Woensdag 26/06/2019

AANSLAGEN BRUSSEL

Half jaar na de aanslagen in Brussel: wat weten we, wie zit vast en wat moet nog gebeuren?

Het lichaam van een slachtoffer wordt weggedragen uit het metrostation Maalbeek, een dag na de aanslagen. Beeld EPA

Volgende week donderdag is het precies een half jaar geleden dat ons land werd opgeschrikt door de aanslagen op de luchthaven van Zaventem en in het metrostation Maalbeek. Zes maanden na de aanslagen van 22 maart, waarbij 32 doden en honderden gewonden vielen, staat het terreurdreigingsniveau nog steeds op drie voor het hele land. De terreurdreiging zal ook de komende maanden de agenda van de Wetstraat dicteren. Acht verdachten zitten achter de tralies. In dit achtergrondartikel passeren ook de protagonisten de revue. Maar eerst de chronologie van de feiten.

CHRONOLOGIE VAN GRUWELDAG

Enkele dagen na het oppakken van de voortvluchtige terrorist Salah Abdeslam, werd België op 22 maart opgeschrikt door terreuraanslagen op de luchthaven Brussels Airport en in het metrostation Maalbeek nabij de Europese wijk in Brussel.

"Op de luchthaven Brussels Airport hebben rond 8 uur twee explosies plaatsgevonden. Dat melden de hulpdiensten", luidt het in een van de eerste berichten om 8.12 uur. Tien minuten later volgt de boodschap van de NMBS dat het treinverkeer van en naar Brussels Airport op politiebevel onderbroken is. Autobestuurders wordt gevraagd om de oostelijke Brusselse ring te vermijden en Belgocontrol meldt dat het vliegverkeer op Zaventem is stilgevallen. Rampenplannen worden afgekondigd.

Om 9.11 uur vindt een explosie plaats in een metrostel dat zich in het station Maalbeek bevond. De metro was op weg naar het station Kunst-Wet. Het metrostation wordt geëvacueerd.

"De federale regering volgt de situatie op de voet", zegt premier Charles Michel via Twitter. "Absolute prioriteit gaat naar de slachtoffers en naar de hulpverlening op de luchthaven." Op hetzelfde tijdstip meldt de Brusselse vervoermaatschappij MIVB dat alle metrostations dichtgaan.

De luchthaven is inmiddels al gesloten en het gebouw wordt geëvacueerd. Rond 10 uur meldt Mobiris dat de Jubelparktunnel en de Wettunnel richting Brussel-centrum dicht zijn op politiebevel. Ook de Wetstraat en de Tervurentunnel onder het Montgomeryplein zijn gesloten.

Tegelijk trekt een hele stroom passagiers en mensen die in Brussels Airport waren door Zaventem-dorp. De geëvacueerde reizigers worden naar de lokale sporthal in Zaventem gebracht, die is ingericht als opvangcentrum.

Om 10 uur meldt het Crisiscentrum dat alle openbaar vervoer in Brussel is stilgelegd en iedereen in Brussel wordt gevraagd om te blijven waar hij of zij zich bevindt. De omgeving van Wetstraat 16 en het parlement wordt ontruimd.

Telefoneren in Brussel gaat moeilijk wegens overbelasting. Minister Alexander De Croo geeft het advies om te sms'en of via mobiel internet te communiceren.

Op Twitter verschijnen heel wat steunbetuigingen met de slachtoffers van de explosies in Brussel. Sleutelwoord is de hashtag #PrayForBelgium in navolging van de hashtag #PrayForParis na de aanslagen van 13 november 2015 in de Franse hoofdstad.

Om 10.50 uur vraagt het Crisiscentrum om "alle leerlingen in Vlaanderen en Brussel binnen de terreinen van de school te houden". Het Vlaams parlement blijft dicht, alle commissies worden afgelast. Ook de Kamer schort zijn vergaderingen op. Zittingen in het Brussels Justitiepaleis gaan niet door. Vele bedrijven, scholen en winkelcentra in Brussel sluiten de deuren.

