Woensdag 21/10/2020

Wetenschap

Helft van diersoorten is aan het verhuizen, en dat voelt ook de mens

Beeld AFP

Van elanden tot microben: door de klimaatverandering verplaatst de helft van de diersoorten zich. En die massale verhuis heeft ook nare gevolgen voor de mens. Dat blijkt uit een niet al te rooskleurig rapport van het Amerikaanse agentschap NPN.

Volgens het rapport is de klimaatverandering in sommige delen van de VS al duidelijk voelbaar. In het zuidoosten van het land begon de lente dit jaar drie weken vroeger, in vergelijking met de periode tussen 1981 en 2010.

Op duizenden verschillende manieren heeft die klimaatverandering een impact op ons. Diersoorten verplaatsen zich stilaan richting de polen, en dat verandert niet enkel wat mensen eten, maar doet ook nieuwe ziektes ontstaan, treft bedrijven en verandert hoe culturen land en zee gebruiken, zo schrijft National Geographic op basis van het rapport.

Malaria

"We praten hier over de herverdeling van alle diersoorten op deze planeet", legt hoofdonderzoeker Gretta Pecl uit in wetenschapstijdschrift Science, waarin het rapport gepubliceerd werd. De gevolgen vinden nu al plaats. Zo komt malaria bijvoorbeeld hoger voor in de bergen van Colombia en Ethiopië. De stijgende temperatuur zorgt ervoor dat muggen grotere hoogtes kunnen bereiken.

En zo zijn er honderden voorbeelden. Ook de landbouw voelt de veranderingen. Gewassen krijgen nieuwe vijanden, doordat ze belaagd worden door ongedierte of microben die eerder niet op hun plek voorkwamen. Sommige koffieplantages krijgen in Zuid-Amerika af te rekenen met schimmels in nieuwe gebieden, en dat kan in de toekomst een streep door de rekening betekenen voor lokale bedrijven. "We ondergaan de grootste verandering van de systemen van onze omgeving in miljoenen jaren. En het heeft ook effect op mensen", waarschuwt Pecl.

Permafrost

Dat de helft van alle levende wezens zich nu verplaatst door de klimaatverandering, was voorspeld. Maar de snelheid waarmee dat gebeurt, verbaast wetenschappers. "Overal in de wereld gebeuren er dingen vroeger in de lente, van China, Japan en Korea tot verschillende plekken in Europa", reageert Richard Primark, biologieprofessor aan de Boston University. "Het moment dat bomen en struiken bladeren krijgen, bepaalt de volledige timing van het groeiseizoen. Het kan het hele ecosysteem veranderen."

Waar de verandering halt zal houden, is moeilijk te voorspellen. Zeker is dat die nog grotere uitdagingen zal meebrengen in de toekomst, zoals het ontdooien van de permafrost. Daardoor dreigen niet enkel organismen van duizenden jaren terug tot leven te komen, maar verandert het landschap ook ingrijpend. In Lapland verdwijnen er bijvoorbeeld meren, die de nomaden gebruiken voor visvangst of om hun rendieren te laten drinken. 

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234