Donderdag 01/10/2020

Hoe kon Noord-Korea zo snel militair vooruitgang boeken? Een Oekraïense fabriek kan het antwoord zijn

Beeld AP/EPA

Hoe kon Noord-Korea zo snel militair vooruitgang boeken? Volgens de laatste deskundige analyses zou het antwoord op die vraag wel eens in Oekraïne te vinden kunnen zijn. Vertrouwelijke informatie van de Amerikaanse inlichtingendiensten wees eerder ook al in die richting, weet de 'New York Times'.

Tot voor kort lukte het Noord-Korea amper om een geslaagde rakettest uit te voeren. Toen vorige maand echter plots een exemplaar gelanceerd werd dat makkelijk het Amerikaanse vasteland kon bereiken, sloeg de stress in de hoogste gelederen toe. President Donald Trump dreigde een volgende misstap van Kim Jong-un zelfs met "vuur en furie" te vergelden.

Maar vanwaar komt dan die spectaculaire evolutie? Michael Elleman, een expert die verbonden is aan de Britse denktank International Institute for Strategic Studies, stelde in de voorbije twee jaar opmerkelijke veranderingen vast in zowel ontwerp als gebruikte materialen.

De man leidt zijn conclusie af op basis van foto's waarop de Noord-Koreaanse president de raketmotoren aan het inspecteren was. Die doen immers fel denken aan ontwerpen die ten tijde van de Sovjet-Unie gebruikt werden. De motoren waren toen al zo krachtig dat één raket tien kernkoppen van het ene naar het andere continent kon transporteren.

De lancering van de Hwasong-14, een intercontinentale raket, op 4 juli.Beeld ap
Beeld Reporters / Abaca

Dnipro
De productie gebeurde op een beperkt aantal plaatsen. Het oog van de speurders viel zo al snel op een rakettenfabriek in de Oekraïense stad Dnipro. Hier werden tijdens de Koude Oorlog de dodelijkste raketten uit het hele arsenaal vervaardigd, waaronder ook de enorme SS-18. Zelfs nadat Oekraïne onafhankelijk geworden was, bleef dat staatsbedrijf een van de voornaamste raketproducenten voor Rusland.

Na de afzetting van president Viktor Yanukovych in 2014 kwam Yuzhmash echter in lastig vaarwater terecht. De Russen zegden de samenwerking op, de activiteit nam af en de onbetaalde rekeningen stapelden zich op. Moest een andere opdrachtgever soelaas bieden?

Experts zijn er alvast van overtuigd dat de motoren die Noord-Korea gebruikte voor de langeafstandsraketten uit hún opslagplaats kwamen. "Waarschijnlijk zonder medeweten van de regering, illegaal dus", stelt Elleman. "De grote vraag is nu hoeveel motoren de Noord-Koreanen al hebben en of de Oekraïners hen nu nog steeds aan het helpen zijn. Ik maak me heel veel zorgen."

Beeld afp

"Sowieso hulp van buitenaf"
Komt daar nog bij dat twee Noord-Koreanen zes jaar geleden al uiterst gevoelige info uit het gebouw van Yuzhmash hebben proberen te stelen. "Waarschijnlijk is Pyongyang nu opnieuw komen aankloppen, maar dan op een vriendelijkere manier", klinkt het.

Het rapport van Elleman bevestigt wat Amerikaanse inlichtingendiensten eerder al fluisterden: de technologie die bij de laatste raketten gebruikt werd, is zo complex dat er wel hulp van buitenaf moet mee gemoeid zijn. "In tien maanden tijd wisten de Noord-Koreanen een basismodel om te toveren tot een motor die een intercontinentale raket aanvuurt. Zonder hardware en expertise op de zwarte markt is zoiets niet mogelijk."

Beeld ap

"Nergens op gebaseerd"
Het bedrijf zelf ontkent dergelijke louche praktijken in alle toonaarden. "Wij werken niet mee aan de verspreiding van potentieel gevaarlijke technologieën. Vroeger niet, nu niet en in de toekomst ook niet", klinkt het. En ook Oleksandr Turchynov, een hoge functionaris in de regering-Poroshenko, springt in de bres. "Deze woorden zijn nergens op gebaseerd. Het zou me niet verbazen als de Russische geheime dienst dit verhaal verzonnen heeft om hun eigen misdaden toe te dekken. We zien Noord-Korea als een totalitair en gevaarlijk land, we steunen dan ook alle sancties."

Als het klopt, rest natuurlijk nog de vraag hoe die RD-250-motoren tot in Noord-Korea geraakt zijn. "Energomash, een Russische rakettenfabriek, staat in nauw contact met Yuzhmash. Misschien hebben zij wel een handje geholpen", klinkt het bij Elleman.

Beeld afp
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234