Donderdag 26/11/2020

'Hier is een rolstoel doodnormaal'

inclusief onderwijs in de praktijk gebracht

Een Nederlands onderzoek toonde eerder deze week aan dat een op de drie scholen niet toegankelijk is voor gehandicapte kinderen. Ook in Vlaanderen is de situatie allesbehalve rooskleurig. Terwijl Vlaams minister van Onderwijs Marleen Vanderpoorten (VLD) een vurig pleidooi houdt voor inclusief onderwijs, blijft de gemeentelijke basisschool Andreas Vesalius in Edegem een van de weinige die het ook in praktijk brengt.

Edegem

Eigen berichtgeving

Kim Herbots

Speeltijd. Elien (8) en Jolien (9) komen de klas uit."Wat zullen we spelen: verstoppertje of tikkertje?", vraagt Elien. Jolien duidt met gebaren haar voorkeur aan. Praten kan ze niet, net zomin als vlot stappen. Toch zit Jolien bij Elien in de klas. "Al drie jaar", vertelt Elien, "en intussen denken we er niet eens meer over na dat we onze spelletjes moeten aanpassen. Bij verstoppertje is Jolien hem altijd en bij tikkertje lopen we gewoon trager, alhoewel die rolstoel ook best snel kan."

De kinderen zijn het allang gewend dat Jolien bij hen in de klas zit. Net zoals ze het helemaal niet meer raar vinden dat ook de rolstoel van Bastien (7) over de speelplaats racet en dat Maud (6), die het downsyndroom heeft, vrolijk meespeelt. "Drie jaar geleden vroegen de ouders van Jolien als eerste of ze naar hier mocht komen", zegt directeur Marc Geerts. "In zeven andere scholen vingen ze bot en wij hebben ook even getwijfeld. Ik kan best begrijpen dat scholen er weigerachtig tegenover staan. Uiteindelijk hebben we toch besloten om het te doen, zij het onder strikte voorwaarden. Zo hebben de drie kinderen allemaal een persoonlijke begeleider die al het extra werk op zich neemt. Bij Maud is dat niet zoveel, maar Jolien en Bastien moeten bij zowat alles hulp krijgen en hun assistent is dus constant bij hen. De andere kinderen mogen er op geen enkele manier onder lijden."

gelukkig en gemotiveerd

An Debloudts is de persoonlijke assistente van Jolien. "Ik ben 38 uur per week bij haar en heb twintig vakantiedagen net zoals elke andere bediende", vertelt ze, "maar die kan ik alleen nemen als het schoolvakantie is, want zonder mij zit Jolien er verloren bij. De juffrouw kan haar onmogelijk alle aandacht geven die ze nodig heeft. Jolien kan bijvoorbeeld niet alleen naar het toilet of iets uit de kast nemen." Hoewel Jolien in de klas zit met mensen van haar leeftijd, volgt ze door haar mentale handicap niet hetzelfde programma. "Ik pas elke oefening aan maar als de rest rekenen doet, dan Jolien ook. Ik probeer haar taken zoveel mogelijk op die van de rest af te stemmen. Het gaat goed. Ik merk dat Jolien heel gelukkig en gemotiveerd is. Ze wil zelfs thuis nog extra huiswerk maken. Haar vorderingen zijn heel goed en vooral op communicatief vlak is ze erg vooruitgegaan."

"We proberen natuurlijk het uiterste te halen uit de mogelijkheden van de kinderen", zegt Geerts. "Zo was tegen Jolien gezegd dat ze nooit zou kunnen stappen maar nu lukt dat al wel een beetje. Prestaties zijn echter niet het belangrijkste. Ons hoofddoel is ze te laten integreren." En dat lukt zo te zien aardig. Een meisjes brengt een tekening: een kindje is aan het touwtjespringen. Links en rechts draaien er twee meisjes aan het touw. Het linkse zit in een rolstoel. "Nu zijn ze volledig geïntegreerd maar in het begin was het best moeilijk", zegt Geerts. "Je zag heel wat ouders denken 'moet dat nu echt' en 'waarom bij mijn kind in de klas', maar uiteindelijk zijn die nog het meest enthousiast. Als er vroeger een verjaardagsfeestje was dan aarzelden de ouders om een gehandicapt kindje uit te nodigen, maar hun zoon of dochter drong aan. Zowel de ouders van Bastien als die van Jolien hebben dan de andere ouders en kinderen bij hun thuis uitgenodigd om te laten zien dat hun kinderen ook gewoon spelen en dat er niet zoveel aanpassingen nodig zijn." Ook voor het lerarenkorps was het even wennen. "Toen Jolien hier pas arriveerde, durfde niemand haar berispen. Op den duur deed ze precies waar ze zin in had", lacht Geerts. "Nu zijn de leerkrachten er achter dat ze een kind is als alle anderen en dus krijgt ze nu ook straf als ze iets mispeuterd heeft. Verder hebben we enkele praktische aanpassingen zoals hellende vlakken aan de ingangen moeten laten maken en moeten we eraan denken om op tijd een speciale bus te bestellen als we op uitstap gaan, maar dat is het ongeveer." Voor Jolien, Bastien en Maud is het duidelijk positief maar Geerts is ervan overtuigd dat ook de andere kinderen er hun voordeel mee doen. "Een rolstoel is hier de normaalste zaak van de wereld. Ze groeien op met iemand met een handicap en begrijpen de problematiek daardoor veel beter."

weerbaarder

Het duurt nog een tijdje vooraleer de drie naar het secundair moeten maar Geerts hoopt dat ze dat ook in een 'gewone school' zullen kunnen doen. "Terug naar een school voor bijzonder onderwijs wordt heel moeilijk, vrees ik. Op studiedagen zie ik soms kinderen die in een speciale school zitten, en die zijn veel meer gelaten. Die van ons vinden de spelletjes die daar gespeeld worden flauw en laten dat merken. Ze zijn veel weerbaarder én krijgen hier ook veel meer aandacht dan op een aangepaste school." Een van de bekommernissen van de school toen Jolien kwam, was dat ze als een magneet op andere gehandicapte kinderen zou werken. "Volgend jaar komt er nog eentje bij, maar dat is een broertje van een leerling. Anders had ik geweigerd. Als je het gemiddeld aantal gehandicapten in Vlaanderen neemt en je past dat toe op onze school, dan zouden we er drie moeten hebben."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234