Zondag 17/11/2019

"Hoe is het toch mogelijk Younes?": maatschappelijk werkster richt aangrijpende brief aan jongeren die moordmachines werden

De massamoordenaar van de Ramblas, Younes Abouyaaqoub, werd maandag door agenten doodgeschoten in een wijngaard. Beeld afp

Raquel twijfelt aan de zin van haar levenswerk: de sociaal assistente kende de jongeren in Ripoll al jarenlang. Ze wilden arts of piloot worden. Maar dan maakte een imam er meedogenloze terroristen van en dat probeerde hij blijkbaar ook bij anderen. Hoe is dit kunnen gebeuren?

"Waarom uitgerekend Younes? Mijn hand bibbert terwijl ik dit schrijf. Ik kende niemand die meer verantwoordelijkheidszin had dan jij."

Younes, dat is Younes Abouyaaqoub, de massamoordenaar van de Ramblas. En de vrouw wiens hand siddert en beeft tijdens het schrijven, is maatschappelijk werkster Raquel uit Ripoll waar het merendeel van de jonge terroristen opgroeiden. In een open brief die werd gepubliceerd in enkele Spaanse kranten laat ze haar licht schijnen over de gebeurtenissen en de Marokkanen die ze in Ripoll begeleidde.

Wanhoop
De brief van de vrouw, die haar volledige naam niet prijsgeeft, is een wanhoopskreet. Wanhoop over de brutaliteit van de aanslagen met vele doden en gewonden - maar ook ontzetting over de vruchteloosheid van haar jarenlange werk. Piloten hadden ze willen worden, schrijft Raquel, of arts, of hulpverlener. "Hoe kan dit alles zomaar zijn verdwenen in het niets? Wat is er met jullie gebeurd? Wat hebben wij gedaan dat zoiets kon gebeuren?"

Het zijn vragen die vele inwoners van Ripoll zich stellen. De terreurcel mag dan opgedoekt zijn, in het Catalaanse stadje regeert het ongeloof over hoe dergelijke aanslagen in hun stadje - onder hun neus - werden voorbereid. Sommigen, zoals maatschappelijk werkster Raquel, twijfelen over de zin van hun levenswerk.

Beeld BELGAIMAGE

In de brief vertelt ze hoe ze de jongeren zag opgroeien, hoe ontroerend het was toen twee kleine broertjes hand in hand naar haar toekwamen. Hoe trots ze op hen was, hoe beleefd ze waren toen ze haar snoepjes aanboden - gekocht van hun weinige zakgeld. Hoe ze jongemannen werden, zelfbewust en dapper, maar niet overmoedig. En altijd namen ze Raquel in vertrouwen: "Ik herinner me nog goed onze lange gesprekken in mijn bureau. 'Raquel, ik moet met je spreken.' En dan bespraken we alles en hadden we het over de toekomst."

Hun toekomst was voorbij toen ze zich voor de kar lieten spannen van de bloeddorstige imam Es Satty. De uit Marokko afkomstige geestelijke moet een groot talent gehad hebben om jongeren uit migrantenfamilies aan zich te binden en te indoctrineren. Nochtans lukte hem dat niet bij iedereen, zoals El Pais berichtte.

Een neef van één van de gedode terroristen scheepte Es Satty zonder pardon af. "Hij knoopte een gesprek aan en begon met te verklaren dat het beluisteren van muziek slecht was. Ik heb hem gezegd dat hij niet op mijn zenuwen moest werken en daarna liet hij me met rust", aldus de jongeman die anoniem wenste te blijven.

Beeld anp

Nochtans voor de goed geïntegreerde jongeren die hij wist te engageren voor zijn terreurplannen, moet hij een soort van vaderfiguur geweest zijn, vertelde Rashid, een aangetrouwd familielid van twee terroristenbroers. "De imam kon op een halfuurtje iemand overtuigen. Hij nam je angst volledig weg en net dat is het hele punt."

Voor de sociaal werkster blijven deze ontwikkelingen onbegrijpelijk. "Hetgeen ze hebben gedaan, kan niemand verklaren noch rechtvaardigen", besluit ze. "Het enige dat ik zeggen kan, is dat jullie mijn hart hebben gebroken."

Inwoners in Ripoll branden kaarsen en uiten hun ongeloof. Beeld epa
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234