Zondag 20/10/2019

Groene stroom vraagt nog veel werk

Volgens Vlaams minister van Energie Bart Tommelein (Open Vld) zal het alternatief voor de vernietigde Turteltaks een gemiddeld gezin niet meer dan 10 euro per jaar kosten. Klopt dat wel?

Het Grondwettelijk Hof vernietigde voor de zomer de energieheffing van Tommeleins voorganger Annemie Turtelboom (Open Vld), beter bekend als de Turteltaks. De regering moet dus op zoek naar een alternatief voor die taks van 100 euro per jaar. Dat wil minister-president Geert Bourgeois (N-VA) maandag samen met de begroting voorstellen tijdens zijn septemberverklaring.

Energieminister Tommelein kondigde al aan dat de factuur fors kleiner kan, omdat de schuldenberg uit het verleden al voor een groot deel is weggewerkt. Enkel toekomstige investeringen moeten nog gefinancierd worden.

Daarvoor wil Tommelein de quota voor groene stroom optrekken van 20,5 naar 23 procent. Dat wil zeggen dat energieleveranciers voortaan 23 procent aan hernieuwbare energie moeten produceren. Omdat ze daar meestal niet in slagen, moeten ze groenestroomcertificaten opkopen. Dat zou neerkomen op een opbrengst van zo'n 70 miljoen euro per jaar.

De leveranciers zullen het verschil doorrekenen aan de consument, maar dat zou op niet meer dan 10 euro per jaar neerkomen voor een gezin met een gemiddeld verbruik. Die berekening klopt, zegt Alex Polfliet van het groene consultancybureau Zero Emission Solutions. "Dit is ook een veel eerlijker systeem dan de Turteltaks, want je houdt rekening met het verbruik."

Maar net daar knelt het schoentje. De grootste verbruikers zijn immers de bedrijven. Die bleven bij de Turteltaks grotendeels buiten schot, maar in Tommeleins plan worden zij niet gespaard.

Dat is niet naar de zin van N-VA. Bourgeois heeft al meermaals laten verstaan dat hij wil waken over de concurrentiepositie van de Vlaamse bedrijven ten opzichte van het buitenland. Maar toegevingen doen aan de industrie heeft gevolgen. "Als de grootste verbruikers niet meebetalen, krijgt de rest een dubbele factuur", zegt Polfliet.

Langetermijnvisie

Zelfs als de grote bedrijven niet ontzien worden, is het twijfelachtig of 10 euro extra op lange termijn volstaat. Vlaanderen heeft immers nog veel werk om zijn Europese klimaatdoelen tegen 2020 en 2030 te halen. Jaarlijks moet er zo'n 1,2 miljard euro voor worden geïnvesteerd.

Tommeleins voorstel brengt volgens zijn coalitiepartners te weinig op om de toekomstige investeringen in groene energie te betalen. "De factuur zal veel hoger uitvallen", denkt ook André Jurres van het groenestroombedrijf NPG Energy. "Iedereen weet dat er nu eenmaal een kost is als je van de fossiele brandstoffen af wil komen. Op termijn betalen investeringen in hernieuwbare energie zichzelf terug, maar dat zal pas na 2030 zijn."

De Vlaamse regering zoekt nu naar een gulden middenweg tussen de ongerustheid van de industrie, het financieren van de toekomstige investeringen en een draaglijke energiefactuur voor de gezinnen.

Ofwel wordt een grotere groenestroombijdrage gevraagd van de gezinnen en bedrijven, ofwel voert de regering een beperkte nieuwe heffing in. "In beide gevallen moeten de gezinnen meer betalen", zegt Polfliet. Er is nog een derde optie: een deel via de Vlaamse begroting betalen. Maar ook dan komt de rekening onrechtstreeks bij de gezinnen terecht.

Conclusie: Tommelein heeft wellicht wat voor zijn beurt gesproken. Het lijkt onwaarschijnlijk dat het bij die 10 euro extra zal blijven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234