Vrijdag 23/10/2020

interview

Grootmeester vrijmetselaars: "Als er echt druk is geweest, kan dat de loge zwaar beschadigen"

Grootmeester Henry Charpentier.Beeld Tom Christiaens

De mogelijke druk vanuit de vrijmetselarij om de rectorverkiezingen aan de UGent te beïnvloeden, doet vragen rijzen over de werking van de loges. Voor grootmeester Henry Charpentier moet 'legitieme' druk alvast kunnen.

In het hoofdkwartier van de vrijmetselaars van het Grootoosten van België staat hun grootmeester ons te woord. Henry Charpentier staat sinds pas sinds 26 maart aan het hoofd van de oudste en grootste koepel van vrijmetselaarsloges van ons land. Dat er aan de Gentse universiteit geijverd wordt om een kandidaat van een bepaalde strekking te steunen, vindt hij legitiem. "Al mag er nooit sprake zijn van druk of intimidatie op de andere kandidaat. Dat gaat in tegen de geest van de vrijmetselarij. Dat is totaal onaanvaardbaar."

Wordt er aan politiek gedaan binnen de loges?

"Absoluut niet. Er bestaat geen politieke loge die politieke invloed wil hebben op de maatschappij. Ik denk dat dat idee een erfenis van het verleden is. De grote maatschappelijke onderwerpen die in de negentiende eeuw gedragen werden door bepaalde loges, bestaan vandaag niet meer."

Oefent de loge invloed uit aan de universiteit?

"Dat denk ik niet. Nu, het lijkt me legitiem dat de vrijdenkers willen dat het voorzitterschap van de vereniging waar u naar verwijst, het rectoraat, beurtelings toekomt aan vertegenwoordigers van verschillende strekkingen. Dat is trouwens de traditie bij een pluralistische universiteit. Wanneer een rector een bepaalde strekking vertegenwoordigt, is het voor het evenwicht gezond dat de vertegenwoordiging van de groepen afgewisseld en doorgegeven wordt."

Wat vindt u ervan dat een bepaalde groep Gentse logebroeders druk zou hebben uitgeoefend op...

(onderbreekt) "Ik weet niet of dit het geval is. Maar als het zo is dat er druk is uitgeoefend op ondemocratische wijze, dan kan ik dat als vrijmetselaar niet aanvaarden. Zulk gedrag druist in tegen de geest van de vrijmetselarij. De échte vrijmetselarij."

Krijgt het imago van de loge geen deuk met wat zich nu in Gent afspeelt?

"Zeker. Als het waar is, is dat zeer schadelijk voor de loge. Maar ik benadruk dat ik niet alle feiten ken. Als het gedrag van de broeders fout was, moeten we vrezen voor het klimaat binnen de universiteit. Dat moet pluralistisch blijven."

Logebroeder Yannick De Clercq geeft toe dat er druk zou zijn uitgeoefend.

"Ja, maar wat is druk? Gaat het om legitieme of niet-legitieme druk?"

Lees verder onder de video.

Kun je legitiem druk uitvoeren?

"Zeker. Als ik sta voor een strekking die al twaalf jaar niet meer vertegenwoordigd is, zoals dat het geval is aan de universiteit, dan is het aanvaardbaar dat ik in het kader van het pluralisme probeer de ideeën van de vrijdenkers opnieuw op de voorgrond te brengen."

Vindt u dat, als het bewezen zou zijn dat de Gentse logebroeders druk uitoefenden, er actie ondernomen moet worden?

"De verantwoordelijkheid ligt volledig bij de voorzitter van de loge als hij fout gedrag vaststelt."

Zou u de leden uit de loge zetten als dat binnen uw werkplaats zou gebeuren?

"In ieder geval zal ik hen zeer zeker om uitleg vragen. Maar het is hun individuele verantwoordelijkheid. En als ze in vrijmetselaarstermen geen fouten hebben begaan, moeten ze handelen in eer en geweten. Ik heb geen macht om een broeder uit te sluiten. Dat gaat via het interne proces volgens het maçonnieke recht waar men de elementen weegt."

Wat is dan de weg die gevolgd kan worden om hen uit de loge te zetten?

"Het is de interne procedure bij de loge waar het vrijmetselaarsrecht geldt. Dat hecht meer waarde aan de vrijmetselaarswaarden en sociale waarden dan aan het gewicht van de overtreding in strafwettelijke zin. Het maçonnieke recht is gebaseerd op die waarden en het kan een broeder uitsluiten, wat de zwaarste straf is, zelfs als hij in wettelijke zin geen fout heeft begaan. Er zijn ook andere sancties dan uitsluiting. Alles hangt af van het oordeel van de lokale loge en van de inschatting die de broeders daar maken."

Vanuit de groep kan er dus een soort druk zijn, die zegt 'vertrek maar'?

"Ja, zeker."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234