Woensdag 21/04/2021

Het rariteitenkabinet van de Vlaamse steden

Schepenen van Milieu, Ruimtelijke Ordening of Vervoer, het klinkt maar saai in vergelijking met hun collega's die bevoegd zijn voor koetsen en bootjes, studenten of leurkaarten. Blijkbaar kan een schepen voor van alles en nog wat verantwoordelijk zijn. Een greep uit het rariteitenschepenkabinet.

'Nieuwe straatnamen liggen soms zo gevoelig'

*

Schepen van Straatnamen Yves Roose (SP.A), Brugge

"Op het eerste gezicht lijkt het misschien saai en onbelangrijk, maar het bedenken van straatnamen is een onwaarschijnlijk gevoelige materie. Soms willen we een straat noemen naar een persoon waar inwoners bezwaren tegen hebben. Dat gebeurt bijvoorbeeld vanwege een oorlogsverleden of omdat inwoners ze onvoldoende belangrijk vinden. Ooit wilden wij een Otto Hauptmannstraat. Dat leidde tot een rel. Hauptmann was namelijk een Duitse officier die het bevel van Adolf Hitler geweigerd zou hebben om de stad te vernietigen in 1944. Hij zou dat eens gezegd hebben, maar sluitende bewijzen zijn daar niet van.

"We hebben een commissie voor toponymie en straatnamen. Daarin zitten professoren, archivarissen en mensen van de stad. Die commissie komt twee keer per jaar bijeen om historisch correcte namen te zoeken. Meestal is dat voor nieuwe verkavelingen of stadsuitbreidingsgebieden. Dan kijken we eerst wat er vroeger op die plaats was. Bijvoorbeeld op de plaats van het voormalige Pandreitje was eerder een kunstmarkt. De meeste straten daar hebben dus een naam in die trant.

"Vaak proberen we een plaatskundige naam te kiezen. Dat wekt de minste discussie. Buiten de grote schilders ontstaat al onenigheid over hoe ver je gaat in het vernoemen van mindere coryfeeën. We zijn wel bezig met een inhaalbeweging inzake vrouwen. Buiten de heiligen als Sint-Anna en Sint-Clara was er een enorme discrepantie tussen het aantal straten met mannen- en vrouwennamen. We hebben nu een lijst aangelegd met daarop onder andere schrijfsters, journalisten en vrouwelijke schilders. Veel nieuwe straten komen er in Brugge evenwel niet bij. Bestaande namen veranderen we eigenlijk nooit. Dat geeft zoveel rompslomp."

'Mechelen is een echte beiaardstad'

*

Schepen van Beiaardschool Frank Nobels (CD&V), Mechelen

"De beiaardschool is niet zomaar een schooltje. Ze geniet wereldfaam en heet eigenlijk Koninklijke Beiaardschool Jef Denyn. Ik ben lid van de raad van bestuur. Burgemeester Koen Anciaux (VLD) is voorzitter. De school leidt in drie jaar zo'n veertig beiaardiers op. Russen, Aziaten, Afrikanen, Amerikanen... ze heeft een internationale uitstraling.

"De school is altijd verbonden geweest aan de stad. Ze heeft ook een klein budget op de stadsbegroting. Mijn droom is een grote beiaardlocatie te maken in Mechelen, waar men onderzoek kan doen, kan conserveren en opleiden. De school heeft namelijk een museumgedeelte en bovendien een vrij rijk gevuld archief. De oude beiaard in de toren van het naburige Hof van Buys-leden wordt nog altijd bespeeld. Mechelen is een echte beiaardstad. Ik zeg altijd: 'Waar ter wereld je ook een beiaardier hoort, de kans is groot dat die in Mechelen opgeleid is.' We gaan er dus prat op dat we die school hebben."

'Onze boodschap is: nooit meer oorlog'

*

Schepen van Vaderlandslievende Verenigingen Geert Messiaen (VLD), Roeselare

"Het is van oudsher dat Roeselare zo'n ambt heeft en ik ben daar fier op. We hebben een zeer goede samenwerking met het tiental vaderlandslievende verenigingen in Roeselare. Drie keer per jaar komen we samen om de programma's per kwartaal samen te stellen. We organiseren zo'n vijftien activiteiten per jaar. We werken bijvoorbeeld samen met de British Torch of Remembrance. Op 8 mei organiseren we V-Day. Dan rijden we met legervoertuigen de bevrijdingsroute. Volgend jaar is het bovendien zestig jaar geleden dat Roeselare door de Polen is bevrijd.

