Dinsdag 11/08/2020

Het wijnhart van

De onstuitbare opmars van Castilië en León

Spanje

Wanneer we de berichten mogen geloven is Spanje over enkele jaren 's werelds grootste wijnproducent. Gerekend naar oppervlakte wijngaard is dat al zo. Tekenend voor de expansiedrift is Castilië en León, een uitgestrekte wijnregio met gigantische, hypermoderne bodega's. Deze streek ontplooit zich nu helemaal op Megavino. We gingen ter plaatse.

door gerd brabant

Bij de landing in Valladolid valt onmiddellijk het desolate en uitgestrekte landschap op. Het is een vrij dor gebied met een afwisseling aan wijngaarden, wat bos en gigantische landbouwakkers. Toch is dit een kloppend Spaans wijnhart. Zonder twijfel horen drie DO's (Denominación de Origen) bij de bekendste van het Iberische schiereiland. Het zijn net die appellaties die we begin juli bezochten, met op kop de majestueuze Ribera del Duero met krachtige, rode bewaarwijnen. Ook de witte rueda speelt mee aan de top in bekendheid. Want sinds moderne vinificatietechnieken daar ingang hebben gevonden, lijkt de wereld overspoeld te worden met deze betaalbare, speelse wijnen. Rode Toro brengt jaar na jaar interessantere, krachtige en fruitgedomineerde wijnen. Intussen telt het gebied al vele andere DO's, maar een proeverij toonde aan dat dit niet noodzakelijk gepaard gaat met kwaliteit. Enkele nieuwe gebieden promoveerden zelfs in twee jaar tijd van vino de la Tierra (landwijn) naar volwaardige DO, en dit met terugwerkende kracht. Gelukkig betreft dit minuscule gebieden met weinig exportambities.

Het klimaat in dit deel van Spanje is niet altijd even voorspelbaar. De grootste angst hebben de wijnboeren voor vorst. We zitten hier op een hoogvlakte, en het contrast tussen de hitte van de dag en de koelte van de nacht kan extreem verlopen. Zeker in het voor- en najaar durft het kwik 's nachts snel met het vriespunt te flirten. De kwaliteit van de jaargangen fluctueert ook meer dan in meer lager gelegen regio's.

Maar laten we starten met de meest prestigieuze appellatie: Ribera del Duero. Dit wijngebied strekt zich met 110 kilometer uit over beide oevers van de Duero, en ligt ten oosten van Valladolid. Het echte kwaliteitsstuk situeert zich echter in het westen, wellicht zijn de daar gevestigde wereldberoemde domeinen Vega Sicilia, Pesquera en Pingus er de reden voor. Wij bezochten een nieuwkomer, Resalte. Bij het betreden van het functionele nieuwe gebouw is duidelijk dat hier niets aan het toeval is overgelaten. Hier is meer dan alleen over nagedacht, en het is op zich indrukwekkend dat een bodega die in 2000 van nul is begonnen vandaag een volwaardig topwijnbedrijf is met 80 hectaren wijngaard. Het exportcijfer bedraagt 50 procent, er wordt naar zevenentwintig landen geëxporteerd. Dat tekent duidelijk de situatie van Ribera del Duero: het is ongetwijfeld één van de succesnummers van Spanje. Dat beïnvloedt natuurlijk de prijzen. Het was dan ook een verademing om de instapwijn van Resalte te proeven: de Peña Roble 2006. Een schitterend glas, bulkend van het fijne fruit, met een rijpe materie en een mooie lengte. Een heerlijke wijn, die in België voor zowat tien euro wordt verkocht.

