Maandag 23/09/2019

Onderwijs

Grote slag in Chinees onderwijs: veel meer aandacht voor eigen cultuur en geschiedenis

Een tentoonstelling met portretten van Mao Zedong in Peking. Beeld REUTERS

Tientallen miljoenen Chinese kinderen beginnen het schooljaar deze week met nieuwe studieboeken met daarin meer aandacht voor eigen Chinese cultuur en socialistische ideologie. En dat blijft dan niet bij een extra hoofdstukje over de communistische revolutie in het geschiedenislesboek.

Er zijn maar liefst twee compleet nieuwe boeken over de geschiedenis van de Communistische Partij - met de biografieën van veertig historische helden - om in het hoofd te stampen. De mega-operatie begon in 2012, vlak nadat het ministerie van Onderwijs had besloten tot een hardere ideologische lijn.

Een portret van Mao Zedong in Peking, China. Beeld EPA

De politieke storm in het onderwijs treft vooral sociale wetenschappen en literatuurstudies, maar dan wel op ieder niveau in het onderwijs. In het nieuwe schoolboek concentreert literatuur zich op klassieke poëzie. Bij aardrijkskunde is geen misverstand mogelijk over de status van Taiwan, Tibet, Xinjiang, de Diaoyu-eilanden en de Zuid-Chinese Zee: kinderen leren dat deze gebieden onlosmakelijk met de Volksrepubliek zijn verbonden.

Partijvoorzitter Xi Jinping heeft zich voorgenomen campussen tot 'bolwerken van de partij' te maken. Vier jaar geleden kregen universiteiten een lijst met zeven verboden onderwerpen, waaronder universele waarden, burgerrechten, persvrijheid en 'onjuiste opvattingen over de geschiedenis'.

Onlangs kregen 29 universiteiten 'een politieke check-up' van de centrale inspectiecommissie voor discipline, die namens de partij bijna dertig universiteiten doorlichtte. De meeste onderwijsinstellingen hebben deze week goede voornemens tot 'rectificatie' bij de partij ingeleverd. Dat zijn gedetailleerde plannen om studenten en academisch personeel dwingender richting Marxisme sturen. De universiteit van Tianjin constateerde bijvoorbeeld 1656 'problemen', waaronder 'publicatie van verkeerde meningen'. Studenten die zich daar schuldig aan maken worden 'bekritiseerd' en 'heropgevoed' door de gidsende gedachtes van Xi Jinping over het juiste 'bewustzijn'.

Pattriotische kinderziel

Partijcommissies die toezicht houden op studenten, krijgen op veel universiteiten nu ook surveillancetaken om hun gedachtencontrole - werk bij academisch personeel te verbeteren. Overigens worden al regelmatig docenten op non-actief gesteld omdat ze de partij tegen de haren hebben instreken met liberale opvattingen of zelfs kritiek.

In het lager onderwijs hebben de nieuwe lesboeken een heilzame werking op de vorming van de rode, patriottische kinderziel. 'De socialistische kernwaarden zijn belichaamd in het vlees en bloed van het Chinees taalonderwijs', aldus Wen Rumin, de hoofdredacteur van de nieuwe leermethode, bij de presentatie van de boeken begin deze week.

Einde aan vrijheid uitgeverijen

Het is niet de eerste revisie van lesboeken in de Volksrepubliek China. Tijdens de economische hervormingen in de jaren tachtig werd meer buitenlands materiaal in schoolboeken over literatuur opgenomen. Ook kwamen toen de Chinese klassieken terug. Die zijn gebleven, maar het buitenlandse aandeel is in het nieuwe schoolboek over literatuur vastgesteld op tien procent.

De nieuwe schoolboeken maken een einde aan de relatieve vrijheid die dertig uitgeverijen met een vergunning voor het publiceren van schoolboeken sinds 2001 hadden. De studieboeken nieuwe stijl zijn door de centrale overheid in Peking samengesteld. Ze zijn onderworpen aan het kritische oog van 140 onderwijsdeskundigen, onder wie politieke experts die elke letter controleren op 'ongewenste politieke gedachten', aldus het tijdschrift Caixin. De nieuwe leergang wordt per klassenniveau ingevoerd. In 2019 zijn alle kinderen voorzien van boeken met essays van Mao Zedong en andere rode lessen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234