Dinsdag 04/08/2020

Groen licht voor 'Uplace light'

De hevige kritiek op het winkelcomplex Uplace zindert na in de Vlaamse regering. Na een marathonvergadering besliste die gisterenavond om het licht op groen te zetten, op voorwaarde dat de beschikbare ruimte voor kleinhandel op de site rond Uplace krimpt. 'Bovendien eisen we garanties op het vlak van openbaar vervoer', zegt minister van Schauvliege.

De ministerraad van de Vlaamse regering begon gisterenochtend stroef. Kort na aanvang werd de vergadering opgeschort tot 16 uur. Dat gaf minister-president Geert Bourgeois (N-VA) de kans om Volvo-topman Hakan Samuelsson te ontmoeten, maar het was vooral een middel om tijd te kopen. De hele middag zwoegde een werkgroep van de kabinetten aan een aantal knelpunten in het dossier. De regering was immers vastberaden om Uplace voor de start van de krokusvakantie af te ronden.

Wat volgde was een lastige avond, want tot in de late uurtjes onderhandelden de ministers van CD&V, Open Vld en N-VA over een van de meest controversiële dossiers uit de Vlaamse politiek. De vraag daarbij is: kan de regering een nieuw voorstel formuleren voor het ruimtelijk plan van Uplace? De vorige versie van dat plan werd in 2014 afgeschoten door de Raad van State. Minister van Leefmilieu Joke Schauvliege (CD&V) had nog maar tijd tot woensdag om de knoop door te hakken.

Uiteindelijk koos de regering voor een 'Uplace light'. Ten opzichte van het vernietigde plan werd de oppervlakte voor kleinhandel met een derde verminderd. Ook de oppervlakte aan kantoren wordt ingekrompen. "Bovendien vragen wij garanties op het vlak van openbaar vervoer, voordat we die mobiliteitsgenererende activiteiten toelaten. Zo is een hoog frequente busverbinding en een GEN-station opgenomen als voorwaarde", zegt Schauvliege.

Bijkomende voorwaarde is dat Uplace alle schadeclaims ten aanzien van de regering moet laten vallen. Ook moet Uplace meer geld op tafel leggen voor de aanleg van wegen naar het complex.

Alleen zijn er vragen bij de juridische haalbaarheid. Uplace kreeg namelijk al een socio-economische vergunning van de Vlaamse overheid. Daarin staat dat Uplace 55.000 vierkante meter aan beschikbare oppervlakte krijgt. Eens de vergunning is uitgereikt, kan de Vlaamse regering die niet zomaar opnieuw intrekken.

De tweede angel zit de formulering van de inkrimping. Die wordt niet expliciet opgelegd aan Uplace, maar aan het hele reconversiegebied Machelen-Vilvoorde. Behalve Uplace worden daar ook nog andere projecten ontwikkeld, waaronder enkele regionale bedrijventerreinen. Allicht worden vooral zij en niet Uplace getroffen door deze maatregel. "Naast Uplace was er plaats voor nog een complex, die verdwijnt nu", zegt een regeringsbron.

Dat de discussie zo moeizaam verliep, heeft te maken met de blijvende vragen over de mobiliteitsmaatregelen rond Uplace. Lokale overheden en milieuorganisaties spanden al verschillende procedures aan tegen Uplace. Het complex zou tot grote files leiden, met de bijhorende gezondheidsproblemen. Ook belangrijk is het economische argument van zelfstandigenorganisatie Unizo en het Neutraal Syndicaat voor Zelfstandigen. Zij zijn tegen omdat Uplace de handelskernen in de buurt zou verzwakken. Unizo-topman Karel Van Eetvelt haalt zwaar uit naar de goedkeuring door de regering. "Dit is een droevig dieptepunt voor de kleinhandel en de leefbaarheid van steden. Arm Vlaanderen."

Masseerwerk

Tijdens de finale onderhandeling gisterenavond kwam de meerderheid zwaar onder druk te staan. De negatieve effecten op de lokale handel maakten vooral CD&V en Open Vld, die ook enkele lokale burgemeesters leveren, erg voorzichtig. N-VA, daarentegen, zag een inkrimping niet meteen zitten. Zowel N-VA als Uplace-bezieler Bart Verhaeghe moesten overtuigd worden. Dat lukte pas na uren masseerwerk van CD&V en Open Vld.

Met deze doorbraak valt een zware last van de schouders van Vlaams minister-president Geert Bourgeois (N-VA). Ondanks de vorderingen lijkt Uplace toch altijd weer tegenslag te verwerken. Zo weigerde de provincie Vlaams-Brabant in 2011 de milieuvergunningsaanvraag van Uplace, maar ging het bedrijf daarop in beroep bij de Vlaamse regering. Met succes, want in mei 2012 besloot minister van Leefmilieu Joke Schauvliege (CD&V) toch een milieuvergunning te geven. Alleen werd die in 2014 weer vernietigd door de Raad van State omdat de Vlaamse regering de schijn van partijdigheid had gewekt. Daarna vernietigde de Raad ook een deel van het ruimtelijk plan (GRUP).

Maar het eindpunt is deze beslissing zeker niet. Het gaat om een voorlopig plan, waarna een openbaar onderzoek van zes maanden wordt georganiseerd. Eventuele bezwaren en opmerkingen worden in het najaar van 2015 opnieuw voorgelegd aan de Vlaamse Regering, die pas kan de overheid een definitief plan vaststellen. Daarna moeten ook nog de milieuvergunning en de bouwvergunning in orde worden gemaakt.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234