Vrijdag 17/09/2021

Hete herfst is begonnen

De nieuwe federale regering is nog maar net van start en we hebben al twee treinstakingen achter de rug. Of er nog komen? De kans is groot. 'Emoties kun je niet met een afstandsbediening besturen.'

Vrijdag vroeg in de ochtend blokkeerden treinbestuurders en -begeleiders de sporen in La Louvière. Gisterochtend was Charleroi aan de beurt. De gevolgen van de twee spontane stakingen waren tot ver tot buiten de provincie Henegouwen te voelen. Gisteren was vooral de lijn Charleroi-Brussel getroffen. Slechts een op de drie treinen reed Charleroi uit, andere hadden vertraging.

De verzuchtingen van het stakend personeel zijn breed: de indexsprong en de pensioenhervorming die de regering-Michel wil invoeren zijn een doorn in het oog. Maar vooral de besparingsplannen voor de NMBS zetten kwaad bloed. "We moeten steeds meer doen met minder personeel, terwijl het water ons nu al aan de lippen staat", zegt Michel Abdissi, nationaal voorzitter van de socialistische vakbond ACOD Spoor.

Sociale vrede

De onduidelijke communicatie van kersvers minister van Mobiliteit Jacqueline Galant (MR) was de druppel. Eerst liet ze uitschijnen dat de NMBS 2,1 miljard moest besparen, later werd dat bijgesteld tot 664 miljoen euro structurele besparingen. "Er heerst grote onzekerheid bij het personeel, vandaar dat ze emotioneel hebben gereageerd met een staking", verklaart Abdissi.

De NMBS betreurt de spontane acties. Er bestaat een overeenkomst met de vakbonden dat bij sociale onrust er eerst overleg gepleegd moet worden. Een staking moet minstens acht werkdagen op voorhand aangekondigd worden, zodat de reizigers hun voorzorgen kunnen nemen. ACOD en de christelijke vakbond ACV-Transcom benadrukken dat ze de acties niet organiseerden, maar wel "begrip hebben voor de verzuchtingen".

Nieuwe 'emotionele' acties kan de socialistische vakbond niet uitsluiten. "We proberen de acties zo veel mogelijk te coördineren en kanaliseren", zegt Abdissi. "We moeten er ook op letten dat de publieke opinie zich niet tegen ons keert. Maar de emoties lopen hoog op. En die kun je niet besturen met een télécommande."

De vakbonden eisten zo snel mogelijk overleg met minister Galant. Gisteren forceerden ze zelfs een eerste ontmoeting toen Galant in Dinant op een trein was gestapt om het nieuwe veiligheidssysteem ETCS in te huldigen. Ze blokkeerden de trein en konden zo heel even met de minister praten.

De vakbondslui vroegen om meer duidelijkheid over de begrotingscijfers. "Ik ben geen begrotingsminister, maar de veiligheid en het personeel worden buiten de besparingen gehouden", stelde Galant. Een antwoord dat ruim onvoldoende was voor de vakbonden.

Galant nodigde de vakbonden donderdag uit voor een eerste officiële ontmoeting. Afgelopen vrijdag zat de minister al samen met de top van NMBS en Infrabel. "Iedereen draagt verantwoordelijkheid om een dienstverlening te garanderen aan de gebruikers die op de NMBS vertrouwen." Ze hamert opnieuw op het belang van dit sociaal overleg. Maar met dat ene gesprekje zal de sociale vrede niet plots een feit zijn.

De acties zijn een voorproefje van wat er de komende weken op het programma staat. Vorige week kondigde het gemeenschappelijk vakbondsfront een nationale stakingsdag aan op 15 december waarbij het de bedoeling is het hele land (en daarbij inbegrepen het spoor) plat te leggen.

In de soep

De actiedag wordt voorafgegaan door een drieluik aan 'deelstakingen' verdeeld over verschillende regio's. Ook de spoorbonden geven aan deel te nemen aan deze actiedagen. Maar net door de regionale spreiding zal het spoornetwerk, waar alles aan alles verbonden is, in het hele land in de soep draaien.

Op 24 november zal er worden gestaakt in de provincies Luik, Luxemburg, Limburg en Antwerpen. Een week later is Namen, Henegouwen, Oost- en West-Vlaanderen aan de beurt. Telkens zal aan de twee kanten van de taalgrens de impact enorm zijn. Met de staking op 8 december in Brussel en Vlaams- en Waals-Brabant ligt bovendien het centrale spoorknooppunt van ons land plat. Dat zijn alvast vier dagen waarop u beter niet de trein neemt.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234