Donderdag 28/05/2020

Haute couture wordt couture-à-porter

Verrassend genoeg bevatten deze haute couturecollecties gevaarlijk draagbare ontwerpen Geen idee is te gek in de haute couture. Deze discipline is het laboratorium van de modewereld

@9* DM bolleke tsskop= @9* eind blokje=

Wereldwijd zijn er nog tweehonderd klanten die geld spenderen aan haute couture. De meesten zijn rijke dames met veel tijd om na te denken over hun outfits, wat Giorgio Armani motiveerde omook in de haute couture te stappen. Drie dagen lang beelden we ons in dat we zo'n gefortuneerde klant zijn en gaan we tijdens de haute-coutureweek op zoek naar creaties om ons jetsetleven van het volgende seizoen mee op te luisteren. door Cathérine Ongenae

Het is vachement froid in Parijs, maar daar hebben wij geen last van. Onze virtuele limousine met vloerverwarming rijdt ons van de ene afspraak naar de andere. Dat is geen overbodige luxe, we willen de zomercollecties piekfijn verzorgd verwelkomen, niet verkleed als inuit.

Ook al is de coutureweek teruggeschroefd tot een driedaagse, toch is het genieten van deze meest artistieke discipline binnen de mode. Nog zestien huizen staan er op de officiële kalender. De geschiedenis van de haute couture in Parijs leest als een afvalrace. In 1925 waren er 125 couturehuizen, in 1946 nog 106, in 1952 nog 60, in 1997 nog 18. Toen Yves Saint Laurent met pensioen ging in 2002 waren ze nog met 12. Een jaar later gaf Versace verstek, en begin 2004 ook Ungaro. Blijven over: Chanel, Dior, Givenchy (maar dat huis is al twee seizoenen op zoek naar een ontwerper), Lacroix, Mori, Sirop, Scherrer en Torrente. Plus een paar jonge couturiers die worden geïnviteerd, en enkele geannexeerde leden, huizen die niet Frans zijn, zoals Valentino en nu ook Giorgio Armani, maakt dat zestien. Pas beaucoup voor een meisje met smaak. Veel klanten hebben dan ook heimwee naar de tijd van Lanvin, Balmain en Nina Ricci. Mochten die fameuze leden van Le Chambre Syndicale de la Couture eens wat beter rondkijken, dan zouden ze wel meer couturetalent ontdekken in Parijs. Le petit belge, bijvoorbeeld, Gerald Watelet. Hij wordt niet erkend door Le Chambre Syndicale de la Couture, hoewel hij toch couture maakt, op maat en met de hand. Maar volgens het reglement (zie kader) is dat niet genoeg.

Bref, het blijft moeilijk om te kiezen tussen al het moois dat wordt gepresenteerd. De collecties bevatten verrassend genoeg gevaarlijk draagbare ontwerpen. En we moeten plannen volgens de evenementen van dit seizoen. Wat dragen we op de verschillende feesten waar we op zijn uitgenodigd? Zullen we braaf zijn of uitdagend? Of beide? We zouden eventueel van outfit kunnen veranderen na het diner, dat deed de nieuwe echtgenote van Donald Trump ook tijdens haar huwelijksfeest. En dan is er nog die cruise die we deze zomer gaan maken, dus enkele outfits voor overdag zullen zeker van pas komen.

l Voor de verzamelaars

In de allereerste plaats willen we natuurlijk iets van Christian Lacroix. Het liefst meer dan iets. Stel dat het de laatste keer is dat de lieve man een haute-couturecollectie maakt, we zouden het besterven als we daar niets van hadden. Misschien is het niet onverstandig een voorraad aan te leggen.

De show is fris en ontroert op het einde, als wij, zijn grootste fans, hem bedanken met een daverend applaus en hem de roze en gele anjers toewerpen die we op onze stoel vonden. De bruidsjurk, met een crèmekleurig korset afgewerkt met stro en kanten rushes, en de kanten poncho is om te stelen, maar aangezien er dit jaar geen plannen in die richting zijn, hebben we ons oog laten vallen op de gedrapeerde jurk in mauve jersey en roze en abrikooskleurige chiffon, met een zwart kort jasje met de veelkleurige bloemen. Zal mooi staan voor het paasfeest. Ook voor de oranje crêpe mantel die op de mouwen en aan de boorden is afgewerkt met antiekgouden borduursels gaat ons hart sneller slaan. En dan is er de prachtige, roomkleurige kanten jurk met gevederde pettycoat, met bijbehorende grijze mantel, ook met veertjes. Mentale notitie: bewaren voor de uitreiking van wisselbeker van de duivensporters. Mentale notitie twee: niet vergeten haarartiest Odile Gilbert en make-upartiest Stéphane Marais te bellen voor tips voor haar en make-up. De kapsels van de mannequins zijn opmerkelijk.

