Maandag 01/06/2020

Hoe Michel Fourniret in 1996 door het oog van de naald kroop

De Belgische en Franse justitie hadden in 1996 alle puzzelstukken in handen om Michel Fourniret minstens te kunnen identificeren als dader van een wapenroof in Givet in 1993 en een poging tot ontvoering van een jonge vrouw op de parking van het AZ in Jette, een jaar later. Dat het niet gebeurde, lijkt eerder de schuld van Franse dan van Belgische speurders te zijn. Het ware verhaal achter de huiszoeking van 25 april 1996.

Brussel

Eigen berichtgeving

Douglas De Coninck

Puzzelstukken achteraf op de juiste plaats leggen is in zaken als deze uiteraard altijd een gratuite bezigheid. Van wat volgt, is er op het eerste gezicht niets dat wat had kunnen veranderen voor Isabelle Laville (1987), Fabienne Leroy (1988), Jeanne-Marie Desramault, Elizabeth Brichet (1989), Natacha Danais (1990), het nog niet geïdentificeerde au-pairmeisje (1993) en andere namen die mogelijk nog aan de lijst moeten worden toegevoegd. Deze meisjes waren al dood. Maar Céline Saison (2000) en Mananya Thumpong (2001) waren dat nog niet.

De huiszoeking die op 25 april 1996 op vraag van justitie in Reims werd uitgevoerd bij Michel Fourniret (DM 5/7) gebeurde door de BOB van Dinant, aangevoerd door (wijlen) rijkswachter Gérard Vanesse, bekend uit de affaire-Dutroux. Niemand uitte tot op heden enig verwijt aan politie of justitie in Dinant. "Voor zover ik kan zien, is het gewoon toeval dat uitgerekend Vanesse met die taak werd belast", zegt Jean-Maurice Arnould, advocaat van de ouders van Elizabeth Brichet. "Wat ons wel een beetje stoort, is dat je eerst dagenlang officiële berichten krijgt dat men in België tot in juni 2003 'helemaal niets' in handen had om Fourniret wat van dan ook te verdenken, en dat je nu via de pers moet vernemen dat hij in 1996 het mikpunt vormde van een gerechtelijk onderzoek."

En meer dan dat. Het was niet zomaar een huiszoekinkje. Justitie in Reims besliste niet zomaar om een rogatoire commissie naar België te sturen en het huis van Fourniret te laten doorzoeken. Het hele verhaal begint met een wapenroof in 1993 in een douanekantoor in Givet, aan de Frans-Belgische grens. Daar zijn zes politierevolvers gestolen. Vandaag staat vast dat Fourniret die roof pleegde, zoals justitie in Reims in 1996 al vermoedde. Het duurde echter tot in 2003 voor harde bewijzen werden gevonden. Niet door Franse, maar door Belgische speurders. Zij arresteerden Fourniret na een poging tot ontvoering van een 13-jarig meisje in Ciney op 26 juni 2003. Het is voor die feiten dat de Franse seriemoordenaar al een jaar in voorhechtenis zit in Dinant. Tijdens een huiszoeking werden vorig jaar twee van de zes Givet-pistolen ontdekt. Fourniret bekende dat hij destijds de wapenroof pleegde. Hij verklaarde dat hij de wapens nodig had "om mijn familie te beschermen".

De allereerste in Givet gestolen politierevolver duikt al in 1994 op. De Brusselse politie vindt het wapen in de struiken op de parking van het Academisch Ziekenhuis van de VUB in Jette. De politie is daarheen geroepen na een aangifte van een poging tot ontvoering van een jonge vrouw die was bedreigd met een revolver. De poging is mislukt. Er is een kleine schermutseling ontstaan, de vrouw wist zich van haar belager te ontdoen en die liet tijdens zijn vlucht niet alleen zijn revolver op de grond vallen, maar ook een paar handboeien. Michel Fourniret ontkent naar verluidt tot vandaag dat hij met die ontvoeringspoging wat te maken had, maar zijn echtgenote Monique Olivier vertelde de ondervragers dat hij het wel degelijk was en die dag "zijn zinnen had gezet op een verpleegster".

Het slachtoffer in Jette kon slechts een vage beschrijving opgeven van haar belager. En bij gebrek daaraan liet er in 1994 niets toe een verband te leggen tussen de feiten in Jette en de wapenroof enerzijds en Fourniret anderzijds. Niet voor de Belgische speurders en evenmin voor de Franse. Dat veranderde in 1996.

