Zondag 16/05/2021

Politiek

Groen is niet meer irritant

Het verschil tussen het oude Groen en het nieuwe: stylisten, mediatraining en waterdichte voorstellen. Beeld Tim Dirven
Het verschil tussen het oude Groen en het nieuwe: stylisten, mediatraining en waterdichte voorstellen.Beeld Tim Dirven

Geloofwaardigheid, dat is het kernwoord bij Groen. Becijferde voorstellen, slimme communicatie en zelfs een stylist kwamen eraan te pas om het oude beeld van de luchtfietsers en dagdromers te counteren. Maar wegen ze zo ook op het beleid?

Tien maatregelen voor 'werkbaar werk', zeven voorstellen om de afkoopwet scherper te definiëren, een haalbaar alternatief voor de Turteltaks. Meer dan alleen het regeringsbeleid af te branden, komt Groen met een alternatief, becijferd en juridisch waterdicht.

De tijd van de bloemetjes en de bijtjes is voorbij. En wel sinds 2009, toen Wouter Van Besien de voorzittersscepter overnam van Mieke Vogels. Een kiesonderzoek deed bij de partijtop alle alarmbellen afgaan. De 'irritatiedrempel' lag ongezien hoog voor Groen. Dat is het percentage kiezers die zich niet kunnen inbeelden om ooit voor een bepaalde partij te stemmen. Terwijl dat bij de meeste partijen rond de 40 procent schommelt, lag dat bij Groen op 53 procent. Voornaamste reden: een dramatisch gebrek aan geloofwaardigheid.

Van Besien zou vanaf dan, samen met ondervoorzitter en huidig Vlaams fractieleider Björn Rzoska, inzetten op concrete, realiseerbare en afgetoetste voorstellen. De campagne van 2010 ging Groen in met een volledig becijferd programma, lang voor universiteiten en kranten de som maakten. "Dat leverde heftige discussies met Vogels op", zegt Rzoska. "'Je neemt een enorm risico', benadrukte ze."

Intussen is de oppositiemachine op kruissnelheid. De studiedienst werd fors uitgebreid, ideeën worden uitvoerig afgetoetst met experten uit het middenveld en de academische wereld. Ook de liberale denktank Itinera wordt geregeld opgebeld. "Gesprekken met de unusal suspect zijn vaak nog het meest interessant", zegt Rzoska. "Wat Ivan Van de Cloot publiceert, volg ik op."

Ook de communicatie en het imago werd strak getrokken. Van Besiens slobbertrui verdween in de kast, zijn ruige baard werd netjes getrimd. Er werd zelfs advies ingewonnen bij een stylist om te kijken welke kleuren hem het best staan. Die aanpak werd algemeen: elke groene draagt nu pak en das.

Andere partijen kijken jaloers naar de communicatieve kracht van de partij. Om de twee weken zitten de partijtop en het communicatieteam samen met een externe communicatieadviseur. Niets wordt aan het toeval overgelaten. De parlementsleden worden uitgebreid gedrild en gecoacht bij elk mediaoptreden. Primeurs worden netjes verdeeld tussen kranten én audiovisuele media. "Ze lijken wel een abonnement te hebben op De ochtend", sakkert een politiek tegenstander.

Geen grote impact

Wat een verschil met Vogels. Toen zij in 2008 haar 'onthaaste schooldag' lanceerde, kreeg ze meteen kritiek over zich heen. Kinderen moesten op school ook terechtkunnen voor buitenschoolse activiteiten, vond ze. Het idee bleek onvoldoende afgetoetst binnen én buiten de partij, de communicatiestrategie stond niet op punt. Zeven jaar later is het concept een van de speerpunten in het beleid van onderwijsminister Hilde Crevits (CD&V), al gebruikt zij de term 'brede school'. "Maar dat blijft op geen enkele manier kleven aan de partij. Wat ben je er daarmee?", zegt Rzoska.

Daar zit meteen ook het pijnpunt van de strategie. De irritatie is volgens nieuw onderzoek dan wel weg gemasseerd, een grote impact hebben de groenen niet. Ook fractieleider Rzoska moet diep nadenken om een voorbeeld te geven waar de regering effectief hun alternatief heeft overgenomen. "Ze voeden wel degelijk het debat", klinkt het bij de meerderheid. "Maar tegelijk ligt het aantal wetsvoorstellen of voorstellen tot decreet bij de groenen erg laag."

Maar er is een nog belangrijkere zwakte: een grotere geloofwaardigheid betekent nog niet dat de stemmen automatisch en masse volgen. Hoewel de stijlbreuk met de generatie-Vogels een feit is, belandde die generatie in 1999 toch maar mooi in de regering met een ongezien kiesresultaat.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234