Het is inmiddels 11.15 uur en verschillende mensen die op de luchthaven aan het werk waren toen de explosies plaatsvonden, hebben het over een verschrikkelijk bloedbad. Ze maken melding van verschillende doden en zwaargewonden, mensen die ledematen verloren hebben. Intussen rijden nog steeds bussen af en aan om mensen uit het luchthavengebouw te evacueren.

Om 11.20 uur heeft sociaalnetwerksite Facebook haar 'safety check' geactiveerd naar aanleiding van de verschillende aanslagen in Brussel.

"Wat we vreesden is gebeurd. Ons land en onze burgers zijn getroffen door blinde, gewelddadige en laffe aanslagen", zegt premier Charles Michel, die zijn reis naar China afzegt. Hij lanceert een oproep om de kalmte te bewaren en solidariteit te tonen, en om "verenigd, solidair en eensgezind" te zijn. De 28 Europese vlaggen aan de gebouwen van de Europese Commissie worden halfstok gehangen.

Nog rond de middag raakt bekend dat de Duitse politie de veiligheidsmaatregelen aan de Duits-Belgische grens heeft opgevoerd na de aanslagen in Brussel. Ook Frankrijk en Nederland gaan strikter controleren aan de grensovergangen.

Op de sociaalnetwerksite Twitter zijn intusen spontaan initiatieven ontstaan om mensen die gestrand zijn in Brussel te helpen. Wie vastzit in de hoofdstad en een onderkomen of vervoer zoekt, kan via Twitter terecht via #OpenHouse en #ikwilhelpen. Brusselaars stellen via die hashtags hun woning open, maar bieden bijvoorbeeld ook gratis een lift aan.

Het leger zet helikopters in om gewonden te vervoeren. Even na 14 uur worden ook in Charleroi uit voorzorg alle metrostations van de TEC gesloten.

Om 14.30 uur laat de nucleaire waakhond FANC weten dat hij bevolen heeft dat de kerncentrales in ons land op minimumbezetting draaien. "Enkel wie er echt moet zijn, blijft. De rest werd naar huis gestuurd", zegt een woordvoerster. De maatregel geldt "tot nader order".

Op het Brusselse Beursplein is een spontane solidariteitsactie ontstaan. Mensen tekenen er met krijt boodschappen van hoop op de grond en staan stil bij de aanslagen. 'BXL forever', 'We are one', 'Pray for Belgium', 'Contre la haine', zijn slechts enkele van de vele boodschappen van hoop die voorbijgangers met krijt op de grond van het Beursplein neerschrijven. De mensen verzamelen in een grote kring rond de kleurrijke en meertalige boodschappen om stil te staan bij de gruwelijke aanslagen en de vele slachtoffers.

Het Rode Kruis-Vlaanderen installeert een noodmortuarium naast vertrekhal Brussels Airport. Gewonden worden naar 16 verschillende ziekenhuizen gebracht. De uiteindelijke balans van de aanslagen zal uitkomen op 32 doden en meer dan 324 gewonden.

Terwijl de hulpverlening nog volop aan de gang is, voert de politie huiszoekingen uit in de Max Roosstraat in Schaarbeek. Dankzij een tip van een taxichauffeur kon de politie achterhalen dat de zelfmoordterroristen van Brussels Airport daar de ochtend van de aanslagen waren vertrokken. Ze treffen er in een appartement grote hoeveelheden producten aan om explosieven aan te maken en een vlag van IS. Ook wordt in een vuilbak in de nabijheid van het appartement een laptop gevonden met het testament van een van de zelfmoordterroristen. Het zal nog tot diep in de nacht duren voor alle gevaarlijke producten veilig zijn geborgen.

