Donderdag 26/11/2020

Het wonder van Londen

In Londen staan de domofielen en de domofoben tegenover elkaar. De eersten juichen de inspanningen toe om met grandeur het nieuwe millennium in te stappen. Tegen de fabelachtig dure Millennium Dome, volgens Tony Blair het meest ambitieuze bouwproject in Engeland van deze eeuw, hebben zij geen bezwaar. Zonder grote investeringen was Londen nooit zo rijk geweest aan monumenten, luidt het in die hoek. De tegenstanders vergelijken het gebouw van Richard Rogers met een geglaceerde cake en de exposities onder 'het grootste dak ter wereld' met een Big Mac. Als gevolg van al dat verbale geweld dreigt men uit het oog te verliezen dat Londen in het volgende decennium, en dus meteen ook in het nieuwe millennium, echt een ander gelaat zal hebben.

Wedden dat de oevers van de Theems over enkele jaren het favoriete decor zullen zijn van cineasten die een romantische film in Londen draaien? Net zoals een liefdesfilm die in Parijs speelt, altijd wel beelden van het flanerende stel langs de Seine laat zien. Het is niet de Millennium Dome en nog minder het Millennium Wheel, het reuzenrad aan de rivier, die deze metamorfose zullen bewerkstelligen. Het zijn de vele revitaliseringsprojecten langs de Theems die tussen beide symbolische constructies aan de gang zijn, die Londen zullen verleiden om zijn gezicht weer naar de rivier te keren. Want dat is wat is gebeurd: de stad draaide haar rug naar de Theems.

Het mag een wonder heten dat daar nu verandering in komt door projecten van vermaarde architecten. Een dikke vijftien jaar geleden zag het er immers naar uit dat elke architecturale vernieuwing in de Britse hoofdstad gedoemd leek om te worden verstikt door Prince Charles' muffe commentaren op de moderne architectuur. In Newsweek van een maand geleden wordt de kentering in 1986 gesitueerd. Toen opende het opmerkelijke kantoor van Lloyds of London, een ontwerp van, jawel, Richard Rogers. En in de Royal Academy liep toen een tentoonstelling over het oeuvre van Rogers, James Stirling en Norman Foster. Daarin maakte Rogers een fictief urbanisatieplan voor Londen waarin de Theems een centrale plaats kreeg. De maquette kreeg de naam Londen zoals het zou kunnen zijn.

Aan de drempel van het nieuwe millennium ziet het ernaar uit dat toch wat van Rogers' droom zal worden gerealiseerd. De architect heeft daar zelf de hand in, niet zozeer als ontwerper, maar als voorzitter van de Urban Task Force, een werkgroep die verwaarloosde buurten in Londen wil opwaarderen tot aantrekkelijke woongebieden. De echte katalysator van vele urbanisatieprojecten is echter, dankzij John Major, het geld van de nationale loterij. Het ombouwen van een krachtcentrale langs de Theems tot de nieuwe Tate Gallery was zonder de steun van de loterij onmogelijk geweest. Behalve dit project tegenover de St. Paul's Cathedral, na een architectuurwedstrijd toegewezen aan Herzog & Meuron, komt er een Millenniumbrug van Norman Foster over de Theems. Dezelfde architect tekende ook het nieuwe administratieve centrum van de stad, tegenover de Tower of London, waar ook de burgemeester zijn intrek zal nemen. Voorts is er op dezelfde oever van de nieuwe Tate al de Oxo Tower, een gerenoveerde toren met appartementen en studio's en helemaal bovenaan een restaurant met een fantastisch uitzicht op de stad. En onmiddellijk naast de Tate heb je het vernieuwde Globe Theatre van Shakespeare. Vergeten we ten slotte niet dat het in architecturaal opzicht verdienstelijke Waterloo Station, van Nicholas Grimshaw, de Eurostar-reizigers aan de rivier afzet. Kortom, wie schamper doet over de Millennium Dome, mag niet vergeten dat de bakker van de geglaceerde cake een belangrijk aandeel heeft in het nieuwe Londen dat weer naar de Theems kijkt.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234