Zondag 19/05/2019

vacature.com

Hoe een drang naar perfectionisme jonge werknemers stevig parten speelt

Beeld Shutterstock

Diverse studies wijzen in dezelfde richting: de jongeren van vandaag zijn veel perfectionistischer ingesteld dan de vorige generaties. Hoe kan je als starter voorkomen dat je jezelf een onredelijk hoge druk gaat opleggen? En hoe ga je daar als werkgever mee om, in het besef dat een al te grote prestatiedrang voor veel problemen kan zorgen?

Onze gids in deze gevoelige materie is Luc Van De Steene. Na een carrière in de journalistiek specialiseerde hij zich in het ontwikkelingsgericht coachen en trainen van mensen met perfectionisme: “Dit probleem is van alle leeftijden en treft ook steeds meer jongeren. Tegelijk waren er volgens de Wereldgezondheidsorganisatie nooit eerder zoveel jonge mensen met een depressie of angststoornis. Vaak weten mensen bovendien niet eens dat ze aan ongezond perfectionisme lijden. Ze doen het op automatische piloot. Vergelijk het met slapen: je beseft pas dat je bent ingedommeld als je weer wakker bent.”

TipBekijk hier alle jobs voor young potentials.

Permanente druk

“Dat veel jongeren het moeilijk hebben, hangt nauw samen met twee hedendaagse verschijnselen: FOMO (Fear Of Missing Out) en YOLO (You Only Live Once). De permanente connectie met sociale media maakt dat ze op den duur doodsbang zijn dat ze iets belangrijks of leuks gaan missen. Mee daardoor groeit de overtuiging dat ze alles uit het leven moeten halen wat erin zit en ze daarbij de best mogelijke versie van zichzelf moeten zijn. Ze leggen zichzelf dus excessief hoge normen en irrationele idealen op. Op professioneel vlak menen ze zich geen enkel foutje te kunnen veroorloven. Op zich is er niets mis mee dat iemand wil laten zien wat hij kan of kent. Maar het wordt een heel ander verhaal als hij bij de kleinste tegenslag ten prooi valt aan een eindeloos gepieker.”

Ook voor klinisch psycholoog Alice Boyes is perfectionisme een tweesnijdend zwaard: “Enerzijds is de wil om het onderste uit de kan te halen iets positiefs. Maar je kunt het zo op de spits drijven dat je jezelf uiteindelijk serieus saboteert. Je stelt beslissingen uit, omdat je absoluut het allerbeste wil en je er nog niet uit bent wat dat precies is. Je staart je blind op details en mist zo het totale plaatje. Je gaat uitdagingen uit de weg, omdat je je er niet klaar voor voelt. En je kunt zo veeleisend zijn voor jezelf en voor je collega’s dat de relaties op het werk eronder gaan lijden.”

“Het is inderdaad niet zo dat wie de perfectie nastreeft automatisch ook betere resultaten boekt”, beaamt Luc Van De Steene. “Mensen die last hebben van perfectionisme denken dat ze mislukt zijn als ze niet vlekkeloos presteren. En dus beginnen ze er gewoon niet aan. Maar faalangst kan er ook voor zorgen dat je zo gefixeerd bent op het ultieme resultaat dat je nooit eens iets afwerkt.”

Lees ookEerste job beet? Ervaren rotten verklappen de do’s en dont’s

Falen is heus wél een optie

“Gelukkig kan een methodiek, ontwikkeld door Marcel Hendrickx, je helpen om die negatieve spiraal te doorbreken. Het probleem is dat we in deze prestatiegerichte maatschappij eenzijdig opgeleid worden om te denken. Ons gevoel krijgt echter niet de kans om zich voluit te ontplooien. Zelfkennis begint bij het inzicht dat je zelfbeeld te sterk afhankelijk is geworden van je prestaties en successen. Door die identificatie ga je al snel denken dat je niet oké bent. Terwijl het echt wel oké is om niet in alles de beste te zijn.”

Onderzoekers Thomas Curran en Andrew Hill formuleren het in de Harvard Business Review als volgt: focus je niet op wat mis kan gaan, maar op wat je eruit kan leren. Uiteraard kan de werkgever daar een positieve rol bij spelen. Hij moet openlijk begrip tonen als het eens wat minder loopt. En hij moet duidelijk stellen dat een job altijd een groeiproces is en dat fouten daar nu eenmaal bijhoren. “Dat vraagt wel om leidinggevenden die de patronen van ongezond of negatief perfectionisme herkennen, eerst bij zichzelf maar evenzeer bij anderen”, verduidelijkt Luc Van De Steene. “Zoals daar zijn: onredelijk veel hooi op je vork nemen, op alles ja zeggen, constant to-dolijstjes aanleggen maar ze nooit afwerken… Verder is het van het grootste belang dat je jouw stressniveau regelmatig weet af te bouwen. Zorg dus voor voldoende ontspanning, beweging en sociale contacten. En doe af en toe zelfs helemaal niets. Dat is gewoon een kwestie van zelfzorg. Wie daar als werkgever de nodige ruimte voor laat, boekt op termijn pure winst. Want als mensen ten gevolge van hun ongezonde perfectionisme langdurig uitvallen, hangt er onvermijdelijk een hoge kost aan vast.”

Tip: Ben je net op zoek naar een job op startersniveau? Bekijk hier de openstaande vacatures.

Lees ook:

Hoeveel salaris krijg je als starter?

Het nut van referenties op een cv

Een goed salaris verdienen? Denk dan aan deze studiekeuzes

Bronvacature.com.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.