Beeld AFP
Beeld Getty Images
Beeld BELGA

DE SLACHTOFFERS

Zes maanden na de aanslagen in Brussel ligt nog steeds één slachtoffer in het ziekenhuis. Dat zegt de FOD Volksgezondheid. Het slachtoffer, een vrouw met de Belgisch-Amerikaanse nationaliteit, zou intussen niet meer op intensieve zorgen verpleegd worden.

In totaal kwamen er bij de aanslagen op Brussels Airport en het Brussels metrostation Maalbeek 32 personen om het leven. Volgens de officiële balans waren er ook 324 gewonden. Al ligt dat cijfer wellicht hoger, want mogelijk kon een aantal lichtgewonde slachtoffers op eigen kracht de plaatsen van de aanslagen verlaten.

Onder de slachtoffers die het leven lieten, zijn er 17 Belgen en 15 buitenlanders. De grootste groep buitenlandse slachtoffers (in totaal 18, omdat Belgen met dubbele nationaliteit zijn meegeteld) zijn Amerikanen (4), Nederlanders (3) en Zweden (2). Uit China, het VK, Frankrijk, Italië, Peru, Duitsland, India, Polen en Marokko kwam telkens 1 slachtoffer.

Beeld BELGA
Beeld AP
Beeld BELGA

WIE IS WIE? DE PROTAGONISTEN VAN 22 MAART

Bij de aanslagen van 22 maart bliezen Najim Laachraoui (24) en de broers Ibrahim (29) en Khalid El Bakraoui (27) zich op. In het daaropvolgende onderzoek werden hoofdverdachten gearresteerd, medeverdachten uit de omgeving van de broers-El Bakraoui, en verdachten die Mohamed Abrini zouden hebben helpen onderduiken. Wie zijn de protagonisten die in verdenking gesteld zijn?

Mohamed Abrini
Mohamed Abrini (31), in zijn wijk in Molenbeek 'Brioche' genoemd, is verdachte nummer één van de aanslagen. Hij werd al gezocht sinds de aanslagen van 13 november in Parijs, nadat hij twee dagen eerder was gefilmd in een Frans tankstation op de snelweg naar Parijs, samen met Salah Abdeslam, de enige overlevende van het terroristische commando die dag. Abrini werd uiteindelijk pas op 8 april opgepakt in Anderlecht. Hij bekende "de man met het hoedje" te zijn, die te zien was op bewakingsbeelden van Brussels Airport vlak voor de aanslag. Hij liet er een reiskoffer achter in de vertrekhal vol explosieven. Zijn DNA en vingerafdrukken werden aangetroffen in het safehouse in Schaarbeek van waaruit Ibrahim El Bakraoui en Najim Lachraaoui, de zelfmoordterroristen van Brussels Airport, zijn vertrokken.

Ossama Krayem
De Zweed Ossama Krayem (24) werd dezelfde dag opgepakt als Abrini, maar in Laken. Krayem was tot dan toe bekend onder de valse, Syrische identiteit van 'Naïm Al Hamed'. Foto's die Krayem postte op sociale media tonen aan dat hij in Syrië heeft verbleven. Krayem werd gefilmd in metrostation Pétillon terwijl hij aan het praten was met Khalid El Bakraoui voor die begon aan zijn zelfmoordmissie in de Brusselse metro. De Zweed kocht ook in het Brusselse winkelcentrum City 2 de tassen die gebruikt werden in Zaventem.

Smaïl en Ibrahim Farisi
Ibrahim Farisi (27) werd op 11 april opgepakt, samen met zijn broer Smaïl (31). Smaïl Farisi huurde het appartement aan de Kazernenlaan in Etterbeek van waaruit Ossama Krayem en Khalid El Bakraoui de ochtend van de aanslagen in Brussel en Zaventem vertrokken zijn. De oudste Farisi gebruikte de flat om een OCMW-uitkering op te strijken, maar onderverhuurde de flat aan Khalid El Bakraoui. Na de aanslagen van 22 maart schakelde hij zijn broer in om het appartement van onder tot boven schoon te maken.