Een verzamelstuk voor de persoonlijke collectie, dat is natuurlijk ook een creatie van Giorgio Armani. Op zijn 70ste begint de man aan zijn allereerste haute-couturecollectie. We voelen ons meteen aangesproken, want we moeten eerlijk toegeven dat die avondjurken uit zijn prêt-à-portercollectie ons niet passen. Tussen de 18.000 en de 60.000 euro zullen we hier wel iets vinden. Niet de jurken belegd met bergkristal, die zagen we een half jaar geleden tijdens de voorstelling van de prêt-à-portercollectie in Milaan (toen waren Duran Duran er, en Sophia Loren; deze keer zijn Penelope Cruz en Claudia Cardinale van de partij, en de Belgische actrice Natacha Regnier). Voorlopig houden we de keuze open, met een voorkeur voor enkele modellen. Nu de Oscars er aankomen, is het goed mogelijk dat de japon van onze dromen al ingenomen is door een of andere actrice. Er worden maar twee stuks van gemaakt, een voor Europa, een voor de VS. Penelope Cruz, hoort die nu nog bij Europa of niet?

Er is veel zwart, wit, en ook neutrale tinten, maar vooral de lila creatie valt bij ons zeer in de smaak, misschien voor een gala in het casino van Monte Carlo? Ook de S-silhouetten en de gesculpteerde borstpartijen zien er verleidelijk uit, al moeten we toch eens van nabij bekijken wat dat voor ons niet-sprieterige lichaam doet. Armani is niet zuinig met het strooien van parels en kristallen, dus moeten we er zeker voor zorgen dat we naast een van zijn creaties nog twee andere adembenemende galajurken kopen. We moeten tenslotte ook onze juwelen af en toe uitlaten, n'est-ce pas?

l De habitués

Och, en dan is er de overheerlijke 'French Garden'-collectie van Chanel, in de ateliers Berthier, de opslagplaats van de decors van de Parijse Opera. Keizer Karl (we kunnen nog steeds niet geloven hoe smal hij is geworden. Dat kontje! Onvoorstelbaar!) had een fonteintje opgesteld in het centrum van de zaal, omringd met zwarte papieren Musti-boompjes met witte camelia's. Het is alsof we in een pergola zitten. En dan de collectie... Er is zoveel dat ons bevalt dat we opteren voor een tweede, rustiger sessie in de salons in de rue Cambon. Een prachtige ruimte met crèmekleurig tapijt, zwart en witte zetels, ruime kleedkamers. Als we nog onbeslist blijven, trekken we ons even terug in het appartement van Mademoiselle Coco, een etage hoger. Een voorrecht, want die ruimte is niet open voor het publiek. Op de grote bruine sofa, omringd door beeldjes van kamelen en leeuwen, en erg veel boeken, laten we haar geest tot ons komen.

Bon, voor de cruise willen we al zeker een crèmekleurig mantelpakje, in de nieuwe tweedmix. De nieuwe modellen lijken soepel en comfortabel, de wijdere rok en het losse jasje zijn een welkome afwisseling voor de doorgaans nauw aansluitende varianten. Voor de avond opteren we voor de wit-met-roze baljurk in zijdetule, al denken we de afzonderlijke mouwen thuis te laten. 450 uren werk, 350 uren van borduren, dat zal aardig oplopen in de portemonnee. Maar een mens leeft maar één keer, nietwaar? En dan is er nog de onschuldig witte, met pareltjes geborduurde schortjurk, lekker luchtig voor als we aan land gaan op de Caraïben. Mentale notitie drie: check of we dat witte ve-renpruikje van Atelier Lemarié erbij kunnen krijgen. Er komt vast en zeker nog een gekostumeerd bal, en dan kunnen we mooi als engel gaan. Of als de bruid van Frankenstein, in zo'n zwarte tule jurk met strikken.

