Maandag 11/11/2019

Plastic

Hondeneigenaar zet hond Joy in voor strijd tegen plastic afval

Hond Joy ruimt samen met haar baasje plastic op in en rond Vianen. Beeld Jiri Buller

ICT-manager Alex van Eck heeft zijn hond getraind in het verzamelen van afval. In een mum van tijd jaagt ze een volle vuilniszak bij elkaar.

Joy (6) hijgt opgewonden en is haast niet te houden. De bruine labrador is deze warme doordeweekse middag met een missie in de Middelwaard, een recreatiegebied bij Utrecht in Nederland. Ze gaat de rommel opruimen die zonnebaders, wandelaars en feestgangers hebben achtergelaten.

De dagelijkse wandelingen met de baas zijn veel leuker geworden sinds Joy de jacht op rondslingerende plastic flessen en blikjes heeft ontdekt. Eén keer per week rijdt Van Eck (44) zijn hond voor een grote schoonmaak naar de Middelwaard, een eldorado voor loslopende honden. Telkens weer verbaast hij zich over de hoeveelheid troep die recreanten achterlaten in dit mooie natuurgebied. "Afval dat hier is achtergelaten, waait weg, gaat de rivier in en komt in zee terecht, waar de plastic soep al immens is." Dat wil hij voorkomen.

Bij een barbecueplaats kan Joy zich volledig laten gaan. Tientallen witte plastic bekers en frisdrankflessen, bierblikjes en lege zakken chips omringen een berg as. Druk kwispelend wacht ze op de orders van haar baas. Zodra ‘zoek fles’ klinkt, speurt ze in hoog tempo het terrein af, verzamelt plastic flesjes en blikjes en levert de buit af bij haar baas. Afval waar Joy in haar opwinding aan voorbijloopt, raapt Van Eck zelf op. De labrador waagt zich ook even aan de blikjes tussen de as, maar draait zich snel weer om. Het zal het stof en de stank van verbrand hout zijn die haar irriteren, vermoedt haar baas. Joy trekt een sprint en neemt een verkoelende duik in de rivier.

In het recreatiegebied de Middelwaard bij de rivier de Lek. Beeld Jiri Buller

Lang blijft ze niet weg. Nadat ze haar natte lijf heeft drooggeschud, breidt de labrador het jachtterrein uit naar de zandvlakte onder een viaduct. Koeien hebben er de schaduw opgezocht, evenals een man in pak met een blonde vrouw naast zich in een glimmende auto die onder de A2 staat geparkeerd. Rond de naastgelegen verkoolde restanten van een kampvuur verzamelt Joy in hoog tempo de overblijfselen van een drankgelag. Na 20 minuten speuren is de eerste grote afvalzak vol. Joy krijgt een compliment en een koekje en volgt haar baas naar een van de vele grote afvalbakken in de Middelwaard. De klep gaat open. De buit maakt een doffe plof op de bodem. "Hij is altijd leeg", zegt Van Eck.

Drie weken trainen

In  de zomer van 2016 werd hij ‘wakker’. Met zijn gezin vierde hij vakantie op Curaçao en schrok zich lam van de troep op de stranden, tot koelkasten en autobanden aan toe. Vol idealisme richtte hij de stichting  ‘Keep our island clean’ op, benaderde duikscholen, ondernemers en de overheid om gezamenlijk een grote schoonmaakactie op touw te zetten. Een jaar later gaf hij het op bij gebrek aan medewerking. 

Thuis, tijdens de dagelijkse wandelingen met zijn hond, begon hem op te vallen dat Nederlanders er ook wat van kunnen. Langs de weg, in struikgewas, op de stoep en in natuurgebieden, overal zag hij zwerfafval liggen. Hij ergerde zich groen en geel aan deze nonchalance van de medemens en besloot er niet meer aan voorbij te lopen. Als ik toch de hond bij mij heb, waarom zouden we het niet samen doen, bedacht Van Eck. Hij prikte een paar gaatjes in een petfles, stopte er een koekje in, gooide de fles de tuin in en gaf Joy de opdracht de fles op te halen. Na drie weken trainen haalde de hond de fles ook op als er geen koekje in zat. Blikjes en kartonnen drinkpakjes werden aan het repertoire toegevoegd. Sinds de zomer van vorig jaar gaan man en hond dagelijks op strooptocht. 

Weer een fles voor de vuilnisbak. "Het gaat anders de rivier in en dan naar zee." Beeld Jiri Buller

Omdat de normaal vrij rustige Joy door dit nieuwe spel in vrijwel permanente staat van opwinding verkeerde, kocht zijn baasje een jasje voor hem, met het logo ‘Enjoycleaningup’. Zodra het jasje aangaat, weet Joy dat er gewerkt gaat worden. Is het jasje uit, dan is ze de rust zelve.

"Als je alleen afval opruimt, voel je je zo’n boomknuffelaar op geitenwollen sokken. Samen met je hond is het een leuk spel, dat ook nog eens de aandacht trekt van mensen die ik tegenkom",  zegt Van Eck. Zo hoopt hij andere hondenbezitters te inspireren zijn voorbeeld te volgen. Zijn oudste zoon maakte het Instagramaccount @enjoycleaningup. De eerste hondenbezitter die reageerde en liet weten hetzelfde te gaan doen, woont in het Amerikaanse Texas, vertelt Van Eck. De ICT-manager is een samenwerkingsverband aangegaan met de hondenscholen van Martin Gaus, waar nu 120 Nederlandse hondenbezitters hun huisdier laten trainen in de afvaljacht.

Van Eck wil huiswaarts keren met Joy als hij ineens iets ziet glinsteren in een recreatieplas in de Middelwaard. Om Joy het juiste spoor te wijzen gooit hij een steen in de richting van de dobberende petfles. De labrador springt het water in en zwemt in hoog tempo de steen achterna, maar keert onverrichter zake terug. Na drie nieuwe pogingen begint ze het door te krijgen, zwemt op de prooi af, klemt het tussen haar kaken en ploegt terug naar de waterkant, om de zware, met water volgelopen colafles trots af te leveren bij haar baas.

De Middelwaard is weer schoon voor vandaag. Nou ja, bijna. De groepjes jongeren, die op handdoeken op de strandjes liggen te zonnebaden, hebben zich omringd met lege flesjes, bekers en chipszakken. Van Eck: "We gaan vanavond als het rustig is wel even terug om ook dat op te ruimen."

Met een plof verdwijnt de zak met vuilnis in de bak. Beeld Jiri Buller
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234