Ali El Haddad Asufi
Ali El Haddad Asufi (31) werd op 9 juni opgepakt in Schaarbeek. De man zou telefonisch contact met verschillende grote namen in het terreuronderzoek hebben gehad. Hij wordt ook in verband gebracht met het appartement aan de Kazernenlaan.

Youssef El Ajmi
Youssef El Ajmi (32) werd op 17 juni opgepakt. Hij was een jeugdvriend van Khalid El Bakraoui en Ali El Haddad Asufi. Volgens sommige media werkte de man tot voor kort bij een cateringdienst op Brussels Airport, die maaltijden levert aan de vliegtuigen op het tarmac. Op zijn computer zou ook bezwarend materiaal zijn aangetroffen. Het gaat onder meer om berichten die afkomstig zijn van een USB-stick van Khalid El Bakraoui, waarin aangegeven wordt dat op Zaventem elke dinsdag vluchten naar Amerika, Rusland en Israël vertrekken.

Bilal El Makhoukhi
Bilal El Makhoukhi (27), die in Syrië een been verloor, werd op 8 april opgepakt in Laken. Hij werd ervan verdacht Mohamed Abrini en Ossama Krayem geholpen te hebben om onder te duiken. Maar intussen zou ook blijken dat zijn DNA werd aangetroffen in verschillende safehouses. El Makhoukhi was in 2015 veroordeeld tijdens het Sharia4Belgium-proces tot vijf jaar cel, waarvan twee jaar effectief.

Hervé B.M.
Rwandees Hervé B.M. (31) werd samen met Ossama Krayem opgepakt op 8 april. Hij werd ervan verdacht dat hij zowel Krayem als Mohamed Abrini geholpen heeft om onder te duiken.

Vertakkingen van het netwerk:
Oussama Atar
Een eerste naam die nog in verband wordt gebracht met de aanslagen in Brussel is die van Oussama Atar (32). Sommige bronnen noemen hem zelfs de organisator van de aanslagen. Wat zeker is, is dat hij een neef is van de broers-El Bakraoui. En dat ons land herhaaldelijk verzocht heeft voor zijn vrijlating uit de gevangenis in Irak in 2012. Zijn familie had gelobbyd tegen zijn opsluiting. Zo beweerden ze dat hij in het land was als hulpverlener en dat de beschuldiging van wapensmokkel ongegrond was. Wellicht vocht Oussama Atar nadien nog aan de zijde van IS in Syrië. Vermoed werd dat hij was teruggekeerd naar België, maar politieacties op 12 augustus in Laken leverden alvast niets op.

Yassine Atar
Oussama Atar is ook de broer van Yassine Atar (30), die vijf dagen na de aanslagen werd opgepakt samen met Mohamed B. en Aboubaker O, volgens de eerste berichtgeving in een nevenonderzoek. Bij Yassine Atar zouden ook sporen van explosieven zijn aangetroffen, al liet de verdediging volgens sommige media een tegenexpertise uitvoeren waaruit moet blijken dat het om sporen van een shampoo tegen eczeem gaat. Andere media zeggen dat hij een sleutel zou hebben gehad van een safehouse in Schaarbeek waar Salah Abdeslam zich heeft verscholen.

Samir Chahjouani, Jawad en Moustapha Benhattal
In de nacht van 17 op 18 juni werden Samir Chahjouani (27), Jawad (29) en Moustapha Benhattal (40) opgepakt, eveneens in een nevenonderzoek. De eerste is een jeugdvriend van de El Bakraoui's, de twee anderen zijn familie. Zij zouden het in afgeluisterde gesprekken gehad hebben over aanslagen die ze tijdens het komende weekend wilden plegen. Daarbij zou het onder meer de bedoeling geweest zijn om een aanslag te plegen tijdens een EK-match van de Rode Duivels op het fandorp op het Brusselse Rogierplein. Ook de Louizalaan zou een mogelijk doelwit geweest zijn. Bij de huiszoekingen kon de politie geen wapens of explosieven aantreffen, hoewel er ook 152 garageboxen doorzocht worden.

