Vrijdag 24/05/2019

Pesten

Helft Vlaamse jongeren slachtoffer van pestgedrag

Een beeld van de Move tegen pesten, van jeugdzender Ketnet. Wie zich engageerde tegen pesten, zette vier stippen op de hand. Beeld RV © VRT - Joost Joossen

De kans dat uw kind het mikpunt wordt van pestkoppen is een op twee. De kans dat het zich schuldig maakt aan pestgedrag is een op vijf, zo blijkt uit een nieuw UGent-onderzoek. “Minister Crevits moet financiële middelen vrijmaken voor een structureel anti-pestbeleid op elke school.”

Alle sensibiliseringscampagnes ten spijt blijft pestgedrag bij jongeren een nijpend probleem. In opdracht van het netwerk Kies Kleur Tegen Pesten bevroegen masterstudenten aan de UGent 1.600 Vlaamse leerlingen tussen 12 en 18 jaar oud. Bijna de helft van de Vlaamse scholieren (48 procent) in het secundair onderwijs geeft aan ooit – online of offline – gepest te zijn en 18 procent bekent zelf al iemand gepest te hebben.

Schrikwekkende cijfers die vragen om een doortastende aanpak, meent Gie Deboutte, voorzitter van het netwerk Kies Kleur Tegen Pesten. Bekende acties als de ‘Move tegen Pesten’ van Ketnet die de problematiek onder de aandacht brengen, volstaan volgens de pestexpert niet.

“Er is dringend nood aan professionalisering. Op een recente vorming stelde ik aan een driehonderdtal leerlingenbegeleiders de vraag: ‘Wie van jullie geeft zijn school een 7 op 10 of meer voor haar antipestbeleid’. Amper vijftien aanwezigen staken hun hand in de lucht.” Volgens Deboutte ligt daar de kern van het probleem. “Als leerlingen die gepest worden niet geloven in de krachtdadigheid van leerkrachten en leerlingenbegeleiders om pestgedrag aan te pakken, zullen ze minder snel om hulp vragen met alle gevolgen van dien.”

Escalerende pestsituaties

De verantwoordelijkheid voor een adequaat antipestbeleid ligt volgens de expert niet alleen bij scholen die te maken krijgen met pestgedrag. “Omdat ook sport- en jeugdverenigingen, een belangrijke rol spelen bij het voorkomen en aanpakken van (cyber)pesten pleiten we voor de oprichting van een kenniscentrum voor grensoverschrijdend gedrag. Dat krijgt dan middelen om onderzoek te doen en de juiste oplossingen aan te reiken op maat van elke doelgroep.”

Deboutte dringt daarnaast aan om een crisismeldpunt op te richten voor pestsituaties die escaleren. “Daar kunnen jongeren, maar ook ouders, opvoeders of leerkrachten terecht voor hulp bij acute problemen.” Tot slot pleit de expert voor nieuwe campagnes via sociale media die de impact van pestgedrag op het leven van slachtoffers in beeld brengen.

De batterij aan maatregelen die het netwerk Kies Kleur Tegen Pesten voorstelt, zal een financiële inspanning vergen van de Vlaamse overheid beseft Deboutte. “Maar in Nederland heeft de praktijk uitgewezen dat elke euro die de overheid investeert in antipestbeleid een besparing oplevert van bijna vijf euro door de miserie die ze voorkomt.” Hij maakt zijn punt duidelijk met een vergelijking. “Elke school heeft middelen voor een uitgewerkt brandpreventieplan om drama’s te vermijden, maar voor pestgedrag, dat letterlijk en figuurlijk jongeren kapot maakt, is er momenteel geen structurele aanpak.”

Meer duiding

Minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V) wil eerst meer duiding vragen aan de onderzoekers voor ze extra maatregelen neemt of financiële middelen vrijmaakt. “Dat volgens dit onderzoek 48 procent van de Vlaamse jongeren geconfronteerd wordt met pesten verrast ons. Zeker in vergelijking met internationale studies, zoals PISA, waaruit blijkt dat 18,5 procent van de 15-jarigen zegt in het afgelopen jaar gepest te zijn.”

Deboutte heeft een verklaring voor het verschil. “In de PISA-studie worden bij jongeren gepeild naar hun ervaringen met pesten in de afgelopen maanden. In het onderzoek dat de UGent uitvoerde kregen 12- tot 18-jarigen de vraag of ze ooit al het slachtoffer werden van pestgedrag.”

Crevits wijst er tot slot ook nog op dat scholen vanaf volgend schooljaar verplicht een leerlingenbegeleider moeten aanstellen. Die kan als aanspreekpunt fungeren voor jongeren die hulp zoeken. “We leveren dus al inspanningen in de strijd tegen pesten.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.