Zaterdag 26/09/2020

GezondheidKanker

Helft minder kankerdiagnoses door coronacrisis: ‘Bij een volgende lockdown gooien we beter niet alles toe’

Een dokter bekijkt een röntgenfoto op afwijkingen voor een borstkankeronderzoek.Beeld Hollandse Hoogte / Flip Franssen

Het aantal kankerdiagnoses is in de maand april met bijna de helft gedaald, blijkt uit cijfers van de Stichting Kankerregister. Veel mensen stelden niet-essentiële onderzoeken uit en de grote bevolkingsonderzoeken vielen stil. 

Op 14 maart werden alle niet-essentiële medische consultaties en onderzoeken stilgelegd om de verspreiding van het coronavirus tegen te gaan. De gevolgen daarvan laten zich ook voelen bij het aantal kankerdiagnoses. Terwijl er in een maand tijd normaal meer dan 5.000 nieuwe vaststellingen zijn, waren dat er afgelopen april 44 procent minder. Bij huidkanker en melanomen is de daling het scherpst, tot meer dan 60 procent.

“Tijdens de lockdown aarzelden mensen om naar de dokter te gaan en soms was het ook gewoon bijna niet mogelijk”, zegt Liesbet Van Eycken van de Stichting Kankerregister. “Heel wat dermatologen zagen bijvoorbeeld hun activiteiten stilvallen.” Tegelijk viel tijdens de lockdown de screening stil. De lopende bevolkingsonderzoeken naar dikkedarmkanker en baarmoederhalskanker lagen tot midden mei stil, die naar borstkanker werd pas eind juni hervat. Ook daar liep het aantal diagnoses fel terug.

Agressieve kankers

Wat opvalt: bij de meest agressieve kankers, zoals pancreas-, long- of slokdarmkanker, liep het aantal diagnoses slechts beperkt terug. Voor een vreemd vlekje op de huid wachtten heel wat mensen voor een consult, maar wanneer de symptomen acuut waren, vonden ze wel de weg naar de dokter of specialist. 

Vanaf half april ziet Van Eycken een algemene verbetering van de cijfers. De piek van het coronavirus was dan stilaan achter de rug en ook sensibiliseringscampagnes van onder meer Kom Op Tegen Kanker en huisartsenverenigingen hebben hun werk gedaan, zo geeft ze aan. Mensen werden onder meer via spotjes aangemoedigd om hun doktersbezoek niet uit te stellen. “Er is sindsdien een grote inhaalbeweging op gang gekomen, veel specialisten hebben het momenteel heel erg druk”, zegt Van Eyck.

Latere behandeling

Volgens Van Eycken is het nog moeilijk in te schatten wat de gevolgen zijn van de uitgestelde diagnoses. “Elke kanker is anders. In heel wat gevallen een latere behandeling weinig of zelfs helemaal geen impact hebben. In andere gevallen mogelijk wel.” Verder onderzoek moet meer klaarheid brengen: dienen zich de komende periode meer ernstige gevallen aan? En daalt het overlevingspercentage bij bepaalde kankers?

Ze ziet een duidelijke les voor wanneer er een tweede golf van het coronavirus zou komen. “Bij een volgende lockdown gooien we beter niet opnieuw alles toe, daar is intussen iedereen zowat van overtuigd. Mits de nodige veiligheidsmaatregelen weten we hoe we de consultaties kunnen verder zetten zonder risico op besmetting. Het wordt het nieuwe normaal.” 

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234