Salah Abdeslam
Salah Abdeslam (26) ten slotte, de hoofdverdachte in het onderzoek naar de aanslagen in Parijs, is evenmin in verdenking gesteld in het onderzoek naar de aanslagen in Brussel. Al is het niet onwaarschijnlijk dat dat nog zal gebeuren. Hetzelfde is mogelijk voor andere verdachten die aangehouden zijn in dat onderzoek, zoals de zogenaamde "Amine Choukri", de man die zijn identiteit niet wil prijsgeven, en die samen met Abdeslam werd opgepakt in

Najim Laachraoui. Beeld REUTERS
Ibrahim en Khalid El Bakraoui. Beeld belga
Mohamed Abrini. Beeld afp
Salah Abdeslam. Beeld AFP

TERREURDREIGING BLIJFT OP NIVEAU 3

Zes maanden na de aanslagen staat het terreurdreigingsniveau van OCAD nog steeds op drie voor het hele land. De dreiging wordt met andere woorden nog steeds als ernstig, mogelijk en waarschijnlijk beschouwd. De situatie wordt voortdurend opgevolgd en geëvalueerd.

Het dreigingsniveau is in feite al sinds de aanslagen in Parijs niet meer tot niveau twee gezakt, waarbij de dreiging "weinig waarschijnlijk" is. Gedurende kortere periodes stond het dreigingsniveau zelfs op het hoogste niveau het voorbije jaar. Dat was het geval tijdens de Brusselse 'lockdown', een week na de aanslagen in Parijs, en onmiddellijk na de aanslagen in Brussel. De dreiging zou toen "ernstig" en "zeer nabij" geweest zijn.

Concreet heeft niveau drie tot gevolg dat er nog steeds versterkte veiligheidsmaatregelen van kracht zijn in heel het land. Die maatregelen zijn van toepassing op strategische locaties. Ook kunnen extra beschermingsmaatregelen van kracht zijn op plaatsen waar veel personen samenkomen, op basis van een analyse van de politie.

Het dreigingsniveau voor de politie staat overigens nog op niveau twee, weliswaar met verhoogde waakzaamheid. Na de aanslag begin augustus op twee politieagentes in Charleroi leverden onder meer de politiebonden daarop hevige kritiek.

Beeld BELGA
Beeld AP
Beeld BELGA

DE PARLEMENTAIRE ONDERZOEKSCOMMISSIE

De parlementaire onderzoekscommissie naar de aanslagen houdt dezer dagen volop het functioneren van de veiligheidsdiensten tegen het licht, nadat ze deze zomer een eerste tussentijds rapport afleverde over de hulpverlening. Een korte terugblik.

De commandolijnen voor de sluiting van de metro en andere noodmaatregelen moeten korter. Dat is de belangrijkste conclusie uit het eerste tussenrapport van de onderzoekscommissie. De eerste stappen daartoe zijn trouwens al gezet. Aan de basis ligt vooral de vaststelling dat het ruim een half uur duurde voor het bevel tot sluiting van de Brusselse metro goed en wel tot op het terrein geraakte. Op dat moment was de bom in Maalbeek al ontploft.

Als oplossing werd even gespeeld met de uitbouw van een nieuwe cel binnen het crisiscentrum, speciaal om de snelle uitvoering en opvolging van beslissingen te verzekeren. Uiteindelijk is echter gekozen om geen extra tussenlagen te bouwen, maar vooral de bestaande communicatiekanalen in te korten en "uit te kuisen".

Samen met de aanpak en de bevoegdheidsverdeling in het Brussels gewest - waar de PS de plak zwaait - bleek de kwestie dermate gevoelig voor de N-VA van bevoegd minister Jan Jambon, dat het rapport uiteindelijk pas begin augustus gepubliceerd raakte. Ander heikel punt was de vraag of de federale fase van de noodplannen op 22 maart niet te laat is afgekondigd. Overstappen op een volledig automatische opschaling werd uiteindelijk echter niet weerhouden, omdat elke situatie anders is en dus de nodige afweging vereist.

