Vrijdag 03/12/2021

Het gevaar van slapen op de trein

Aangrijpend �n humoristisch verteltheater over een vrouw die in haar geheugen weer kind wordt

'walvismuziek' is bloedmooie monoloogHHHH

Els Van Steenberghe

Vrouwelijke treinreizigers dutten beter niet in, want dan vormen ze een makkelijke prooi voor bronstige mannen. Voor ze het beseffen, stappen ze zwanger uit de trein. Deze en andere opmerkelijke gedachten spreekt Peter De Graef uit in zijn nieuwste creatie Walvismuziek. De voorstelling is gebaseerd op het boek She's Come Undone van de Amerikaanse auteur Wally Lamb.

Samen met Margrith Vrenegoor bewerkte Peter De Graef dit verhaal tot een monoloog van een vrouw (Dolores Price) die getraumatiseerd is door een trieste jeugd. Vader verlaat zijn gezin nadat moeder een ongeboren kind verliest. Moeder belandt in een psychiatrische instelling en Dolores komt bij oma terecht. Als moeder weer thuiskomt, begint zij een liefdesaffaire met de getrouwde buurman. Ze ziet die vent liever dan haar dochter. Wat later komt moeder gruwelijk om het leven. Ondertussen vindt Dolores troost in het verslinden en uitkotsen van bergen voedsel. Door de eetstoornis komt ze bij een psychiater terecht. Die witte jas overtuigt haar om naakt (zogezegd als foetus) in een zwembad (de baarmoeder) te duiken. Hijzelf speelt haar moeder. In die rol stelt hij vanaf de rand van het zwembad vragen aan Dolores. Wanneer hij over de buurman begint, slaan Dolores' stoppen door.

Peter De Graef vertelt, als Dolores, hoe haar leven op dit moment afstevende. Het geniale aan de vertolking is dat je niet alleen beseft dat dit een als vrouw verklede en geschminkte acteur is, stevige boezem incluis. Je ziet vooral dat dit gecamoufleerde mannelijke lichaam iets wezenlijks vertelt over gebroken mensen. Over hoe een mens verdriet tracht te camoufleren door kledij en make-up. Zoiets lukt niet, want een lichaam ademt verdriet uit. Zoals het lijf van deze Dolores. Hierin toont De Graef zich een ijzersterke acteur die zijn spel tot een subtiele dans van woord en beweging maakt. Hij speelt minutieus, oprecht en met genot. Hij straalt vrouwelijke warmte en breekbaarheid uit.

Ook als regisseur is De Graef in topvorm. De voorstelling is als muziek die erg mooi klinkt maar waarvan je gaandeweg ontdekt dat de klanken een immens verdriet verbergen. De luchtige verteltoon, met haast nooit smeltende glimlach, en de verrukkelijke muziekfragmenten ontbloten wat ze eerst lijken te vermommen: de pijn van Dolores. Het is alsof ze terug in de baarmoeder wil kruipen en herbeginnen. De vertelling is als walvismuziek. Of walvisgehuil. Schone, aangrijpende tonen die roepen naar een moeder die niet meer kan antwoorden.

De Graef speelt te midden twee stoelen, een bibliotheektrap richting 'hemel' en twintig laaghangende keukenlampen die een warmgeel licht verspreiden en flikkeren op cruciale pijnsteken in Dolores' leven. Meer heeft hij niet nodig om van Walvismuziek aangrijpend én humoristisch verteltheater te maken over een vrouw die in haar geheugen weer kind wordt. Ze is verwonderd over het bestaan, de wetenschap en haar falen als deel van de grote hand (haar beeld van het leven) waar elke mens een vinger van is. Dit is meer dan puur theatergenot.

WAT Walvismuziek van Peter De Graef/De Stichting WAAR EN WANNEER Op tournee door Vlaanderen en Nederland, nog tot en met 18/12 (Rataplan, Borgerhout). Onder anderer op 19/10 in Leuven (Wagehuys), 22/10 in Gent (Kopergietery), 6/11 in Mortsel (CC-Hoeve Dieseghem), 12/11 in Brecht (GC Jan vander Noot). Alle info: 03/235.04.90

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234