Ik moet iets bekennen: eigenlijk ben ik wat bang voor John Galliano van Dior. Wanneer hij deze keer op het podium verschijnt, verkleed als Napoleon, dacht ik: "Nu is hij echt gek geworden!" En toch, zijn haute-couturecollectie is nog nooit zo draagbaar geweest. Bien sûr, er zijn de gebruikelijke Joséphines, maar ook de varianten op Andy Warhol-muze Edie Sedgwick. De kleurrijke sixtiesjasjes lijken zo klaar om aan te trekken, er hoeft niet eens iets bijgevijld te worden. Doe ons maar een paars exemplaar, Johnny. Plus de zwart-witoutfit met gestreepte top met lovertjes, en zwarte legging (ideaal voor op de zeilboot). Een vermiljoenrode empirejurk, daar willen we ons ook nog wel aan wagen. Lijkt ons ideaal voor een liefdadigheidsbal. In vintage retro zie je er toch iets minder, hoe zullen we het zeggen, duur uit, toch? We willen tenslotte geen ogen uitsteken. Wat zouden Sophia Coppola en Marianne Faithfull kiezen? Sophia zien we wel in zo'n statig wit gewaad, en Marianne lijkt ons eerder een fluweelfiguur. Mentale notitie vier: informeren naar de fluweelkeuze van Marianne Faithfull en de duurdere versie bestellen. Die met een sleep van 10 meter in fluweelzijde als het moet...

En om het af te leren: nog een bestelling bij Jean-Paul Gaultier, de joker van de haute couture. Zijn Afrikaanse vingeroefeningen doen ons weinig, maar voor de romantische mousselinejurk tekenen we meteen, net als voor de rumbajurken met ruches. Maar een schild uit het schild van een schildpad, dat gaat ons zelfs een beetje ver. Al blijft ook dat de charme van de haute couture. Het onmogelijke wordt mogelijk gemaakt. Geen idee is te gek. Het is, naast de meest kunstzinnige discipline, het laboratorium van de modewereld. n

Hoe word een modehuis een couturehuis?

Volgens de Chambre Syndicale de la Couture moet een couturier voor elke collectie 50 nieuwe en originele dag- en avondcreaties ontwerpen. Bovendien moet hij twee collecties per jaar laten zien. Ook moet het huis minstens een atelier hebben, waar minimaal 20 voltijdse technici werken. Door die strikte regels wordt het slechts weinig modehuizen toegestaan om het exclusieve haute-couturelabel te gebruiken. Maar wie het heeft, mag gratis adverteren op de Franse nationale televisie.

De 200 klanten vormen naar verluidt ook maar een fractie van de omzet van zo'n couturehuis. Het gebeurt vaker dat een producent een model of een patroon aankoopt; de meesten komen er inspiratie zoeken voor hun productie.

Armani privé

"Omdat er vrouwen zijn met veel geld en veel tijd, die maatwerk en exclusiviteit willen", zo motiveert Giorgio Armani zijn nieuwe haute-couturelijn Armani Privé. Die presenteerde hij samen met een nieuwe parfumlijn en een juwelencollectie, die ook onder die noemer vallen. Zeventig jaar viert de ontwerper, 30 jaar zijn bedrijf, maar Armani, die op alle gebied heer en meester is over zijn imperium en de touwtjes nog steeds stevig in handen heeft, denkt nog niet aan ophouden. Nee, hij blijft zijn gebied uitbreiden. Met haute couture, met de-signhotels, met vier topparfums die door vier verschillende neuzen werden ontworpen en 150 euro kosten. Vreemd genoeg zegt Armani niet te handelen vanuit een droom die hij wilde verwezenlijken, maar omdat hij vindt dat deze extra lijn nieuwe perspectieven biedt. Die liggen al zeker in Hollywood, veel sterren zijn al jaren kind aan huis bij de modekoning.

De man die altijd heeft gewild dat elke beurs zich iets van zijn merk kon permitteren, wil zich met deze toplijn ook een beetje kanten tegen de massificatie van de luxe. "Als een simpele secretaresse zich al een Louis Vuitton kan veroorloven, dan blijft er nog weinig over waarmee je je kunt onderscheiden van de ander", zegt hij backstage. Tweeëntwintig naaisters werkten de collectie van 31 avondjurken in vier weken tijd af. Om op tijd alles af te hebben, ronselde Armani zelfs naaisters bij Versace Atelier. "Al moest ik die een beetje heropvoeden in de stijl van het huis", zegt hij er glimlachend bij.

