Dinsdag 20/08/2019

Basketbal

Hoe een arme migrantenzoon uitgroeide tot sensatie in de NBA

Milwaukee Bucks-ster Giannis Antetokounmpo dunkt de bal onhoudbaar binnen, op bezoek bij de Toronto Raptors. Beeld BELGAIMAGE

Als kind verkocht hij zonnebrillen in Athene om te overleven. Tot hij werd ontdekt als potentiële basketbaltopper. Inmiddels is Giannis Antetokounmpo (23) een held in topcompetitie NBA, waar hij opvalt met zijn fysiek en vaker scoort dan LeBron James of Stephen Curry.

Chinese basketballiefhebbers noemen hem 'Letter Bro', vanwege de dertien letters in zijn achternaam. Amerikaanse basketbalcommentatoren spreken van 'The Greek Freak', om zo niet over de vijf lettergrepen in zijn naam te struikelen. Teamgenoten gebruiken alleen zijn voornaam: Giannis. De Nigeriaanse familienaam Antetokounmpo (fonetisch: Ah-deh-toh-KOON-boh) rolt nu eenmaal minder lekker van de tong dan Jordan, James of Curry.

Toch zijn basketbalkenners het eens: het is een kwestie van tijd of Giannis Antetokounmpo is net zo ingeburgerd als die andere illustere basketbalnamen. Hij is een sensatie in zijn sport, omdat hij in alles afwijkt van de norm. Dit seizoen scoort de 23-jarige basketballer in de Noord-Amerikaanse topcompetitie NBA per wedstrijd gemiddeld meer punten dan vedetten als LeBron James of Stephen Curry.

Zijn onuitspreekbare achternaam dankt hij aan zijn Nigeriaanse ouders. Zij trokken drie jaar voor zijn geboorte vanuit hoofdstad Lagos naar Griekenland. Antetokounmpo werd geboren in Athene, kreeg een Griekse voornaam, maar had als kind van illegalen de eerste achttien jaar van zijn leven geen paspoort.

Liever voetballen

Bij basketbaltoppers als Curry en James draaide het leven vanaf jonge leeftijd om excelleren in basketbal op pleintjes en in gymzalen. Bij Antetokounmpo niet. Met zijn drie broers verkocht hij in de Atheense wijk Sepolia op straat zonnebrillen, horloges en kleding , zodat er 's avonds iets te eten op tafel stond. "Ik was er goed in, wist hoe mensen iets van mij te laten kopen", zei hij in oktober in een interview met Time.

Sporten deden de broers op pleintjes. Bij voorkeur voetbalden ze, de sport van hun vader. Basketbal kwam pas in 2007 in het leven van Antetokounmpo, toen een lokale basketbalcoach het unieke sporttalent in hem zag. De coach lokte hem uiteindelijk naar de tweededivisieclub Filathlitikos met de belofte dat zijn ouders dan een baan zouden krijgen.

Hij bleef het straatverkopen combineren met basketbal, tot hij als 17-jarige debuteerde in het eerste team van Filathlitikos. Hij viel op. Niet zozeer vanwege zijn basketbalkwaliteiten, die hij nog volop aan het ontwikkelen was. Het was meer zijn fysiek die hem meteen op de radar zette bij NBA-clubs. Op 18-jarige leeftijd was Antetokounmpo al 2,08 meter lang. De spanwijdte van zijn armen overtreft zijn lichaamslengte met 5 procent. Lange armen zijn een voordeel in het basketbal bij zowel verdedigen als schieten. Zijn handen meten van duim tot pink ruim 30 centimeter, veel groter dan de gemiddelde mannenhand.

Nu zijn er wel meer basketballers die beschikken over uitzonderlijke fysieke kenmerken. Op het veld leveren zij dan in op gebieden als snelheid of lenigheid. 'The Greek Freak' niet. Sportmagazine ESPN lichtte de basketballer vorig seizoen door met een sportwetenschapper en ontdekte dat hij opvallend flexibele spieren en soepele heupen heeft voor iemand met zijn lichaam. Zijn achillespees van ruim 34 centimeter (dubbel zo lang als de gemiddelde achillespees) stelt hem in staat explosief te sprinten en te springen.

