Zondag 08/12/2019

Helemaal kansloos zonder koolmijnen

Bjorn Soenens, Amerika-watcher bij de VRT, raadde Claassen aan om zeker een bezoek te brengen aan McDowell County in West-Virginia. Ooit de colemine capital van de VS, vandaag een spookstad. De levensverwachting ligt er lager dan in Ethiopië.

Jerry (29) werkte jarenlang in de plaatselijke steenkoolmijn, net als zijn vader en schoonvader voor hem. "Voor anderen wellicht een nachtmerrie, voor hem een deftige job. Een die ervoor zorgde dat zijn gezin zich een huis en een wagen kon veroorloven", vertelt Claassen.

Sinds alle mijnen enkele jaren gesloten werden, is het armoede troef. Een auto heeft Jerry allang niet meer. Hun mooie huis hebben ze ingeruild voor een krot waar de koude buiten wordt gehouden met plastic voor de gebroken ramen. Om de afwas te kunnen doen, moet hij kilometers stappen met een jerrycan, tot een lokale waterbron. Hij, Thabita en hun drie kinderen leven van wat ze krijgen van anderen. Met hun getekende, uitmergelde gezichten lijken ze eerder veertigers dan twintigers.

Claassens blik spreekt boekdelen wanneer ze voor het eerst hun woning binnenstapt. Ze kan de schok moeilijk verbergen. "Ik heb nog nooit iemand zo zien leven", stamelt ze eerlijk tegen Thabita.

Jerry en Thabita vullen hun dagen met wachten. Nu Trump aan de macht is, hopen ze dat de steenkoolmijnen terug zullen openen. Claassen: "Ze zijn niet gaan stemmen. Politiek interesseert hen niet, de klimaatverandering evenmin. Ze zijn vooral bezig met overleven. Als je hen naar Trumps politieke visie vraagt, geven ze toe dat ze die niet kennen. Ze gaan af op 'wat ze horen van anderen.'"

"Het is goed mogelijk dat die mijnen nooit meer opengaan, wat dan?", vraagt Claassen aan Jerry. Sommige crewleden vonden dat in de montagekamer een ongevoelige vraag, vertelt ze nu. "'Je wrijft de miserie er nog wat in', zeiden ze. Maar mijn eerste reactie was gewoon: pak de weinige spullen die je hebt en vertrek. Jullie zijn jong, doe iets met je leven. Behalve een McDonald's, waar bewoners hun drie maaltijden per dag nuttigen, is daar echt niets.

"Een reactie vanuit je eigen perspectief, besef je als je even met hen praat. Want ze hebben geen geld om naar ergens anders te trekken, zeker niet met drie kinderen. McDowell is het enige wat ze kennen, hun familie is daar. Het is maar een van de momenten tijdens de reis waarop ik mijn vooroordelen en eerste opvattingen heb moeten bijstellen."

Maar evengoed een moment waar ze met een krop in de keel weer in de wagen stapte, op weg naar het volgende verhaal. "Je wilt hen helpen, maar beseft tegelijk dat dat niet kan. Heel moeilijk. Voor we vertrokken, bedankte Thabita ons voor de respectvolle benadering, dat we naar haar hadden geluisterd. Wrang, maar tegelijk heel mooi en ontroerend."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234