Vrijdag 10/04/2020

'Het gaat trager dan verwacht'

Buiten weet de zomer van geen ophouden. Binnen wordt Bart De Wever nooit het zonnetje in huis. In het hoofd van de N-VA-voorzitter is de noodtoestand van kracht. Van de strijd tegen terreur tot het gevecht met de begroting: voor hem mag het iets harder gaan. 'Ik beken: we zijn gestart met euvele overmoed.'

Bart De Wever is terug uit vakantie. Met bevriende buren trok het gezin De Wever naar Italië. "De papa is van Algerijnse afkomst", zegt de N-VA-voorzitter in een uitgebreid interview met Het Laatste Nieuws. "Op een dag lag hij aan het zwembad het nieuws te checken. 'Oef!', lachte hij plots. 'Ik ben dan toch niet met een racist op reis.' Bleek dat de racismeklacht tegen mij geseponeerd was."

Finite le vacanze! Over tot de orde van de dag: de ontspoorde begroting en hoe ze weer op de rails te krijgen.

De Wever: "Van de regering-Di Rupo hebben we eind 2014 een tekort van bijna 13 miljard geërfd, of ruim 3 procent. Dit jaar klokken we wellicht af op een tekort van 9 miljard of iets meer dan 2 procent. Ik verzet mij dus tegen de beeldvorming als zou de regering-Michel het geen haar beter hebben gedaan dan de regering-Di Rupo. Maar ik geef toe: voor die verbetering van 4 miljard hebben we twee jaar nodig gehad. Dat is te lang. Als het doel een begroting in evenwicht is tegen 2018 of 2019, dan zitten we niet bepaald op koers. In dit tempo halen we het niet. Voor het vak begroting vrees ik dat men de regering zal moeten delibereren."

Delibereren? Gebuisd bent u. N-VA wou en zou het tekort tot nul herleiden. U komt niet in de buurt.

"Dat is een onredelijk oordeel. Voor alle andere sociaal-economische vakken zijn we tot dusver wel geslaagd: de belastingen dalen, mensen houden netto meer over, onze bedrijven zijn weer concurrentieel, er komen jobs bij in de privé en bij de overheid verdwijnen er. Bovendien is het op zich geen kunst om de begroting in evenwicht te brengen. Hef een pak nieuwe belastingen, zoals de regering-Di Rupo deed, en je komt al een eind ver. Als we dat vandaag zouden doen, helpen we onze economie om zeep. N-VA gaat dus niet op zoek naar nieuwe inkomsten om die begroting recht te trekken. Je kunt niet rond de hete brij blijven draaien: er moet bespaard worden. En dat kan alleen in de sociale zekerheid."

Zou de regering niet beter eerlijk toegeven dat ze dat evenwicht niet haalt, ook niet in 2019?

"Niet als het van N-VA afhangt. Ik beken: we zijn gestart met euvele overmoed. Europa vroeg ons om elk jaar 0,6 procent structureel te besparen. Wij mikten op meer. Op 0,8 procent. Dat blijkt te hoog gegrepen. Vorig jaar hebben we 0,3 procent bespaard en dit jaar zal dat ongeveer hetzelfde zijn. Dat is niet niets, maar het is te weinig. Het gaat vooruit, maar het gaat te traag. Om dat nog recht te trekken tegen 2019 zal er een enorme krachttoer nodig zijn."

Iets anders. Zijn we in oorlog?

"Formeel en juridisch niet, maar als het nodig is, moet je wel de noodtoestand kunnen uitroepen. In Frankrijk is die van kracht en duidelijk omschreven, bij ons niet. Dan heb ik het over het preventief oppakken van potentiële terroristen en mensen die terreur verheerlijken. Als dat altijd via het gerecht moet, kom je overal te laat."

U wilt als burgemeester kunnen opsluiten wie u wil?

"Maar nee. Men doet zijn uiterste best om daar een karikatuur van te maken. Ik ben geen Romeinse keizer met de duim omhoog of omlaag. Dit is geen kwestie van willekeur maar van expertise. Van dossiers. Van vaststellingen door onze politiediensten. Vandaag lopen hier in Antwerpen mensen vrij rond voor wie wij bang zijn. Omdat we ze kennen, tiens. Omdat we weten waartoe ze in staat zijn. Wat gaan we doen? Geduldig wachten tot ze toeslaan?"

Wilt u dan elke dansende moslim laten oppakken?

"Als het gaat om ondubbelzinnige, systematische sympathie voor IS, moet je die mogelijkheid hebben, ja."

Hebt u daar een meetlat voor, om die ondubbelzinnigheid objectief vast te stellen?

"U kunt daar lacherig over doen, maar het gaat mij uiteraard niet over een juichkreet van een puber, wel over extremisten die systematisch oproepen om onze vrije samenleving aan te vallen. Het kot was te klein bij de racistische praat van de Vlaamse Verdedigings Liga na de dood van die Genkse tiener. 'Breng die racisten voor de rechter', hoorde je toen ter linkerzijde. En inderdaad, die opmerkingen waren degoutant. Maar dezelfde mensen die toen schande riepen, vinden vandaag dat we vanuit een heilig respect voor de vrije meningsuiting begrip moeten opbrengen voor wie onze westerse waarden uitspuwt en oproept om ons te doden. Hoeveel gekker moet het worden? Doe nu niet alsof mijn voorstel een brug te ver is. Ik pleit niet voor Guantánamo, hé."

Nee, maar eigenlijk wilt u doen wat ook Erdogan zich permitteert: iedereen preventief oppakken die hij staatsgevaarlijk vindt.

"Komaan, wat een dwaze vergelijking is me dat. Ik stel me niet in de plaats van Justitie. Maar ik wil wel aan het parket kunnen signaleren: 'Mannen, bekijk dit eens. Die gast heeft nog niets strafbaars gedaan, maar wij zijn er niet gerust in.' Dat moet kunnen. De kloof tussen Justitie en de publieke opinie is vandaag te groot."

Zijn te veel rechters wereldvreemd?

"Daar spreek ik me niet over uit."

Oké. Knikt u dan gewoon van ja.

"Er zijn gerechtelijke beslissingen die niet uit te leggen vallen. Dat die 'Mama Jihad' weer op vrije voeten loopt, dat snapt toch niemand."

Misschien ligt ze morgen wel in boerkini aan het strand van Oostende. Was u blij met dat politieoptreden in Nice?

"Hoe kan je daar nu happy van worden? Intriest was dat. Vrijheid en gelijkheid zijn de hoogste waarden, maar wat doe je als die vrijheid wordt gebruikt om ongelijkheid te installeren door het dragen van een boerkini? Moet je dan als overheid die gelijkheid afdwingen op politiebevel? N-VA vindt van niet, ook al gaat die boerkini in tegen alles waar wij voor staan. Hoe ver ga je daarmee terug in de tijd? Zelfs mijn grootmoeder zou daar al mee gelachen hebben. En toch lijkt links de boerkini best hip te vinden. Altijd heeft progressief Vlaanderen de religieuze dwang van het katholicisme bestreden, maar vandaag zien ze in die boerkini een symbool van emancipatie. Daar stoor ik me geweldig aan."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234