Harde werker

Toen hij zich in 2013 beschikbaar stelde voor de NBA had hij nog nooit op het hoogste niveau gespeeld. Toch koos NBA-organisatie Milwaukee Bucks hem al als vijftiende in de eerste ronde van de zogeheten draft, het jaarlijkse moment wanneer de clubs beurtelings talenten mogen vastleggen.

In zijn eerste drie NBA-seizoenen moest Antetokounmpo wennen aan het leven in de sterkste basketbalcompetitie ter wereld. Af en toe was er de flits van de speler die hij kon zijn. Bijvoorbeeld als hij in vier dribbels het veld overstak om de bal erin te dunken of over verdedigers heen walste alsof ze er niet stonden. Ondertussen werd hij beter, won hij 20 kilo aan spieren en groeide hij nog 4 centimeter, tot de 2,12 meter die hij nu meet.

Afgelopen seizoen volgde de definitieve doorbraak. Antetokounmpo werd verkozen tot Meest Verbeterde Speler van het Jaar. Met gemiddeld dertig punten per wedstrijd hoort hij bij de besten van de competitie.

Arvin Slagter, aanvoerder van het Nederlandse basketbalteam, maakte Antetokounmpo mee op het EK in 2015, in het midden van zijn transformatie naar NBA-topper. Nederland speelde op dat toernooi tegen Griekenland. "Hij was daar nog een ruwe diamant. Zijn schot was wat minder, maar zo'n combinatie van lengte, snelheid en atletisch vermogen zie je niet vaak", zegt Slagter.

"Wat ik me vooral nog goed herinner, is zijn geweldige werkethiek. We trainden een keer na de Grieken. Hij was een van de weinigen die gewoon doortrainde." De stormachtige ontwikkeling van Antetokounmpo verbaast Slagter niet: "Als je zoveel aangeboren talent hebt, is het makkelijk achterover te hangen. Maar hij heeft de hongerigheid van iemand die nog niet is waar hij wil zijn."

Rolmodel

In de Verenigde Staten weten ze zeker dat Antetokounmpo nog lang niet aan zijn plafond zit. Er zijn tal van punten die hij kan verbeteren, zoals zijn afstandsschoten of spelinzicht. "De statistieken die hij op dit moment neerzet, zijn bijna toeval. Als hij leert hoe te spelen, is hij niet af te stoppen. Hij lijkt van een andere planeet", zei Michael Redd, een clubicoon van de Milwaukee Bucks, in november tegen The New York Times.

Vanwege zijn veelzijdigheid kan hij op alle posities uit de voeten. "Hij is als een kleine speler in het lijf van een grote man", zegt een Bucks-fan in Time. NBA-kenners in de VS schrijven dat hij onvergelijkbaar is met welke speler ook uit heden of verleden. Vorig seizoen verlengden de Bucks zijn contract met vier jaar voor 100 miljoen dollar (83 miljoen euro).

Antetokounmpo is voorbestemd een grootheid te worden. Maar wel op zijn manier. Als het aan hemzelf ligt, speelt hij zijn hele loopbaan bij de relatief kleine Bucks. Hij droomt niet van spelen in een team vol vedetten in een jetsetstad. In het kalme Milwaukee kan hij nog steeds de straatverkoper uit Sepolia zijn.

De wereld om hem heen is veranderd, Antetokounmpo is hetzelfde gebleven. Toen hij in 2015 onaangekondigd Sepolia bezocht, liepen de straten vol met duizenden Griekse jongeren. Hij was een rolmodel geworden in het land dat hem bijna zijn Amerikaanse droom ontnam. Geen politicus durfde vier jaar geleden in het door de kredietcrisis en het populisme verscheurde Griekenland een paspoort te geven aan een kind van illegalen.

Antetokounmpo denkt er niet met wrok aan terug. Op straat in Athene leefde hij met honger en de voortdurende vrees dat zijn ouders uitgezet konden worden. Daar leerde hij dat zijn leven draait om familie, kansen grijpen en waarderen wat hij wel heeft. Sindsdien krijgt nog maar weinig hem uit balans. Binnen en buiten het basketveld.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden