Maandag 20/09/2021

Hier is het progressief post-Belgisch project

Spirit wil van dit land een confederatie maken. Ons einddoel is samenwerking en solidariteit met respect voor elkaars eigenheid

Bettina Geysen geeft met Spirit als eerste partij een lijst van confederale bevoegdheden

Bettina Geysen is voorzitter van Spirit, de Vlaamse links-liberalen.@4 DROP 2 OPINIE:Luc Van Doorslaer raakt in zijn opiniebijdrage (DM 16/11) een gevoelige maar juiste snaar. Hij is van mening dat links verkrampt omgaat met de realiteit dat er nu eenmaal twee gemeenschappen bestaan met verschillende belangen en snelheden. Links zet zich af tegen rechts en de Bart De Wevers van deze wereld door identiteit en verscheidenheid onder de mat te vegen, en zich behoudsgezind vast te klampen aan vermolmde structuren zoals de Belgische staat.

Van Doorslaer heeft gelijk. In het buitenland zijn tal van voorbeelden te vinden waar links, of liever progressief, en regionalisme hand in hand gaan. In Schotland combineert de SNP-regering een progressief beleid (de inschrijvingsgelden voor studenten werden afgeschaft, het nieuwe kernrakettensysteem van Blair werd afgewezen...) met een duidelijk stappenplan naar meer Schotse autonomie. In Catalonië lokt de ERC steeds meer kiezers met een programma voor herverdeling van welvaart, duurzame ontwikkeling én vergaande autonomie voor de regio.

Eusko Alkartasuna in Baskenland, Plaid Cymru in Wales of Partitu di a Nazione Corsa in Corsica: al die partijen zitten verenigd in de Europese Vrije Alliantie (EVA), een Europese politieke partij waar niet toevallig ook Spirit lid van is. Want op één punt geven we Luc Van Doorslaer ongelijk: er is in Vlaanderen wél een positief en progressief communautair project. Alleen heeft dat project het aartsmoeilijk om volwaardig door de publieke opinie opgepikt te worden.

Spirit wil dit land omvormen tot een Vlaams-Waalse confederatie. Daarbij vertrekken we vanuit twee volwaardige deelstaten, Vlaanderen en Wallonië, die gezamenlijk beslissen wat ze nog samen willen doen. Een duidelijk engagement van onderuit dat aangeeft dat niet het splitsen van België het einddoel is, maar wel samenwerking en solidariteit met respect voor elkaars eigenheid.

Onze piste daartoe is de invulling van artikel 35 van de grondwet. Dat bepaalt dat de nationale overheid slechts bevoegd is voor die zaken die haar uitdrukkelijk zijn toegekend. De overige bevoegdheden worden uitgevoerd door de deelstaten. Alleen is die lijst met nationale, confederale bevoegdheden nog niet opgemaakt. Spirit heeft als eerste partij de denkoefening gemaakt.

In ons confederale plan bestaat België uit twee grote deelstaten (Vlaanderen en Wallonië), een kleiner deelgebied (Duitstalig gebied) en het tweetalige Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Daarbij behoudt de overkoepelende, confederale overheid nog de volgende bevoegdheden:

l de confederale belastingen

l de inkomensvervangende sociale zekerheid

l het toezicht op de gemeenschappelijke hoofdstad Brussel en in het bijzonder de naleving van de taalwetten

l de confederale buitenlandse betrekkingen

l de landsverdediging

l de confederale transportassen: grote snelwegen maar ook gasbevoorrading en elektriciteitsvoorziening

l en een aantal kleinere, praktische bevoegdheden zoals nationaliteitsverwerving en indexberekening.

Het confederale project van Spirit is geen verhaal van egoïsme of het zich afzetten tegen de ander, maar van samenwerking en solidariteit. Zo kiezen wij er uitdrukkelijk voor om de inkomensvervangende sociale zekerheid zoals werkloosheid en pensioenen confederaal te houden.

Maar er moet ook ruimte blijven om eigen accenten te leggen. Zaken als remgeld voor medicijnen of de kinderbijslag kunnen beter door de deelstaten beheerd worden die nu al bevoegdheden als preventie en jeugdbeleid onder hun hoede hebben. Zij moeten ook de ruimte krijgen om extra's toe te voegen, waartegenover eigen bijdragen of belastingen zullen staan. Vlaanderen en Wallonië kunnen hier een voorbeeld geven van 'eenheid in verscheidenheid'. De problematiek van beide landsdelen vergt immers een andere aanpak: de hogere werkloosheid in Wallonië en de snellere vergrijzing in Vlaanderen zullen specifieke maatregelen vereisen. Ze zomaar op beide landsdelen toepassen, is niet wenselijk, terwijl het anderzijds wel belangrijk is om nu al expliciet te stellen dat een verdergaande staatshervorming geen sociale afbraak met zich zal brengen.

Met ons voorstel en de bijbehorende campagne onder de titel 'gemeenschap met twee is leuker' willen we ontspanning brengen in de verkrampte communautaire twist en meteen zijn we de eerste politieke partij die een concrete, werkbare oplossing presenteert.

En dat is een positief, progressief project.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234