Woensdag 12/05/2021

Helder museum, schitterende collectie

Het Van Abbemuseum staat pal in het centrum van Eindhoven, een provinciestad die wat slaperig oogt ondanks de aanwezigheid van Philips, DAF, voetbalclub PSV, een internationale luchthaven én het Van Abbe.

De gerenoveerde 'oudbouw' van het museum dateert van 1935 en lijkt eerder een protestantse roodbakstenen kerk met een lieflijk klokkentorentje. Onmiddellijk daarachter verrijst de nieuwbouw van de Amsterdamse architect Abel Cahen, een intrigerend spel van grijskleurige, hoekige volumes waar de inmiddels veelbesproken scheve toren bovenuit steekt. De nieuwe architectuur is opvallend maar niet overrompelend - een ontwerp op mensenschaal, zowel buiten als binnen. Opmerkelijk is de minutieuze binnenafwerking met een onopvallend opvallende rol voor de bibliotheek, de museumwinkel en het Rietveld-kleurige restaurant, stuk voor stuk vormgegeven door Maarten van Severen.

In de oudbouw is het circuit duidelijk en overzichtelijk. De nieuwbouw is labyrintischer: een heldere, speelse, Escheriaanse doolhof van zaaltjes, gangen, trappen, erkers en doorkijkjes, overzichtelijk en toch weer niet, uitlopend in de grote holle ruimte van de 27 meter hoge toren. Die torenruimte zou wel eens voor problemen kunnen zorgen. Voor de lopende tentoonstelling, OVER WIJ/ABOUT WE, heeft de Schotse kunstenaar Douglas Gordon een woorden- en zinnenkunstwerk gemaakt dat aangebracht is op vele muren, van hoog tot laag, van hoekje tot kantje. Het zal echter niet makkelijk zijn om die moeilijk hanteerbare ruimte telkens weer zinvol te laten gebruiken.

In OVER WIJ/ABOUT WE wordt ongeveer tien procent van de museumcollectie getoond, een indrukwekkende staalkaart die begint bij Picasso en Braque, en loopt via Cobra, Juan Muñoz en Marlene Dumas tot Gilbert & George, Jason Rhoades, James Coleman en Aernout Mik. Een ruim en overzienbaar geheel, een prima overzicht van meer dan vijftig jaar beeldende kunst - sculpturen, installaties, landschapskunst, video en schilderkunst.

Opvallend is de kwaliteit. Er werd met smaak verzameld, er werd zorgvuldig gekozen. Met één, soms twee werken van kunstenaars worden boeiende ensembles samengesteld. De sterke installatie van Rebecca Horn valt al bij de ingang op, Beuys heeft zijn apart zaaltje, de videokunst van Marijke van Warmerdam en Eija-Liisa Ahtila krijgt ruimte, van Broodthaers is er een fragiel zandtapijt te zien, en de fenomenale El Lissitzky-collectie (de grootste van de Russische constructivist buiten Moskou) wordt over een hele verdieping geconfronteerd met tijdgenoten Theo van Doesburg en László Moholy-Nagy. Enkele werken van Karel Appel hangen schijnbaar achteloos op een overloop.

Er zijn weinig musea met zo'n verbluffende rijkdom. Van Abbe lijkt wel álles in huis te hebben: Tàpies en De Cordier, Boltanski en Merz, Tinguely en Vercruysse, Fontana en Dubuffet. In het hart van het museum hangen Picasso, Braque, Gris, Léger en Mondriaan. Bij de entree van de nieuwbouw valt je oog op Brusselmans, De Smet, Kandinsky en Toorop. De werken krijgen ruimte om te ademen en veel natuurlijk licht om te glanzen in hun rijke kleuren.

Een museum op mensenmaat met een fenomenale collectie. De voorbij veertien jaar is directeur Jan Debbaut er de stille kracht geweest.

Eric Rinckhout

Het Van Abbemuseum (Bilderdijklaan 10, 5611 NH Eindhoven) bevindt zich net achter het stadhuis. Parkeergarages op wandelafstand. Eindhoven ligt op nauwelijks drie kwartier met de auto van Antwerpen. Open di t/m zo van 11 tot 17 uur. Inl. tel. (0031)40/238.10.00. en www.vanabbemuseum.nl

Er is een gloednieuw 'collectieboek' verkrijgbaar, terwijl Cornel Bierens met Schildpad met roos en mes een ontdekkingstocht door de hedendaagse kunst heeft geschreven speciaal voor jongeren vanaf dertien. Beide boeken zijn uitgaven van Van Abbemuseum/NAi Uitgevers Rotterdam.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234