Algemeen genomen leeft wel het gevoel dat de hulpverlening bijzonder goed verlopen is. Zelfs al zorgde foutief gebruik van de radio's voor communicatieproblemen, was er geen eenheid van commando onder de hulpverleners op het terrein in Zaventem en werd het universitaire ziekenhuis van Saint Luc op een steenworp van de luchthaven nauwelijks ingezet bij gebrek aan communicatie tussen de noodcentrales van Leuven en Brussel.

Intussen zal de onderzoekscommissie zich beginnen buigen over het functioneren van de veiligheidsdiensten. Zijn er fouten gemaakt, belangrijke aanwijzingen gemist of andere steken laten vallen? Hoe zat het met de opvolging van (kandidaat-)Syriëstrijders? Hadden meer personeel of extra middelen een verschil kunnen maken? En wat betekent dat eventueel voor de politieke en andere verantwoordelijken? Allemaal vragen waar de komende maanden een antwoord op zou moeten komen.

VEILIGHEID DOMINEERT WETSTRAAT

Sinds de aanslagen is de terreurdreiging nooit echt weggeweest uit de Wetstraat. De komende maanden zal dat niet anders zijn, met de parlementaire onderzoekscommissie die zich nu pas aan het gevoelige werk waagt.

Het staat buiten kijf dat het voor de onderzoekscommissie dansen op een slappe koord wordt. Zelfs het afronden van het minst gevoelige luik, de hulpverlening, bleek deze zomer nog een zware dobber. De laatste kiezels in de schoen hadden niet toevallig te maken met het functioneren van het federale crisiscentrum - een bevoegdheid van N-VA-vicepremier Jan Jambon - en de aanpak in Brussel, waar de PS de plak zwaait. Het doet vooral de kleinere oppositiepartijen vrezen voor politieke spelletjes die diepgravend werk in de weg staan.

Een eerste hoorzitting van de onderzoekscommissie staat voor overmorgen geprogrammeerd. Dan komt Wim Liekens, directeur van de directie 'politionele informatie en ICT' van de federale politie, tekst en uitleg geven over 'Intelligent policing' (iPolice). Verwacht wordt dat de meer gevoelige hoorzittingen in oktober uit de startblokken zullen schieten.

De Wetstraat trok sinds 22 maart al enkele keren in een kramp. Minister van Binnenlandse Zaken Jambon en zijn justitiecollega Koen Geens (CD&V) speelden even met ontslag toen bleek dat Turkse informatie over één van de zelfmoordterroristen mismeesterd werd, terwijl Jacqueline Galant (MR) opstapte als minister van Mobiliteit na de hetze over de controles op de veiligheid op Brussels Airport. En ook het nieuws dat Belgische politici destijds geijverd hebben voor de vrijlating van de intussen als gevaarlijke terrorist geboekstaafde Oussama Atar, zorgde voor wrevel.

Veel nieuwe maatregelen werden na de aanslagen in Brussel niet aangekondigd, of toch niet door de regering. Dat was eerder al gebeurd, na de antiterreuractie in Verviers begin 2015 en de aanslagen van 13 november in Parijs. Niettemin lokten verschillende politieke ballonnetjes - vaak van N-VA - deze zomer controverse uit. Enkele zijn door de partij intussen alweer afgezwakt of helemaal afgeserveerd. Zo was er het pleidooi van Kamerfractieleider Peter De Roover om de vrije meningsuiting in te perken voor "collaborateurs van terrorisme", dat nadien forse kritiek kreeg van diens voorganger en partijgenoot Hendrik Vuye.

