Donderdag 22/04/2021

Verkiezingen VS

Het Amerikaanse kiessysteem: complex en niet altijd rechtvaardig

Kiezers schuiven aan om hun stem uit te brengen, hier in San Diego. Beeld REUTERS
Kiezers schuiven aan om hun stem uit te brengen, hier in San Diego.Beeld REUTERS

Hoe ouder een democratie, hoe complexer het kiesproces. En in drie eeuwen tijd heeft Amerika een kiessysteem opgebouwd waar al bibliotheken over vol zijn geschreven.

De Amerikanen verkiezen hun president immers niet rechtstreeks. Dat gebeurt via de omweg van het kiescollege, gevuld door 538 kiesmannen of electors. Hoe meer inwoners een staat telt, hoe meer kiesmannen er in het college hun stem uitbrengen. Alleen heeft elke staat aparte kiesregels. In veruit de meeste staten geldt het meerderheidsprincipe en in twee staten worden de kiesmannen verdeeld volgens het aantal stemmen. Niet alleen complex, soms ook gewoon onrechtvaardig. Want het is perfect mogelijk dat een kandidaat de popular vote wint - het totaal aantal stemmen - maar verliest in het kiescollege. In de praktijk wordt de strijd vandaag beslecht in een aantal strijdstaten of swing states. Zo is het vooral uitkijken naar Florida en Ohio, staten die elke verkiezing een dubbeltje op zijn kant zijn en aardig wat kiesmannen verdelen.

Want wie het eerst 270 kiesmannen achter zich schaart, mag zich de 45ste president van de VS noemen. En hij of zij zal ook met een vernieuwd Congres af te rekenen hebben vanaf januari. Ook daar deelt de kiezer vannacht de kaarten. In het Huis Van Afgevaardigden zijn alle 435 zitjes te verdelen. In de Senaat een derde van de 100 zitjes. Vandaag hebben de Republikeinen een meerderheid in beide kamers.

De swing states hebben de sleutel in handen: lees de analyse vandaag in De Morgen of op de Pluszone van onze website (+).

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234