Maandag 25/01/2021
Rudi Vervoort (PS), Elio Di Rupo (PS) en Jan Jambon (N-VA).

AnalyseCoronavirus

‘Groot onevenwicht’: krijgt Brussel te weinig coronasteun?

Rudi Vervoort (PS), Elio Di Rupo (PS) en Jan Jambon (N-VA).Beeld Photo News

Na enkele dagen intensief onderhandelen zijn de Europese coronafondsen verdeeld. De ministers-presidenten Jan Jambon (N-VA) en Elio Di Rupo (PS) sloten in het weekend een gentlemen’s agreement. De hoofdstad werd het kind van de rekening.

De federale regering en de deelstaten zijn het maandagavond eens geraakt over een verdeling van de Europese relancefondsen. Ons land krijgt 5,95 miljard euro van Europa om de economie opnieuw op de rails te krijgen na de coronacrisis. Het federale bestuursniveau ontvangt 1,25 miljard euro, Vlaanderen 2,25 miljard, Wallonië 1,48 miljard, de Franse Gemeenschap 495 miljoen, Brussel 395 miljoen en de Duitse Gemeenschap 50 miljoen.

Premier Alexander De Croo (Open Vld) en Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA) zijn tevreden met het akkoord. Vooral Vlaanderen zette de voorbije maanden druk op de onderhandelingen. Bij monde van minister van Begroting Matthias Diependaele (N-VA) werd 3 miljard euro van de gezamenlijke pot opgeëist. Een openingszet waarvan partijgenoot Jambon wel wist dat die onhaalbaar was. Hij mikte op minstens 2,3 miljard euro. “Vlaanderen heeft een relanceplan klaarliggen van 4,3 miljard euro. Op die manier wordt onze inspanning beperkt tot 2 miljard euro”, luidt het in zijn omgeving.

Telefoons roodgloeiend

Midden vorige week, toen de finale onderhandelingen over de verdeling werden afgetrapt, zag het er niet best uit. Het voorstel van staatssecretaris van Relance Thomas Dermine (PS) om elke deelstaat projecten te laten indienen bij Europa voor de totale pot om pas daarna te zien wie wat kreeg, was dan al van tafel. In de deelstaten vond men die redenering veel te onzeker. “Dan kreeg je een soort ratrace”, klinkt het bij een voorname bron. De onderhandelaars gaven de voorkeur aan een politiek bepaalde verdeelsleutel.

Van bij de start van de onderhandelingen was duidelijk dat het federale niveau rond de 20 procent van de koek zou ontvangen – het federale openingsbod was 1,8 miljard euro, uiteindelijk werd het 1,25 miljard. Daarna botsten Vlaanderen en Wallonië met elkaar. Vanuit het noorden was de logica dat de coronafondsen moesten worden verdeeld volgens de economische slagkracht en bevolkingsaantallen van elke regio. Op die manier was Vlaanderen in het voordeel. Ten zuiden van de taalgrens zag minister-president Elio Di Rupo het helemaal anders. De reden waarom België 5,9 miljard steun krijgt, is vooral ‘dankzij’ de moeilijke economische situatie in Wallonië. Die regio maakte daarom aanspraak op het leeuwendeel, vond de socialist.

Volgens verschillende bronnen stonden de telefoons van Jambon en Di Rupo het hele weekend roodgloeiend. Zondag besloten ze om een compromis à la belge te sluiten: 2,25 miljard euro voor Vlaanderen en 2,3 miljard euro voor Franstalig België (Wallonië, de Franstalige gemeenschap en Brussel samen). “Je voelt dat Jambon en Di Rupo elkaar goed verstaan. Dat is ook zo tijdens de overlegcomités rond het coronabeleid. Ze botsen, maar komen er wel uit. En Di Rupo heeft de macht om de PS mee te krijgen”, zegt een bron.

Brussel

Het kind van de rekening is Brussel, althans volgens de Brusselaars zelf. Federaal minister van Klimaat Zakia Khattabi (Ecolo) was de eerste die haar ongenoegen wereldkundig maakte. “Ik ben benieuwd welke analyses en criteria tot deze verdeling hebben geleid, die Brussel zo benadeelt”, schreef de Brusselse vanmorgen op Twitter. François De Smet (DéFI) vindt dat de hoofdstad vanwege haar bevolkingsaantal minstens 413 miljoen euro had verdiend. Oppositiepartij MR heeft het over een ‘groot onevenwicht’.

Wat zeker is: de hoofdstad rekende op meer geld uit de EU-coronafondsen. Brussel had voor 1 miljard euro aan projecten klaarliggen, met het idee om ongeveer met de helft van dat bedrag thuis te komen. Het werd uiteindelijk 395 miljoen euro. Brussels minister-president Rudi Vervoort (PS) hield vanmiddag spoedberaad met zijn coalitiegenoten. Met frisse tegenzin kreeg het compromis achteraf een duim omhoog. Vervoort benadrukt dat Brussel indirect mee zal profiteren van de coronasteun die het federale niveau, Vlaanderen en de Franse Gemeenschap krijgen.

De commotie komt hoe dan ook ongelegen voor Vervoort, die afgelopen weekend zijn partijvoorzitter Paul Magnette ook al een streep zag trekken door de invoering van de Brusselse kilometerheffing in 2022. “Uit de contacten die ik had met mijn Brusselse vrienden heb ik begrepen dat dit voor de volgende legislatuur is. We hebben dus tijd”, vertelde Magnette in zakenkrant L’Echo. Volgens Vervoort lopen de gesprekken nog door.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234