Maandag 21/06/2021

AchtergrondOnderwijs

Hoe komt het dat sommige scholen meer Covid-uitbraken kennen dan andere? Deze Canadese vader vond een mogelijke verklaring

Kinderen met mondkapjes op in de klas. Beeld Photo News
Kinderen met mondkapjes op in de klas.Beeld Photo News

Hoe komt het dat sommige scholen zwaar getroffen worden door Covid-19 en andere niet? Een Canadese IT-directeur en vader van twee schoolgaande dochters denkt een antwoord gevonden te hebben. ‘Zonder het te beseffen, heb ik een uniek experiment uitgevoerd’, vertelt hij in een gesprek met Het Laatste Nieuws. Sinds de man vorige week naar buiten kwam met zijn ontdekking, is zijn mailbox ontploft. Olivier Drouin legt uit welk verschil luchtreinigers en goede ventilatie kunnen maken in schoollokalen.

“Bij momenten is het overweldigend”, glimlacht Olivier Drouin, terwijl hij ons vanuit Montréal te woord staat. “Ik krijg berichtjes en e-mails van wetenschappers over de hele wereld. En onlangs ontving ik een medaille van het lokale parlement als erkenning voor mijn inspanningen voor de gemeenschap de voorbije maanden.”

Drouin is een veertiger en werkt als vicedirecteur software-ontwikkeling bij een groot hr-bedrijf. Dat hij vandaag gelauwerd wordt door Canadese parlementsleden en bestookt wordt met vragen van wetenschappers, heeft echter niks te maken met zijn job. Integendeel. Het is wat Drouin sinds september na zijn uren en in het weekend deed dat hem vandaag zoveel lof oplevert.

In het donker

Drouin - een vader van twee meisjes - maakte zich vorige zomer zorgen over de veiligheid van zijn dochters eens het schooljaar opnieuw zou starten. Net als in België werd ook in Canada gewaarschuwd voor een heropflakkering van het coronavirus in de herfst. “Ik wou weten wat het plan van de overheid in Québec was om ervoor te zorgen dat kinderen zo veilig mogelijk naar school konden blijven gaan”, vertelt Drouin. “Tot mijn verbazing stelde ik vast dat ze zelfs niet van plan waren om het aantal Covidgevallen in de scholen aan het publiek mee te delen. We zouden als burgers en ouders volledig in het ongewisse gelaten worden.” De vader vond dat niet kunnen en stampte prompt een website uit de grond waar ouders, leerlingen en leerkrachten op een eenvoudige manier nieuwe gevallen en uitbraken konden melden. “Omdat de overheid naar iedere ouder of leerkracht een officiële brief stuurt, als er ergens in een school een nieuw Covidgeval ontdekt wordt, was het voor mij relatief eenvoudig om ervoor te zorgen dat alle meldingen waarheidsgetrouw waren: ik vroeg aan alle melders om telkens de brief mee te sturen.”

De website van Drouin (COVID Écoles Québec) werd een groot succes en al snel stroomden de meldingen binnen. “Alle data maakte ik na verificatie publiek, zodat ouders en leerkrachten konden volgen waar de uitbraken plaatsvonden.” Drouin kreeg bijval van de oppositie in Québec en van bezorgde ouders en leerkrachten. “Maar mijn initiatief viel niet bij iedereen in goede aarde. De overheid en heel wat schooldirecties vonden het minder fijn. Eén directeur dreigde er zelfs mee mij voor de rechter te slepen.”

In januari gebeurde er vervolgens iets in Québec waardoor Drouin zonder het te beseffen een uniek experiment zou kunnen uitvoeren. “Al maanden was er een publiek debat geweest over de luchtkwaliteit in de scholen”, legt hij uit. “In Québec zijn zeker de helft van alle schoolgebouwen bijzonder oud. Die beschikken niet over ventilatiesystemen. De overheid wilde echter niks weten van extra maatregelen. Ze deed oppervlakkige CO2-metingen om het probleem te verdoezelen en noemde luchtreinigers overbodig.”

Levensecht experiment

Gevolg? De Franstalige publieke scholen in de provincie namen geen maatregelen die de luchtkwaliteit konden verbeteren. “Dat gaat om bijna 95 procent van alle scholen”, zegt Drouin. “In de Engelstalige publieke scholen en in een handvol private Franstalige scholen werd wél ingegrepen: 62 scholen plaatsten in januari luchtreinigers of eenvoudige ventilatiesystemen met filters en begonnen met CO2-metingen. Alle andere scholen in de provincie deden dat niet. Zij hielden het bij mondmaskers, handgel en afstand houden.” Op die manier ontstond een levensecht experiment met twee gelijkaardige groepen scholen waar dezelfde basismaatregelen golden, maar waar in één groep sterk ingezet werd op het verbeteren van de luchtkwaliteit. Samen met de website van Drouin, die dagelijks het aantal Covidgevallen bijhield in meer dan duizend scholen verspreid over heel Québec, leverde dat een uniek proefproject op.

“Wat ik eind maart ontdekte, sloeg mij met verstomming”, zegt de Canadese vader. Tussen januari en maart werden er in 677 scholen zonder maatregelen rond luchtkwaliteit in totaal 4.223 officiële gevallen geregistreerd. Dat waren er gemiddeld iets meer dan zes per school. In de 62 scholen met luchtreinigers of ventilatiesystemen met filters werden slechts 110 besmettingen geteld. Dat zijn er minder dan twee per school. “In scholen die de luchtkwaliteit compleet negeerden, zag ik dus drie keer meer besmettingen dan in andere. Dat is een significant verschil”, zegt Drouin. “En het bewijst volgens mij wat sommige experts wereldwijd al een tijdje vertellen: dat het virus in slecht verluchte binnenruimtes via aerosolen (microscopisch kleine luchtdeeltjes, red.) voor veel extra besmettingen zorgt.”

Nog niet wetenschappelijk

Drouin benadrukt dat zijn experiment nog geen wetenschappelijke toets heeft doorstaan. “Maar daar zal snel verandering in komen”, zegt hij. “Er zijn veel academici die met mijn data aan de slag willen gaan en die hierover willen publiceren in wetenschappelijke bladen.” Drouin denkt dat die wetenschappers tot dezelfde conclusie zullen komen als hij. “Want er zijn geen andere verklaringen te vinden. De 62 scholen met luchtreinigers hebben geen ander profiel dan de scholen zonder. Het is een bonte mix van private en publieke scholen in verschillende wijken en regio’s van Québec, met verschillende profielen van kinderen en leerkrachten en verschillende opleidingsniveaus bij ouders. Ook het vaccinatietempo lag in de hele provincie min of meer gelijk. Het enige dat écht verschilt tussen de twee groepen zijn de maatregelen rond luchtkwaliteit.” Als de theorie van Drouin binnenkort bevestigd zou worden door wetenschappers, dan hoopt hij dat overheden wereldwijd massaal zullen investeren in luchtreinigers, ventilatiesystemen en CO2-meters. “Hopelijk beseft iedereen dan eindelijk hoe belangrijk gezonde lucht op school kan zijn om de verspreiding van corona en andere virussen te verminderen.”

Olivier Drouin, oprichter van COVID Ecoles Québec poseert met de medaille die hij van het Canadese parlement heeft ontvangen. Beeld RV
Olivier Drouin, oprichter van COVID Ecoles Québec poseert met de medaille die hij van het Canadese parlement heeft ontvangen.Beeld RV
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234