Zondag 27/09/2020

Helsinki twee dagen, twee gezichten

Oude en nieuwe invloeden vullen elkaar perfect aan in de hoofdstad van Finland. Ontdek het beste van beide werelden en deel je weekend in tweeën.

Op de zuidelijkste kuststrook van Finland ligt de verzameling van schiereilanden die Helsinki heet. De dichtstbijzijnde steden aan de overkant van de Baltische Zee zijn Tallinn in Estland en het Russische Sint-Petersburg. Finland ontstond als Zweedse kolonie, maar werd in de 19de eeuw ingelijfd als Russisch grondgebied. Sinds de onafhankelijkheid in 1917 is het land nog steeds een unieke combinatie van Scandinavische schoonheid en rauwe rigiditeit van het voormalige Oostblok.

Vijftig jaar geleden was Finland nog een arm land, maar vandaag groeit er een nieuwe openheid in de welvarende staat. De jongste generatie nam grootstedelijke invloeden van metropolen als New York, Londen, Berlijn en Parijs mee naar huis en maakte van Helsinki een meer ontspannen stad met ruimte voor improvisatie.

Want hoewel de Finnen op het eerste gezicht kunnen overkomen als een nors volkje, is er onder de radar van alles aan het ontdooien - zonder dat daarvoor alle tradities overboord gaan. In de Finse hoofdstad kun je perfect historische klassiekers combineren met nieuwe, internationale initiatieven.

Dag 1

Oude Stijl

Ontbijten (of brunchen) doe je rijkelijk in het Karl Fazer Café (Kluuvikatu 3), een icoon van het oude Finland, dat pretendeert al sinds 1891 de beste chocolade van het land te maken. Het grand café op de Kluuvikatu is geïnspireerd op de Parijse grandeur van weleer en biedt een royale keuze van traditionele gebakjes, zoals de onovertroffen korvapuusti, kaneelrollen met kardemom, hartige broodjes of een saladebuffet waarbij je betaalt voor het gewicht op je bord, een veel voorkomend gebruik in Helsinki. Voor wie niet kan kiezen is er de winkel van Fazer, waar je alle Finse snoepklassiekers of merchandise van Muumi - de beroemde figuurtjes van schrijfster Tove Jansson - kunt kopen.

Daarrna maak je een wandeling door de oude stad. De residentiële woonwijken Eira, Punavuori en Kruununhaka bieden een mooie verzameling van de 'kansallisromantiikka'-bouwstijl, de Finse variant van art nouveau.

Onderweg kun je even binnenspringen in een van de zogeheten kauppahalli, overdekte marktplaatsen waar je alles kunt kopen, van traditionele Finse delicatessen (probeer zeker de karjalanpiirakka, een hartig rijsttaartje) over schoenzolen tot stoffen van Marimekko voor je nieuwe gordijnen. Je hebt er eentje aan de haven op Kauppatori, waar alle ferry's vertrekken, of op de marktpleinen van Hakaniemi of Hietalahti, waar het hele jaar door rommelmarkten te vinden zijn.

Als je dan toch in de buurt van de haven aan Kauppatori bent, is het de moeite om daar de overzetboot te nemen naar Suomenlinna, een van de beroemdste eilanden van de archipel voor de Finse kust. Vroeger een militaire zeevesting, vandaag Unesco-werelderfgoed, waar vooral kunstenaars wonen. In het restaurant kun je ook een slaatje kopen om mee te nemen en na een fikse wandeling rond het eiland te picknicken met uitzicht op de Baltische Zee.

Bij mooi weer is het idyllische eiland Pihlajasaari met zijn zandstrand (een uitzondering in Finland), ongerepte rotspartijen en oude villa's een aanrader.

Oldskool vertier

Voor wat oldskool vertier ga je daarna naar Linnanmäki (Tivolikuja 1), naast Lenininpuisto (het 'Lenin-park'), een pretpark uit de jaren 50 waar je per attractie betaalt. Absolute aanrader is de oude houten rollercoaster in originele staat; voor kriebels in de buik én een fenomenaal uitzicht op de stad.

Iets kalmere ontspanning vind je in de Kotiharjun Sauna (Åstorgsgatan 1,

00500 Helsingfors), een van de oudste met hout aangestookte sauna's van de stad waar 'wereldproblemen gezamenlijk opgelost worden in de zachte stoomdampen'.

Finnen hebben iets met sauna's: vroeger baarden vrouwen er hun kinderen, vandaag nemen politici er belangrijke beslissingen. Elk woonblok heeft zijn eigen exemplaar. De sauna wordt in het frisse Finland dan ook niet beschouwd als luxe, maar als noodzakelijk goed. Naar de openbare sauna mag je je eigen pintjes meenemen om die met de andere badgasten op te drinken. Niet schrikken dus als je een hoop halfnaakte, rood aangelopen mannen op straat bier ziet drinken.

De dag sluit je af met een diner in Seahorse, (Kapteeninkatu 11) een traditioneel restaurant gevestigd in een typisch Fins, grauw romantisch nationalistisch pand op de Kapteeninkatu. Hier laad je je batterijen op met nationale specialiteiten als zalmroomsoep of rendierenbiefstuk.

Dag 2

Nieuwe Stijl

Geen betere wijk om het nieuwe gezicht van Helsinki te ontdekken dan Kallio, vroeger een arbeiderswijk, nu een geliefd oord voor creatievelingen, ambitieuze start-uppers en koffieliefhebbers. Hier verloopt het leven net iets gemoedelijker dan in het centrum. In Kallio zie je mensen op de stoep van de zon genieten of 's nachts voor gesloten cafés het feestje voortzetten; dat zijn de continentale invloeden van de mensenmix die deze buurt kenmerkt.

