Dinsdag 06/12/2022

Grootstadsbewoners sterven vaker in ziekenhuis

Sterven gebeurt in steden als Antwerpen en Brussel vaker in het ziekenhuis dan thuis. Nochtans is de behoefte om thuis de laatste adem uit te blazen evenzeer aanwezig in de grootstad.

Van de 10.108 overlijdens in 2003 in Brussel was zowat een derde te wijten aan chronische ziekten en dus niet onverwacht. Drieënzestig procent van die patiënten stierf in het ziekenhuis, 21 procent thuis en 15 procent in een rusthuis. En dat terwijl de meesten het liefst thuis wilden sterven. De vaststellingen staan in het boek Death and the City van de VUB-onderzoeksgroep ‘Zorg rond het levenseinde’.

“Voor Antwerpen zijn de cijfers gelijkaardig, maar in de rest van Vlaanderen ziet de situatie er helemaal anders uit”, zegt onderzoeker Joachim Cohen. “Van de kankerpatiënten sterft in Brussel bijvoorbeeld slechts 16 procent thuis. In Vlaanderen is dat 29 procent. Hun stervenstraject is nochtans redelijk voorstelbaar, dus een planning is mogelijk.”

Want Brusselaars en Antwerpenaars willen wel degelijk thuis sterven. “We hebben een rondvraag gehouden bij dokters over 700 overlijdens. In zeven op de tien gevallen hadden de dokters geen idee waar de patiënt wilde sterven. Dat op zich is al veelzeggend. Los daarvan wilde 55 procent thuis sterven en 20 procent in het rusthuis, wat in wezen ook hun thuis is. Die cijfers zijn vergelijkbaar met die uit andere studies en met de cijfers in Vlaanderen.”

Dat patiënten die palliatief zijn toch vaker aan hun eind komen in een ziekenhuis, ligt volgens Cohen aan de grootstedelijke context. “Zevenendertig procent van de overledenen was alleenstaand”, zegt Cohen. “In Vlaanderen is dat gemiddeld 17 procent. Voor iemand die alleen woont, is het natuurlijk niet altijd evident om tot op het einde thuis te blijven. Misschien zijn er kinderen of vrienden die als mantelzorger kunnen optreden, maar misschien ook niet. Misschien moeten we denken aan het oprichten van hospices naar Engels voorbeeld. Dat zijn instellingen waar mensen palliatieve zorg krijgen, maar op een veel minder intensieve manier dan vaak in een ziekenhuis.”

Ook de slechtere band met de huisarts speelt een rol. “In Vlaanderen kent de huisarts zijn patiënten vaak goed. In een stad als Brussel of Antwerpen is dat anders. Mensen trekken er vaak onmiddellijk naar het ziekenhuis en daar zijn de contacten met de artsen vluchtiger.”

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234