Zaterdag 06/06/2020

Vier vragen

‘Het conflict in Catalonië wordt eindelijk weer op het politieke terrein getrokken’

Historicus Vincent Scheltiens.Beeld Thomas Sweertvaegher

Een Brusselse onderzoeksrechter heeft de uitvoering van de Spaanse Europese aanhoudingsbevelen (EAB) tegen de nationalistische Catalaanse politici Carles Puigdemont en Toni Comin opgeschort. Maar wat zijn de gevolgen van die beslissing? Vier vragen aan historicus Vincent Scheltiens (Universiteit Antwerpen).

Carles Puigdemont en Toni Comin genieten volgens  de Brusselse onderzoeksrechter parlementaire immuniteit als verkozenen in het Europees Parlement. Wat betekent die beslissing?

“De Brusselse onderzoeksrechter heeft duidelijk de redenering van het Europees Hof van Justitie gevolgd. Dat had eerder de Spaanse justitie op de vingers getikt omdat het Oriol Junqueras (voorzitter van de links-republikeinse partij ECR, FE) dertien jaar cel had gegeven voor opruiing en malversaties met gemeenschapsgeld. Het Europees Hof oordeelde dat Junqueras zijn Europese zetel, waar hij voor verkozen raakte, moest kunnen opnemen. Met het besluit van de Brusselse rechter valt de hele juridische strategie van Spanje om met nationalistische Catalanen om te gaan in als een kaartenhuisje. Met alle gevolgen van dien: de juridisering lost het conflict niet op. Bovendien scoort de Spaanse regering er niet mee.”

Wat nu?

“We staan aan de vooravond van een nieuwe Spaanse regering, die gevormd wordt door het sociaaldemocratische PSOE en de linkse formatie Unidas Podemos. Zij hebben daarvoor de steun nodig van enkele kleinere fracties in het parlement. De nieuwe regering heeft aan ECR beloofd om in ruil voor die steun bilaterale gesprekken te voeren met Catalonië. Op die manier wordt het conflict definitief uit het juridisch kluwen en op het politieke terrein getrokken. Daarmee zal die nieuwe regering ook meteen scoren bij Europa, dat graag wil dat de rust terugkeert in Spanje. Sinds de veroordeling van de nationalisten waren er nooit zoveel manifestaties in Catalonië.”

Hebben die onderhandelingen enige kans op slagen? De huidige leider Quim Torra, uit de partij van Puigdemont, heeft daar helemaal geen zin in.

“Quim Torra heeft er inderdaad alles aan gedaan om het conflict op de spits te drijven. Maar de ECR probeert hem er nu van te overtuigen dat er zich een historische kans aanbiedt. De rechtse Spaanse partijen, die heel fel reageerden op de roep naar onafhankelijkheid van Catalonië, kunnen samen geen meerderheid maken. Volgens ECR valt er met PSOE en Podemos te onderhandelen. Al beseffen ze maar al te goed dat ze niet zomaar hun zin kunnen krijgen. Maar ze willen ook hun leider, Junqueras, effectief vrij krijgen.”

Zal dat gebeuren?

“De kans is groot dat men Junqueras zal vrijlaten zodat hij zijn zetel in het Europees Parlement kan opnemen. Ook zijn medestanders die opgesloten zitten, zullen waarschijnlijk het meest soepele penitentiair regime mogen volgen waardoor ze regelmatig hun familie kunnen zien. De nieuwe Spaanse regering wil haar goodwill tonen. Zij wil tonen dat repressief optreden enkel werkt als een rode lap op een Catalaanse stier. En op die manier brengt het ook ECR in Catalonië in the driving seat. Iets waar Carles Puigdemont in Waterloo dan weer heel erg nerveus over wordt. Hij is zijn greep en politieke relevantie aan het verliezen. Hij kan ook nog niet terug naar Spanje, want daar geldt het arrestatiebevel nog steeds.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234