In april 1996 is in het Waalse Saint-Hubert circus Triumph neergestreken. Het is een klein gezelschap. Sélim, de op dat ogenblik achtjarige zoon van Fourniret, is gefascineerd door het circus. Via hem maakt Fourniret kennis met een van de artiesten, een zekere 'Tarzan'. Die leidt met zijn echtgenote een nomadenbestaan in een caravan, waar wat aan scheelt. Fourniret biedt aan de reparaties uit te voeren en verneemt dat Tarzan een wapenfreak is. Hij probeert hem een van de in Givet gestolen revolvers te verkopen voor 20.000 frank. Hoe het precies is gegaan is onduidelijk, maar tijdens onderhandelingen ontstaat er op 18 april een geweldige ruzie. Met zijn auto blokkeert Fourniret de doorgang voor de caravan van Tarzan. De rijkswachtbrigade van Saint-Hubert wordt erbij geroepen. Die vindt de revolver en weet die al na een dag in verband te brengen met de roof in Givet. Er wordt een proces-verbaal opgesteld. Michel Fourniret wordt door de Dinantse onderzoeksrechter Hanin in staat van beschuldiging gesteld wegens het uiten van bedreigingen, heling en illegale wapendracht.

Ook al is Fourniret voor die feiten uiteindelijk niet berecht, dat is wel een nieuw gegeven, dat een ander licht werpt op mededelingen van onder meer justitieminister Laurette Onkelinx (PS), die stelde dat alles er tot in 2003 op wees dat Fourniret een voorbeeldige burger was.

De rijkswacht in Saint-Hubert valt evenwel niets te verwijten. Van daaruit wordt in april 1996 onmiddellijk contact opgenomen met justitie in Frankrijk. Dat is het moment waarop vanuit Reims een rogatoire commissie naar Gedinne wordt gestuurd en Vanesse samen met Franse speurders op 25 april de woning van Fourniret doorzoeken en zijn echtgenote ondervragen. De actie levert weinig of niets op. Fourniret en Olivier leggen nietszeggende verklaringen af en omschrijven de genaamde Tarzan als een marginale idioot. Bij het parket in Reims lijkt men met die uitleg genoegen te nemen. Het verdere onderzoek naar de betrokkenheid van Fourniret bij de wapenroof stokt. Er wordt geen verband gelegd met dat andere wapen dat in 1994 in Jette is opgedoken. Er wordt ook geen verband gelegd met het strafrechtelijke verleden van Fourniret, die tussen 1966 en '83 in Frankrijk drie keer is veroordeeld voor ontvoeringen, verkrachtingen en geweldplegingen.

Dat de puzzelstukken niet op hun plaats terechtkwamen, is volgens destijds betrokken Belgische politiemensen "in de eerste plaats de fout van de Fransen". Per slot van rekening was de wapenroof in Givet "hun dossier". Zowel in Brussel, Dinant als Saint-Hubert zou informatie steevast meteen aan de Franse autoriteiten zijn doorgespeeld, al zullen de komende weken vast nog vragen worden gesteld. "Je blijft je afvragen hoe het kan dat de Franse politie in 1996 hier naartoe komt, logischerwijze met het strafblad van Fourniret, en niemand de moeite neemt om zijn naam toe te voegen aan de ellenlange lijstjes van verdachten in de vele onopgehelderde ontvoeringszaken in België op dat ogenblik", zegt Arnould.

De saga van de gestolen wapens biedt mogelijk een antwoord op die ene vraag die ook strafpleiter Jef Vermassen zich gisteren stelde in het VTM-journaal. Fourniret ontvoerde en doodde met een gemiddelde van twee slachtoffers per jaar. De reeks begint in 1987 en stopt rond 1990 of '93. Daarna duurt het tot 2000 voor hij weer toeslaat en zijn er enkel berichten over een poging tot verkrachting en doodslag van een 11-jarige jongen in Denemarken in 1999. Legden de Franse speurders de verbanden niet, dan laat het zich raden dat Fourniret na zijn mislukking in Jette moet hebben beseft dat hij door het oog van de naald was gekropen. En dat hij zich beter een tijd gedeisd kon houden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234