Woensdag 12/08/2020

Het kan me wél schelen wat er in Kiev gebeurt

Sinds de slachtpartij in Oekraïne houdt één vraag me wakker: waarom leren wij het nooit?

Met een knuppel en een schild van vezelplaat naar de politie lopen, wetend dat die zal schieten. De een na de ander valt neer. Voor het eerst in mijn leven zie ik mensen voor mijn ogen doodgeschoten worden.

De Britse filosoof Alain de Botton schreef een blog: 'Kiev is in flames and I don't care'. Het kan mij wél iets schelen.

De slachtpartij van donderdagochtend 20 februari in Kiev rond het Oekraïne Hotel staat op de harde schijf in mijn kop. Op het balkon van kamer 1009 op de tiende verdieping hebben cameraman Koen Gommeren en ik een uitstekend overzicht op de gevechten, met aan de linkerkant honderden betogers en aan de rechterkant tientallen politiemensen.

De betogers stormen met knotsen en zelfgemaakte schilden in blik, soms met een revolver, een jachtgeweer of een kruisboog, radeloos en heldhaftig vooruit, hun dood tegemoet. Ze worden opgewacht door getrainde politiemensen in veiligheidsuitrusting die de tijd nemen om doelgericht te mikken. De politie wijkt, maar blijft schieten. Hier en daar kronkelen betogers over de stoep en stuikt een politieman in elkaar. Ik zie een ongewapende jonge kerel met skihelm vooruit rennen en ik weet dat hij zeven seconden later dood is. Want de politie schiet. Elke keer opnieuw.

Met blote vuist de dood in

Heeft het zin om te sterven voor de vrijheid van anderen? Hoe wanhopig kan een mens zijn? Of hoe naïef? Hoe eerlijk? Weten dat je geen schijn van een kans hebt en toch met blote vuist de dood in lopen, ik probeer het te begrijpen. Ik wil ook weten waarom de politie - die op dat moment weet dat de strijd gestreden is - de wapens niet weggooit en roept: "Fuck you, mister president!"

Waarom leren wij het nooit? Waarom snappen we niet dat volwassen mensen praten met elkaar? Wat is er zo moeilijk aan de simpele levenshouding 'je mag zeggen wat je wil maar je houdt je handen thuis'?

Of het nu gaat om de vrije gedachte, de inrichting van de staat, de organisatie van de samenleving, de beleving van de godsdienst, mensen zijn blijkbaar in staat om een meningsverschil daarover te beslechten met kogels en bommen. Hoe is dat mogelijk? Waar is de mensheid ontaard? Wat is er misgelopen met de maatschappij, dat ze niet meer spreekt?

We zijn niet in staat om onze kinderen op te voeden. We kunnen in 2014, honderd jaar na de start van de Eerste Wereldoorlog, onze kinderen nog altijd niet uitleggen wat beschaving is. Gaan we dat nooit voor elkaar krijgen? Gaan we de komende honderd jaar elke keer zeggen dat er uitzonderingen zijn? Geven we het op, spreken we af dat de wereld naar de kloten is?

Niet met mij in elk geval want er is maar één woord dat een mens in leven houdt en dat is hoop. Hoop dat het ooit goed komt in het Midden-Oosten, in Afrika, in grote vlekken van Zuid-Amerika, in Zuid- en Oost-Europa, in Azië. Hoop dat een samenleving zich rechtvaardig kan organiseren, hoop dat alle mensen het goed hebben.

Maar ik ben naïef natuurlijk, dat zal ook wel blijken uit de reacties op deze bijdrage. Ik ben waarschijnlijk ook zo naïef om te denken dat alle mensen in de wereld maar één ding willen en dat is in alle rust leven tussen mensen die ze graag zien.

Ik ben maar een verslaggever en ik kan alleen maar toekijken en verslag uitbrengen omdat het anderen misschien ook iets kan schelen.

Toen mijn tolk Svetlana ons uitwuifde op de luchthaven van Kiev gaf ze me nog een kleurrijke doos chocolaatjes. Op die doos staat 'Ukraine'. Daar had ze nog een woord naast geschreven: 'Revolution'. Met een streepje door de R. "Ik hoop dat veel mensen in België ons begrijpen", zei ze nog.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234