Ander heet hangijzer was het boerkiniverbod dat verschillende Franse badsteden afkondigden na de aanslag in Nice, maar volgens de Franse Raad van State op meer dan gespannen voet staat met de grondrechten en -vrijheden. N-VA-voorzitter Bart De Wever noemde een algemeen verbod eind augustus uiteindelijk "een brug te ver en juridisch niet haalbaar", enkele weken nadat partijgenote Nadia Sminate er een lans voor brak.

Waar N-VA nu wel een concreet plan voor heeft uitgedokterd, is de noodtoestand. Die zou door de Nationale Veiligheidsraad voor drie maanden - weliswaar verlengbaar - kunnen worden afgekondigd bij het hoogste dreigingsniveau 4. Ook verschuift in de voorstellen de machtbalans van de gerechtelijke naar de bestuurlijke macht en zouden burgemeesters meer slagkracht krijgen. Al is het de vraag of de plannen ook werkelijkheid zullen worden, gezien de afwijzende reacties binnen de coalitie.

Maar ook andere partijen kwamen met bijkomende ideeën. Premier Charles Michel was in zijn rentree-interviews karig met commentaar op het loodzware begrotingswerk, maar had wel verschillende nieuwe pistes op het oog in de strijd tegen terreur. Zo wil Michel de bevoegdheden van private bewakingsfirma's uitbreiden en de politie in bepaalde gevallen ook preventief toegang geven tot private bewakingscamera's. In de tijdelijke antiterreurcommissie van de Kamer werd kort voor de zomer voorts gedebatteerd over verschillende voorstellen van de oppositie rond het droogleggen van de financieringsstromen van terreurorganisaties. Aan Vlaamse kant blijft men ook tevergeefs ijveren voor een fusie van de Brusselse politiezones.

De voorstellen komen bovenop de dertig antiterreurmaatregelen die de regering aankondigde na de dodelijke politieactie begin 2015 in Verviers en de aanslagen van 13 november in Parijs. De meerderheid daarvan is intussen rond, een aantal zit nog in de pijplijn en enkele lijken alweer definitief van de baan. Denk aan de enkelband voor radicaliserenden - die dus nog niets strafbaars deden - of de bevoegdheid voor de Nationale Veiligheidsraad om zelf het dreigingsniveau te bepalen.

Een reeks ingrijpende wetswijzigingen is intussen wel rond. Denk aan de mogelijkheid tot nachtelijke huiszoekingen, de optie om preventief identiteitspapieren in te trekken van mogelijke 'foreign terrorist fighters', het strafbaar stellen van voorbereidende activiteiten met het oog op een aanslag, de uitbreiding van de voorlopige hechtenis en de mogelijkheid om makkelijker op te treden tegen hate speech.

Voorts is het wetgevend werk voor de invoering van een dynamische databank met 'foreign terrorist fighters' al enige tijd rond, eerstdaags zou die volledig operationeel moeten zijn. Ook is de dataretentiewet over het bijhouden van telefoongegevens gerepareerd en bijgestuurd, zijn de bevoegdheden van het federaal parket uitgebreid en is de mogelijkheid tot telefoontaps in kader van de strijd tegen illegale wapenhandel verruimd.

De regering is ook klaar met een update van de bijzondere inlichtingen- en opsporingsmethoden - de BIM- en de BOM-wet. Het parlementair parcours van beide teksten is echter nog niet gelopen. Andere maatregelen - zoals extra manschappen en middelen voor de veiligheidsdiensten, het Kanaalplan voor Molenbeek en omstreken en de militaire inzet tegen terreurgroep IS - vereisten geen parlementair fiat.

Tot slot is er nog het plan om de grondwettelijk verankerde aanhoudingstermijn op te trekken van 24 naar 48 of zelfs 72 uur. Federaal procureur Frédéric Van Leeuw riep daar recent nog toe op en ook leden van de Franse onderzoekscommissie naar de aanslagen in Parijs trokken ons land daarover al aan de mouw. De kwestie zit echter al maanden geblokkeerd.

Binnenlandminister Jan Jambon en justitieminister Koen Geens. Beeld BELGA
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden