Woensdag 21/04/2021

InterviewInez Germeys

Hoogleraar psychiatrie: ‘Mensen krijgen het idee dat niemand het echt nog weet’

null Beeld Tim Dirven
Beeld Tim Dirven

De nieuwe verstrengingen komen hard aan. En dat terwijl de motivatie bij velen sowieso al op een lager pitje stond dan eerder in deze pandemie. Hoe houden we de moed erin? ‘Het moet meer gaan over doelstellingen dan over data’, stelt hoogleraar psychiatrie Inez Germeys (KU Leuven).

De motivatie om de maatregelen te volgen ligt vandaag veel lager dan in november of maart vorig jaar, toont de recentste Motivatiebarometer. Hebben de nieuwe maatregelen dan wel draagvlak?

“We zien inderdaad dat er meer vermoeidheid is opgetreden tegenover eerder momenten in de pandemie, zoals oktober. Tegelijk zien we dat de motivatie om de maatregelen te volgen de jongste weken gestegen is, omdat mensen de risico’s wel beseffen. Mensen willen veiligheid. En als ze het gevoel hebben dat ze niet langer veilig zijn, is het beter om maatregelen te nemen, ook al zijn die lastig.

“Wat goed is aan de beslissingen van het Overlegcomité, is dat er duidelijke signalen gekomen zijn. De contactberoepen die weer even moeten sluiten, de afkoelingsweek op de scholen... Dat zijn signalen die de ernst van de situatie tonen, waardoor mensen sneller bereid zullen zijn om nog even op de tanden te bijten.”

Lees ook: Lezers over hun motivatie: ‘Ik ben het beu. Het is onzinnig om half half te blijven aanmodderen’

We horen inmiddels al een jaar dat we even op de tanden moeten bijten. Je hoort steeds meer mensen die zeggen: nog een lockdown, dat trek ik niet meer.

“Dat het zwaar is, dat is onmiskenbaar zo. In de Motivatiebarometer komt ook duidelijk naar voor dat hoe langer dit duurt, hoe moeilijker het wordt. Maar dan is de vraag: wat is de beste manier om hiermee om te gaan? Uit eerdere golven hebben we inmiddels geleerd dat eenmaal je in zo'n exponentiële fase zit, dat het enorm lang duurt voor we die curve weer naar beneden krijgen. Uiteindelijk moet je dan toch ingrijpen. Dan is het beter om sneller en daadkrachtiger op te treden, dan zijn we er ook sneller door.”

Enkele weken terug werden versoepelingen beloofd. Of we die nu nog halen, is niet zeker. Contactberoepen mochten weer open, nu gaan ze weer dicht. Is het vooral niet die constante jojo-beweging die aan de motivatie van de mensen knaagt?

“Wat ik jammer vind, is dat die coronabarometer er nooit gekomen is. Lange tijd hield de regering vast aan bepaalde drempels (800 besmettingen per dag, red.), maar die werden eigenlijk losgelaten bij het openen van de kappers. Dat gaf een gevoel van willekeur, wat de motivatie van de mensen om andere andere maatregelen te volgen niet ten goede gekomen is.

“Een aantal weken geleden liet premier De Croo zich op de persconferentie flankeren door enkele experts, die met modellen illustreerden hoe we ervoor stonden. Dat vond ik een uitstekende communicatiestrategie. Waarom is dat sindsdien niet meer gebeurd? Nu hadden ze bijvoorbeeld kunnen tonen hoe de situatie veranderd is, of waarom we misschien toch boven bepaalde voorspellingen zitten. Dan kun je mensen laten zien: hier zitten we nu, daar willen we naartoe. Het moet dan ook eerder gaan om bepaalde doelstellingen, zoals een maximumaantal ziekenhuisopnames, in plaats van specifieke data. Dan geef je mensen inzicht in de besluitvorming. Want nu krijgen mensen het idee: niemand weet het nog, we hollen gewoon achter de feiten aan.”

Uit alle onderzoeken blijkt dat de jeugd het mentaal het hardst te verduren heeft. Toch gaan de deuren van het lager, secundair en hoger weer dicht. Begrijpt u dat?

“Ja, toch wel. Ik vind het knap dat België altijd gekozen heeft om de scholen open te houden, maar een week opofferen lijkt me in deze situatie een goeie beslissing. Het is niet zo dat de scholen sluiten en dat de rest van de maatschappij vrolijk verder kan doen. Iedereen moet nu inspanningen leveren, en er waren nu eenmaal veel besmettingen bij kinderen. Ik maak me wel echt zorgen om kinderen in kwetsbare situaties en jongvolwassenen. In het hoger onderwijs was er net weer contactonderwijs mogelijk, dat valt nu alweer weg. Als we opnieuw versoepelen, moeten we toch eerst aan hen denken.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234