Dinsdag 22/09/2020

Technologie

Het is feest als Bob niet sms't

Het BIVV gaat campagne voeren om bestuurders te sensibiliseren.Beeld © photo news

De smartphone is het nieuwe pintje. Steeds meer jongeren vinden het normaal om te "smartphonen" achter het stuur en zijn zich niet bewust van het gevaar. Het BIVV zal in het najaar campagne voeren. "Het lijkt me uitermate moeilijk maar niet onmogelijk om dit de jeugd af te leren."

"We merken dat jongeren alcohol vervangen hebben door de smartphone", klinkt het bij Koen Peeters van het BIVV. Niet onterecht: 68 procent van de 18- tot 29-jarigen sms't weleens tijdens het autorijden, en die bestuurders hebben tot vier keer meer kans om bij een ongeval betrokken te geraken.

"Het gaat om een generatie die met de smartphone is opgegroeid en nu achter het stuur plaatsneemt", zegt Peeters. "Smartphonen zit werkelijk in de natuur van de jongeren en stopt niet achter het stuur." Het BIVV beseft zeer goed dat dit een harde noot wordt om te kraken. "Om alcohol achter het stuur te bestrijden, hebben wij een bijzonder lange weg moeten afleggen. Ik vrees dat dit voor de smartphone ook zal gelden. Mogelijk zullen de cijfers van het smartphonen eerst nog stijgen voordat ze zullen dalen".

"Net zoals bij de strijd tegen alcohol is het belangrijk dat er een volgehouden inspanning wordt geleverd op verschillende fronten", verklaart Peeters de toekomstige aanpak. "Naast de sensibiliseringscampagnes, dient het wetgevend kader afgestemd te worden op het probleem en moet vooral de pakkans sterk vergroot worden". Betreft het wetgevend kader: momenteel is enkel handenvrij bellen toegestaan en staat er een boete van 110 euro op 'smartphonen'. "Dat is alvast een goede piste", zegt hij. "Belangrijker is dat er meer controles uitgeoefend worden. Ik denk aan een team van agenten die zeer gericht het 'smartphonen' aanpakken." Het grootste probleem blijft de controle uitvoeren: een bestuurder die met zijn smartphone speelt, moet op heterdaad betrapt worden.

Normaal gedrag

Volgens technologiesocioloog Ben Caudron kan 'smartphonen' niet zomaar vergeleken worden met drinken. "Dronken worden impliceert namelijk een vrij traag beslissingsproces, 'smartphonen' niet", zegt hij. "Daarbij is dronken achter het stuur kruipen een actie, terwijl 'smartphonen' vaak een reactie is. De prikkel komt van buitenaf: een ping van Facebook of Twitter."

Die notificaties - de ping-geluiden - zijn volgens Caudron bijzonder moeilijk te weerstaan. "De smartphone heeft een bijzonder dwingend karakter", stelt hij. "Daarbij hebben die notificatiesystemen een nieuwe verwachting in het leven geroepen: snel reageren. Doe je dat niet, dan ben je onbeleefd. Een activiteit (een gesprek of een autorit) onderbreken om even te 'smartphonen' is ondertussen volledig genormaliseerd." Zij bezien smartphonen achter het stuur niet als gevaarlijk. Op dit moment staan wet en eigen norm mijlenver uit elkaar.

Genormaliseerd gedrag afleren, het is moeilijk maar het kan. Caudron: "Er bestaan voorbeelden van afgeleerd normaal gedrag. Denk maar aan de gordel in de wagen of nog verder terug in de tijd: het afschaffen van de openbare spuwbakken. Vroeger was het normaal dat een man een bruine fluim tabak in een bak mikte".

Het BIVV zal ervoor moeten zorgen dat een bepaalde vorm van normaal gedrag de duimen legt voor veiligheid. Dat is de resolute conclusie van Caudron. Hoe denormaliseren we smartphonen achter het stuur? Met campagnes en boetes? "Ik zie eerder een samenwerking tussen het BIVV en andere middenveldorganisaties om regels te creëren rond het smartphonen in verschillende situaties", zegt Caudron. Een totaalaanpak dus zodat er eindelijk eens wat voorschriften in het leven geroepen worden voor de smartphone. "Op dit moment aanvaardt de smartphonegebruiker geen enkele regel over het gebruik."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234