Maandag 21/06/2021

Heerlijk flaneren langs boulevards vol kunst

directeur rudi fuchs neemt afscheid van stedelijk museum amsterdam HHHHI

expo

Rudi Fuchs (61) neemt als directeur van het Stedelijk in Amsterdam afscheid met een wel heel bijzondere tentoonstelling met werk uit de vaste collectie dat hij op een ongeëvenaarde wijze in dialoog en tegenspraak brengt. Alle zalen op de eerste verdieping van het lichtrijke Stedelijk zijn in stelling gebracht voor de laatste Fuchs tentoonstelling onder de open titel Tot zo ver.

Het mooie aan deze tentoonstelling is het cirkelparcours dat de bezoeker op een ongedwongen manier laat kennismaken met alle ontwikkelingen en omwentelingen die in meer dan 100 jaar leidden naar wat vandaag als hedendaagse kunst wordt beschouwd.

Fuchs houdt van ontmoetingen van kunstwerken die op het eerste formele gezicht en in kunsthistorisch opzicht niets met elkaar gemeen hebben. Rudi Fuchs is een man die geen tentoonstellingen maakt vanuit zijn buik maar wel via een alert kijken naar kunstwerken waartussen soms verwantschappen worden ontdekt die niet stroken met de achterliggende ideologie van categorieën en stromingen in de geregelde kunst. Hij laat kunstwerken botsen, zodat de bezoeker wel verplicht wordt mee te denken in het geïnsinueerde spel van onderlinge associaties tussen de meest uiteenlopende kunstwerken om te ondervinden dat alles ook anders kan worden ervaren en gezien. Het is heerlijk flaneren in de boulevards van het Stedelijk waarin nogmaals blijkt wat voor een rijke collectie dit museum wel bezit.

Fuchs is een man van extremen: hij was een van de grote verdedigers van de minimale en conceptuele kunst maar wist in het begin van de jaren tachtig een reeks schilders te brengen met figuratieve stempel. De kloof tussen abstractie en figuratie was met de tijd heel erg uit elkaar gegroeid en Fuchs wist in het begin van die jaren tachtig met tentoonstellingen van vooral de Duitsers Georg Baselitz, Anselm Kiefer en Markus Lüpertz grote ergernis van de kunstwereld op zijn hals te halen.

Toch heel merkwaardig hoe Rudi Fuchs bijvoorbeeld zonder verpinken de gelijkheid verdedigt tussen een schilderij met typisch omgekeerd motief van Georg Baselitz en een video met oneindige beelden van wassende handen van de Amerikaan Bruce Nauman, volgens Fuchs de sleutelfiguur van de kunst na de jaren zestig.

Het concept van Tot zo ver is heel eenvoudig: in de vier uiterste hoekzalen van het Stedelijk stelde Fuchs volle kabinetten samen met historische kunst in combinatie met de presentatie van revolutionaire meubels. Een zaal rond de Russische kunst (Malevitsj, Puni, Rozanova), een met Duitse expressionisten en Bauhaus (Kokoschka, Nolde, Schlemmer, Kirchner), een zaal met ijkpunt de Stijl (Mondriaan, Van Doesberg, maar ook met Cézanne en Picasso!) en eentje rond Cobra en figuratie (Appel, Constant, Brusselmans, Matisse) flankeren als vier machtige wacht- of vuurtorens de vele kunstexperimenten die worden getoond als in een burcht met vele rijke kunstkamers.

Het is allemaal te veel om op te noemen maar Fuchs weet verduiveld goed hoe hij hier de kunst moet hangen en hoe bijvoorbeeld van op afstand een werk zoals White Triangle with Black Curve (1972) van de Amerikaan Ellsworth Kelly een lange gang op een schitterende manier visueel laat eindigen. De erezaal van het Stedelijk is ingericht als een kathedraal. Werken van Carl Andre, Alan Charlton, Donald Judd, Robert Mangold en Jan Dibbets stralen tijdeloze rust uit en geven het belang aan dat Fuchs aan deze meesters toekent. Ook de speciaal uitgevoerde en ronduit feestelijke walldrawing van Sol LeWitt leidt de bezoeker meteen met goed gevoel naar doeken en bronzen beelden van Willem de Kooning; arte povera van Jannis Kounellis en Mario Merz en naar exponenten van het nieuwe schilderen in de jaren tachtig met voorop werk van Günther Förg en voorts Rob Birza, Marlene Dumas en René Daniëls.

Naast schitterende foto's Andreas Gursky, Thomas Struth, Beat Streuli en Rineke Dijkstra gaat de interesse van Fuchs voor het heden vooral uit naar belangrijke videokunstenaars zoals Marijke Van Warmerdam, Liza May Post en Douglas Gordon. In de traphal van het Stedelijk is een stukje concrete poëzie tegen de muur aangebracht dat wellicht heel intens de visie van afscheidnemend directeur Rudi Fuchs in schitterende woorden samenbrengt: "Voor elk ding een omlijsting creëren, zodat elk ding weet waardoor het naar binnen moet. En daarna met het ding de lijst breken, zodat elk ding weet waardoor het naar buiten moet, zonder zelf te breken."

Luk Lambrecht

Wat? Tot zo ver Waar en wanneer? tot 31 december (van dinsdag tot zondag van 11 tot 17 uur) in het Stedelijk Museum, Paulus Potterstraat 13 in Amsterdam. Info: 0031/(20)573.29.11.

Een wel heel bijzondere tentoonstelling met werk uit de vaste collectie

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234