"Er is nood om voortdurend aan de bevolking, met name de jeugd, te signaleren wat onze voorvaderen verwezenlijkt hebben. Men dreigt dat namelijk te vergeten. Het gaat dan bijvoorbeeld over de Eerste en de Tweede Wereldoorlog. Mensen zeggen: 'De jeugd ligt daar niet meer wakker van.' Maar je moet daar wel wakker van liggen. Je moet respect hebben voor het verleden. Onze boodschap is: 'Nooit meer oorlog.'

"Op 21 juli is er 's middags altijd een volksfeest. Daar is de bevolking echt bij betrokken. Ik zeg altijd: 'Mijn vaderland is België, mijn moederland Vlaanderen.' Je ouders zie je toch allebei even graag. Daarover spreek je geen kwaad.

"Zelf ben ik altijd trots dat ik daar mag staan bij de Albert I-herdenking. Voor vrijheid en democratie. Albert I was toch een grote koning tijdens de Eerste Wereldoorlog."

'We denken aan kleine dingen die belangrijk zijn voor mensen'

*

Waarnemend burgemeester, bevoegd voor 'Hasselt aan de mensen' Herman Reynders (SP.A), Hasselt

"'Hasselt aan de mensen' is een heel speciale bevoegdheid. Het is ook de titel van het beleidsplan dat we in 1995 hebben opgesteld. Hierbij kijken we niet zozeer naar de grote, maar juist naar de kleine dingen die belangrijk zijn voor de mensen. Dat kan zijn op het gebied van infrastructuur of investeringen die de leefbaarheid verbeteren. Dan kijken we waar er nog een speelplein kan komen of waar betere verlichting aangewezen is. We hebben ook banken- en bomenplannen. Daarbij bekijken we waar we nog banken kunnen plaatsen of bomen kunnen planten.

"Verder komt de stad ook tussen als de mensen iets ondernemen. Zo zijn er barbecuecheques. Mensen die hun gevel verfraaien kunnen we tegemoet komen. Hetzelfde geldt voor wie graffiti verwijdert. Ook houden we drie keer per week een soort flikken- en brandweerdag. Dan geven we demonstraties in de wijken. Scholen kunnen dan kennismaken en mensen kunnen hun wijkagent ontmoeten.

"Onder 'Hasselt aan de mensen' valt ook de werklijn. Dat is een groen nummer waarnaar mensen kunnen bellen als er iets kapot is bijvoorbeeld. Binnen 48 uur is dat dan verholpen. Vroeger moest je daarvoor de schepen bellen.

"Al die activiteiten en bevoegdheden zou je kunnen verdelen over de verschillende schepenen. Wij denken evenwel dat het belangrijk is dat de burgemeester ze opvolgt. We willen vermijden dat we enkel met grote dingen bezig zijn en de kleine vergeten. Dat is om de verzuring tegen te gaan. Wat ik doe is een beetje organiseren en creatief zijn. We zijn op het kabinet eigenlijk permanent kleine evenementen aan het bedenken die het leven kunnen veraangenamen."

'Studenten maken nu eenmaal een kwart van de bevolking uit'

* Schepen van Studentenaangelegenheden Denise Vandevoort (SP.A), Leuven

"Wat studenten betreft, verkeert Leuven in een specifieke situatie. De stad telt 90.000 inwoners. Daarbij komen nog eens 30.000 à 35.000 studenten. Gedurende tien maanden per jaar maken zij een kwart van de bevolking uit. Ze wonen verspreid over de stad en maken Leuven wat het is: dynamisch, jong en gezellig. Bovendien vormen studenten ook een economische troef: ze zorgen voor werkgelegenheid, ze consumeren en doen aan cultuur.

"In 2001 hebben we beslist dat studentenaangelegenheden een speciale bevoegdheid moest worden. Studenten hadden nood aan een aanspreekpunt. Zij hebben ook te maken met leefmilieu, openbaar vervoer, veiligheid en overlast. Daarvoor kwamen ze met alle stadsdiensten in aanraking. Niemand wist nog goed wie over wat besliste.

"Zelf ben ik pas sinds kort bevoegd hiervoor. Mijn voorganger Saïd El Khadraoui (onlangs vertrokken naar het Europees Parlement) heeft al veel op de sporen gezet. Zo is er al regelmatig overleg met de studentenvertegenwoordigers.