Christian Lacroix

Christian Lacroix schijnt niet erg gelukkig te zijn nu LVMH hem verkocht heeft aan de gebroeders Falic. Het is goed mogelijk dat de ontwerper de handdoek in de ring gooit. Een groep die zich specialiseert in dutyfree shops, daar valt weinig eer mee te halen. Toch kunnen we ons voorstellen dat de nieuwe eigenaars van het huis alles in het werk zullen stellen om de ontwerper bij hen te houden. Dat hij personeel heeft waar hij voor wil zorgen, zou een dreigend argument kunnen zijn. Overigens, wat heb je aan de naam Christian Lacroix als je de man zelf niet hebt? Het zou een lege schelp zijn. Maar Lacroix kan zijn eigen weg gaan als hij dat wil. De groep heeft zijn naam, maar enkel voor prêt-à-porter- en haute-couturecollecties (al werd daar nooit winst op gemaakt), en de parfums. Nevenprojecten, zoals het vormgeven van de nieuwe editie van Le Petit Larousse, Le Book, de renovatie van de zeventien hotelkamers in het nog te openen l'Hôtel du Petit Moulin, handelt hij af via zijn eigen bedrijfje XCLX.

Jean-Paul Gaultier

Een beetje op de dool als merk, dat is de conclusie van Claude Mialaud, de nieuwe directrice van Jean-Paul Gaultier Haute Couture. Het huis bestaat sinds 1997, maar verloor de afgelopen jaren zijn belangrijkste klanten in de VS. Bedoeling is om die terug te vinden, want het atelier blijft krimpen omdat men het personeel niet meer kan betalen. Toch wil men niet ophouden met haute couture. Want wie stopt, verdwijnt. Wel denkt men vanaf juli aan een semi-couturelijn, afgeleiden van de eerste ontwerpen. Die zouden verkocht worden in boetieks, eigenlijk een beetje wat Chanel doet met de Satellites-collectie. Men hoopt daarmee niet alleen de klanten terug te winnen, maar ook de creativiteit van het huis te valoriseren, als tegengif voor alles wat in China wordt gemaakt. Een jong luxehuis, daar wil men naartoe. Een solide prêt-à-portercollectie, accessoire- en parfumlijn is daarbij uiterst waardevol. En een haute-couturecollectie die een mentaal gezond mens kan aantrekken.

Dior

John Galliano nam een belangrijke bocht met zijn huidige haute-couturecollectie. Hij wilde dichter bij zijn klanten staan, letterlijk en figuurlijk. Daarom koos hij voor de intimiteit van 500 genodigden in plaats van de gebruikelijke 1.000, en schafte meteen ook het podium als catwalk af. De mannequins liepen op hetzelfde niveau als het publiek zat, en dat was in het voordeel van de silhouetten, die beter tot hun recht kwamen. Nog belangrijker is dat hij zijn volumes reduceerde op mensenmaat, en dat is zowaar vernieuwend na al het creatieve geschreeuw van de laatste jaren. Ook hier moest duidelijk worden dat haute couture draagbaar kan zijn, in plaats van spektakel. De nieuwe Amerikaanse en oosterse klanten bezorgden het huis overigens een cadeau van 20 procent meer omzet voor de wintercollectie.

Chanel

Haute couture is de kern van Chanel, het is de wieg van het merk. De discipline zal nooit volledig verdwijnen, want Chanel maakt er een erezaak van zijn eigen haute-couturesalons in stand te houden. Françoise Montenay, de directrice van Chanel, zegt overigens dat de inkomsten van de haute couture bij Chanel stijgen. Ze spreekt van 25 tot 30 procent, wat erg veel is. Daardoor moest men een derde flexibel atelier openen, waar 100 tot 150 naaisters werken. Het is ook Chanel dat erg veel investeerde om de haute couture te redden, door de oude, kleine ateliers te kopen. Hoedenmaker Michel, verenwerker Lemarié, juwelenmaker Desrue, schoenmaker Massaro en borduuratelier Lesage danken hun huidige bestaan aan de wilde dromen van Kaiser Karl, die hen zijn satellieten noemt. Ter ere van hen ontwierp hij een extra 'Satellite'-collectie, die dit jaar 'Paris-Tokyo' werd gedoopt en werd gepresenteerd in Tokio. De collectie is prêt-à-porter, dus er is een voorraad, maar de stukken werden wel afgewerkt met haute-couturetechnieken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234