching.

Een team rond Paul Kalas van de Universiteit van Californië in Berkeley is er met de Hubble in geslaagd in het optische licht een exoplaneet te verschalken die draait rond ster Fomalhaut in het sterrenbeeld Piscus austrinus, op 25 lichtjaar van ons. Planeet Fomalhaut b heeft drie keer de massa van onze reuzenplaneet Jupiter maar bevindt zich twintig keer zo ver van de moederster. Mogelijk heeft de planeet een ringenstelsel zoals Jupiter er een in zijn jeugd had. Maar het stof en de brokstukken rond die planeet zijn op de duur samengeklit om de vier grootste manen van Jupiter te worden.

Nietig puntje
Astronomen, onder wie Kalas, hadden reeds lang gedacht dat er rond Fomalhaut een planeet draaide, maar die heeft zich nu eerst optisch laten vastleggen. Het object licht als een nietig puntje op in een beeld. Het betreft niet de eerste foto van een exoplaneet, maar wel de eerste in het zichtbare licht. Er bestaan reeds foto's in infrarode golflengtes van andere planeten buiten ons zonnestelsel.
Fomalhaut b is niet zichtbaar in het infrarood en is ook niet met het blote oog waar te nemen.

Kleinere levensduur
De moederster is nog maar 200 miljoen jaar jong en zou binnen ongeveer een miljard jaar zijn kernbrandstof hebben opgesoupeerd. Fomalhaut heeft aldus een aanzienlijk kleinere levensduur dan onze Zon die 4,5 miljard jaar oud is en die nog vijf miljard jaar zal stralen. Die kortere levensduur heeft te maken met het feit dat Fomalhaut vier keer zo helder schijnt als onze ster en veel sneller zijn energie opbruikt.

Ruim 300 exoplaneten gevonden
In totaal zijn (sinds 1995) met uiteenlopende waarnemingsmethodes al meer dan 300 exoplaneten gevonden. De meeste daarvan hebben zich verraden doordat hun zwaartekracht hun moederster doet wiebelen. In het jongste nummer van het vakblad Science staat meer te lezen over het nieuwe exploot van de Hubble dat dateert uit 2004 en 2006. (belga/vsv)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234