"Verder hebben we een speciaal e-mailadres: studentenschepen@leuven.be. Daar kunnen studenten terecht met vragen. Samen met de universiteit hebben we ook een brochure gemaakt voor nieuwe studenten. Vorig jaar deed de universiteit dat nog alleen. Nieuw is ook dat de brochure vertaald is in het Engels, voor buitenlandse studenten. In het boekje staat uitleg over Leuven, mobiliteit, duurzaamheid, studentenwerking, huisvesting, zo'n beetje alles wat een student nodig zal hebben."

'Gezin is de hoeksteen van de samenleving'

*

Schepen van Gezin An Gysen (CD&V), Genk

"Bijna alle maatregelen die een bestuur neemt hebben hun invloed op gezinnen. Het gaat dan bijvoorbeeld om geboortepremies, Kom op tegen Kanker, subsidies op vuilniszakken, kinderopvang en opvoedingsondersteuning voor kansarme gezinnen.

"Voor die laatste groep hebben we sinds een jaar of drie een Opvoedingswinkel. Ik denk dat we daarmee de enige zijn in Vlaanderen. Wij hebben het idee uit Nederland gehaald. Het is een echte winkel waar je zo kunt binnenstappen. Heel laagdrempelig allemaal."

"In bepaalde wijken van Genk zijn er gezinnen waar zowel de moeder als de vader geen werk hebben, nauwelijks Nederlands spreken en amper opleiding genoten hebben. Dat maakt dat kinderen snel afhaken in het onderwijs. Soms al in het tweede jaar middelbaar. In een bepaalde school hebben we gezien dat van de 21 leerlingen van Turkse afkomst die aan het ASO begonnen er vijf hun diploma in zes jaar hebben gehaald. De rest was blijven zitten of afgezakt naar een lager niveau."

"Wij proberen daar wat aan te doen. Mensen van Turkse afkomst die wel gestudeerd hebben, gaan dan praten met de ouders. Ze proberen hen aan te moedigen om hun kinderen het ASO af te laten maken. Het zijn vooral motivatiegesprekken."

"Ik denk niet dat Genk meer nood heeft aan een schepen van Gezin dan elders. In andere steden zullen er ook wel schepenen zijn die zich met kinderopvang bezighouden, maar wij hebben het gebundeld onder een noemer. Maar het is wel typisch CD&V. Het gezin is zeker de hoeksteen van de samenleving."

"Toch is het aandeel van mijn werk dat ik besteed aan Gezin klein. Ik heb namelijk ook Financiën. Het budget van onze stad is 4 miljard euro per jaar, dat moet ik onder controle houden."

Thea Swierstra

Andere bevoegdheden uit het rariteitenkabinet

Hilde Decleer (CD&V) Brugge: schepen van Koetsen en Bootjes.

* Charlotte Storme (SP.A) Brugge: schepen van Drukkerij.

* Jean-Pierre Vanden Berghe (CD&V) Brugge: schepen van Hinderlijke Inrichtingen.

* Hilde Veulemans (CD&V) Oostende: schepen van Carnaval.

* Marina Willems (SP.A) Oostende: schepen van Spijbelen.

* Willy Labens (SP.A) Oostende: schepen van Huurkoetsen.

* Hilde Demedts (CD&V) Kortrijk: schepen van Lijnhelpers.

* Lieven Lybeer (CD&V), Kortrijk: schepen van Jumelages.

* Chantal Claeys (VLD) Gent: schepen van Verenigde Steden.

* Leo Delwaide (VLD) Antwerpen: schepen van Diamant. Tuur Van Wallendael (SP.A) Antwerpen: schepen van Rechtszaken.

* Johan Stylemans (VLD) Aalst: schepen van Aanmoedigingsreglement voor Aanplanten van Hagen, Houtkanten en Bomenrijen, Hoogstammige Fruitbomen en voor Onderhoud van Knotbomen, schepen van Straatgeveltuintjes.

* Willy Van Mossevelde (VLD) Aalst: schepen van Organisatie van Ruilbeurzen.

* Wilfried Van Herreweghe (VLD), Aalst: schepen van Huisnummers, Verdelging van Ratten, Muskusratten en ander Ongedierte, Toezicht op Veeverzamelingen.

* Dirk De Meerleer (SP.A) Aalst: schepen van Leurkaarten.

* Lieve Pollet (CD&V) Hasselt: schepen van Ontmoetingscentra.

* Jowan Lamon (Agalev) Mechelen: schepen van Hinderlijke Inrichtingen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234