Spreken we vandaag over witte wijnen in Spanje, dan zal ongetwijfeld de naam Rueda vallen. De witte inheemse verdejo, goed voor zesduizend hectaren aanplant, neemt de helft van het wijngaardareaal in beslag en onder impuls van grote investeringen is een frivole, frisse wijnstijl ontstaan die de consument best kan smaken. Maar deze zeer technische benadering heeft ook nadelen. Quasi elke bodega kweekt eigen gistcellen om zo de frisgroene aroma's sterker naar boven te halen. Gecombineerd met temperatuurgecontroleerde vinificatie in roestvrijstalen vaten geeft dit een hele pure en frisse wijnstijl met aroma's van meibloesem, kruisbessen en citrus met in de mond een slanke structuur en een levendige aciditeit. De beste wijnen combineren dit met meer variërende aroma's en smaken zoals limoen en een exotische onderbouw. De mindere wijnen vertonen een harde, zure en schrale structuur. Experimenten om deze wijnen op nieuw hout te laten rijpen vertonen dezelfde elegantie als een slank topmodel met een ridderharnas: totaal naast de kwestie en een ernstig gebrek aan finesse. Een ander gevaar is dat van de uniformiteit: door deze moderne technieken krijg je het gevoel weinig diversiteit te proeven, alsof de primaire gistaroma's de typische kenmerken van het druivenras volledig overschaduwen. Want op zich is verdejo een eerder neutrale druif, en tot enkele decennia terug was de stijl van de regio eerder oxidatief en vermoeiend, wat vandaag totaal anders is. Mijn kritiek wordt snel weggespoeld met de prijs: want in de budgetvork van 4 tot 7 euro zijn dit prima, zomerse begeleiders. Bij enkele bodega's proefden we absoluut mooie, witte rueda-wijnen. Vooral Gruppo Yllera is me bijgebleven, een bezoek aan de oude kelders is een absolute must. Hun verdejo gaat voor circa vijf euro over de toonbank en dat is op zijn zachtst gezegd een schitterende prijs-kwaliteitverhouding: perzik, licht exotisch en toch grassig met een speels en sappig geheel.

Mijn mond viel letterlijk en figuurlijk open toen we de splinternieuwe bodega's Monte la Reina betraden. Kelders ter grootte van een voetbalveld, alle uitgerust met het meest moderne vinificatiespul, klaar om de wijn te vinifiëren van 300 hectaren wijngaard. Tot 2004 werden de druiven verkocht aan andere domeinen, vandaag verwerkt men alles zelf. In het gebouw is ook een feestzaal en restaurant geïntegreerd, met daarnaast een schitterend gerenoveerd kasteel dat dienst doet als gastenverblijf. Wanneer je een blik werpt op het prachtige, desolate en opvallend vruchtbare landschap vraag je je af waar al die feestvierders en restaurantgasten vandaan moeten komen. Over de wijnen kunnen we kort zijn: duidelijk nog op zoek naar identiteit, zelfs de basiswijnen zijn gemaskeerd door overdadig extract- en houtgebruik. Gelukkig zijn er tal van andere domeinen die de regio wel op een kwaliteitstrap zetten, bij Monte la Reina heb je het gevoel dat de aandacht meer naar de bouw, dan naar de wijn is gegaan. Toro is een gebied in volle ontwikkeling. Vele bekende Spaanse oenologen kicken op het wijnmaken in deze regio, en de expansie van de wijngaard is in volle gang. Het is een echt rood wijngebied, met de tinta de toro op kop. De wijnstijl mag je als rijk en vlezig beschrijven, met soms wat te enthousiast houtgebruik. De meeste oenologen hanteren een zeer moderne wijnstijl, die prima in de smaak valt bij de wijnliefhebber. De wijnen zijn overigens gunstig geprijsd, het gros situeert zich in de verkoop tussen 6 en 15 euro.

Het is duidelijk dat wijntoerisme in deze regio nog in de kinderschoenen staat. De charmante stad Valladolid biedt enig soelaas met een wijnbureau (VEN) waar je enkele wijnarrangementen kan boeken, voor de rest kan je best zelf iets organiseren. Valladolid is een uitstekende uitvalsbasis, maar voor de randappellaties zoals Bierzo (in het noordwesten) moet je toch rekenen op flink wat kilometers. 's Avonds bruist Valladolid van het leven, en alleen daarvoor is het de moeite om eens enkele dagen in de streek te blijven.

INFO

Wijntoerisme in en rond Valladolid: www.valladolidenoturisme.com.

Bodegas Resalte: verdeeld door Global Wineries (Antwerpen), Sabor de Aragon (Brugge), Michel Van Tricht (Berchem), Sacacorchos (Diegem)

Yllera: verdeeld door Prima Vinum (Leopoldsburg).

Monte la Reina: verdeeld door Caves de France (Schoonaarde) en Despert (Antwerpen).

Sinds moderne vinificatietechnieken hier ingang hebben gevonden, lijkt de wereld overspoeld te worden met deze betaalbare, speelse wijnen

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234