Tikje ruiger

Wie zijn dag niet kan beginnen zonder een stevige kop zwart goud, komt in Finland sowieso aan zijn trekken: nergens anders ter wereld wordt zo veel koffie gedronken als hier. Koffie is hier een religie. Maar in Helsinki biedt Kallio de hoogste concentratie van hippe koffiebars waar niet alleen het interieur er goed uitziet, maar ook de koffie meer dan behoorlijk smaakt. 'Avoid bad life, drink good coffee' is de slogan van het gezellige Good Life Coffee (Tredje linjen 17, Helsingfors) op Kolmas Linja. Hun straffe koffie branden ze zelf, de gebakjes komen van lokale bakkerijen. Je kunt er ook een pakje van een van hun selecties kopen om thuis na te genieten.

"De easygoing multicultivibe die hier hangt is erg in trek: de jongste tijd opent hier de ene na de andere nieuwe bar of pop-upwinkel", vertelt buurtbewoonster Alisa Närvänen boven haar perfect gestoomde latte. De 26-jarige modeontwerpster woont graag in deze wijk net buiten het stadscentrum. "Het is hier net dat tikje ruiger en spannender."

Een goede indruk van de bijzondere mix van de no-nonsense, functionalistische woonblokken met hipstercafeetjes krijg je met een wandeling door de steile straten van Kallio - niet voor niets het Finse woord voor 'rots'. Begin bij het marktplein van Hakaniemi en ga omhoog richting de Kallion-kerk voor een weids uitzicht over het dal, tot aan de wijk Eira. Loop dan langs het Karhupuisto, letterlijk vertaald 'Beerpark'. Bij mooi weer kun je in dit rotsige park met berenstandbeeld gezellig grillen met een biertje erbij, bij voorkeur een Karhu, zeg maar de Finse Jupiler. Ga verder langs Fleminginkatu (Flemari voor de locals) en Vaasankatu voor een pitstop in een van de vele interessante cafeetjes.

Kebab eigen stijl

Voor de lunch is er keuze te over; de hele wereldkeuken is vertegenwoordigd in Kallio. Zo heeft Sandro (Tredje linjen 17, Helsingfors) de beste Marokkaanse brunch en lunch van Helsinki, aperitief je op z'n Frans bij Kombo Winebar & Kitchen (Kulmavuorenkatu 2) en eet je Afro-Amerikaans in Soul Kitchen (Flemingsgatan 26, Helsingfors). Voor een stijlvolle snelle hap ga je naar Fafa's (Iso Roobertinkatu 2) of Döner Harju (Flemingsgatan 23, Helsingfors).Deze eethuisjes doen de Berlijnse falafel- en kebabcultuur over in Helsinki, maar dan op z'n Fins, met een degelijk interieur en fors prijskaartje.

Ga daarna nog verder naar het oosten om op het schiereiland Sompasaari te voelen hoezeer Helsinki momenteel aan het veranderen is. Voorlopig is dit nog een lapje niemandsland, maar de eerste transformaties tekenen zich al af in het industriële landschap: binnen aanzienlijke tijd wordt dit een woonwijk.

"Qua stadsplanning staat Helsinki voor serieuze uitdagingen. Het centrum is omringd door water en kan niet uitbreiden, dus moet elders woongebied ontgonnen worden", zegt Tuomas Toivonen, een van de architecten van de nieuwe woontorens die op Sompasaari opgetrokken worden.

Maar voor het zover is, kun je hier terecht voor een bezoekje aan de illegale sauna en spontane openluchtfeesten. Ondanks herhaalde invallen van de politie is de Sompasauna nog altijd 24 op 24 uur open voor mannen én vrouwen; naar de openbare sauna ga je gescheiden. Toivonen ziet in de illegale sauna een mooi voorbeeld van de veranderde mentaliteit van de Helsinkiërs: "Vroeger was het afgelegen zomerhuis de enige plek waar Finnen echt konden ontspannen, vandaag duiken meer en meer elementen uit die lossere vakantiesfeer ook in de stad op."

Uit de sauna stap je ter afkoeling rechtstreeks de Baltische Zee in; het uitzicht op de skyline van de stad en de exotische soundtrack van krijsende aapjes en babbelende papegaaien - de zoo van Helsinki ligt op het eiland tegenover Sompasaari - krijg je er gratis bij.

Feesten

's Avonds hoef je niet eens terug naar het centrum, ook in Kallio valt genoeg te beleven. In café Siltanen (Hameentie 13 B) kun je Vietnamees eten of ook wegzakken in een comfortabele zetel met een pintje of een van de vele ciders. Schrik niet als de barman rond half twee 's nachts plots enthousiast met de lichten begint te knipperen: in Helsinki sluiten alle cafés stipt om twee uur.

Gelukkig kun je daarna nog terecht bij de buren: in concertvenue Kuudes Linja ontdek je nieuwe, eerder experimentele artiesten en in club Kaiku (Kaikukatu 4) dans je op internationale house- en technonamen.

Omdat ook feesten hier een officiële eindtijd heeft, worden alle clubbers om 4 uur onherroepelijk buitengezet.

Kaiku-gangers kunnen zich nog troosten met een uitzonderlijke hamburger met zoeteaardappelfrietjes van de roze foodtruck, gerund door de eigenaars van het Sandro-restaurant. Maar daarna is het hopen dat iemand je uitnodigt voor een afterparty. Tip: een fles Koskenkorva opent veel deuren.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234