Zondag 16/01/2022

Grabbelen in de eclectische ton

Het zevenkoppige Britse collectief The Herbaliser levert met zijn derde cd Very Mercenary een tweede prachtplaat af. Ollie Teeba, deejaywonder en coproducer van de band, is tevreden. 'In de loop der jaren leerden we de juiste geluiden, instrumenten en samples aan te wenden om een duidelijke sfeer neer te zetten.'

The Herbalisers boreling verschilt niet zo gek veel van de voorganger Blow Your Headphones. Opnieuw koos de groep voor een geslaagde, postmoderne hiphopsound, die in de eclectische ton met korrelige recyclagebeats, jazz, filmsoundtracks, oldschool breakdance en krakerige flarden van oude zwarte platen grabbelt.

Ollie Teeba voert het woord. Voor hem ligt een zak weed zo groot als een hoofdkussen. De bizarre naam van de groep is daarmee gelijk verklaard. "Mooi niet", zegt Teeba. "Onze groepsnaam heeft niets met hallucinogeen kruid te maken. We baseerden ons op de naam van de Zwitserse componist Herbolzirmei." Op plaat valt de humor van The Herbaliser geraffineerder uit. Tussen de strakke toetsen vioolpizzicato en zwoele koperfrases zitten hilarische geluidsflarden uit vergeten b-films vervlochten. Zo krijg je in het met scherpe panfluittonen gelardeerde 'The Sensual Woman' het erotische relaas te horen van een wulpse vrouw die haar eigen lichaam ontdekt. Het melancholische 'Moon Sequence' bevat dan weer een door de walkie-talkie vervormde stem van een astronaut. "Tegenwoordig stellen platenfirma's zich uiterst vijandig op tegenover sampling. Daarom zoeken we onze fragmenten zo ver mogelijk. Als we alle copyrights zouden moeten betalen, hielden we geen cent over. Dat zoeken naar samples ervoeren we in de begindagen als frustrerend. Nu zien we in dat dit ons tot meer creativiteit dwingt."

Teeba is tevreden over het laatste geesteskind. "We doen nu al twee jaar wat we initieel beoogden. Daarvoor maakten we een proeftijd door. Met onze eerste langspeler Remedies kwamen we niet veel verder dan een funky atmosfeer. Een gevoel of stemming was nauwelijks aanwezig. Slechts één nummer, 'The Real Killer Part 2', stond ons wel aan. Daarin zit namelijk naast de obligate groove ook een donkere, ietwat dreigende stemming. Ondertussen leerden we de juiste geluiden, instrumenten en samples aan te wenden om duidelijk verschillende sferen neer te zetten."

Op Very Mercenary waaiert de sensualiteit de huiskamer in als een druppel pikzwarte inkt in een glas bronwater. Associaties met films dringen zich op. Tijdens 'Mission Impossible' flitsen beelden van Jean-Luc Godards futuristische film noir Alphaville voorbij. 'Missing Suitcase' doet dan weer denken aan achtervolgingsscènes uit David Lynch' briljante thriller Lost Highway.

"The Herbaliser heeft een nauwe band met filmkunst. Daarom werden we vorig jaar op het Rotterdams Filmfestival uitgenodigd als muzikale begeleiding bij een installatie rond honderd jaar film. Ook op onze laatste plaat verwijzen we soms impliciet naar het medium. Zo vonden we voor 'The Sensual Woman' inspiratie bij Clint Eastwood. In Dirty Harry zoekt hij op een gegeven moment met een verrekijker naar een sluipschutter. Als toeschouwer kijk je mee door zijn ogen. Maar in plaats van de dader komt een naakte vrouw in het vizier, die in haar slaapkamer lummelt en heupwiegt. Die subtiele mix van het onvoorspelbare en onbewust gehoopte fascineerde ons."

The Herbaliser ontstond als gelegenheidscollectief. In 1992 bouwde Jake Wherry, basgitarist van het jazzfunksextet The Propheteers, een bescheiden studio. Hij wist dat Ollie Teeba - de producer van die groep - zijn liefde voor jazz, James Brown en soul deelde. Wherry sprak hem aan en ze besloten samen muziek te gaan maken als The Herbaliser. "We hadden een concept maar geen middelen. Ons uitgangspunt was klassieke hiphop maken maar we vonden geen zangers. Dus gingen we maar met vijf van onze vrienden instrumentaal van start (Micky Moody op drums, 'Shocker' Tatham op keyboards, Patrick Dawes op percussie, Ralph Lamb op trompet en Chris Bowden op saxofoon, IS)."

"Het voordeel met een groep van zeven is dat je een sterk en indrukwekkend geluid voortbrengt. Ook raakt onze inspiratie niet snel uitgeput. Maar er wordt ook wel eens geruzied over welke richting een track uit moet gaan. Daarom hebben Jake en ik steeds het laatste woord. Nadeel is dat onze opbrengsten moeten worden verdeeld over de groep en dan schiet er niet veel meer over. En als act kosten we aanzienlijk meer dan bijvoorbeeld een deejay. Maar vanaf nu gaat The Herbaliser voor het grof geld. Vandaar de titel van het album. (lacht; 'Very Mercenary' betekent zoveel als heel inhalig, IS)."

Producers Teeba en Wherry konden met hun eerste album Remedies op hysterische reacties van de Britse pers rekenen waardoor de plaat een zeker succes kende. Ook groeide in die tijd hun Ninja Tune-label uit tot huis van vertrouwen voor de triphopadept. Daardoor konden de zeven andere artiesten aantrekken. Zo werkten aan hun voorganger Blow Your Headphones een trits gastmuzikanten als Fabian, Big Ted, en de fantastische New Yorkse rapster What What mee. Op Very Mercenary zijn Bahamadia, Blade, Roots Manuva, The Dream Warriors en opnieuw What What van de partij. "Met What What maakten we geen nieuwe tracks. De twee nummers op Very Mercenary schieten nog van de voorganger over."

Eind mei doet de Ninja Tune-stal ons land aan. Ook The Herbaliser toert mee. De leden spelen zowel in samenspel als tegen elkaar op. Door de avontuurlijke improvisatie klinkt The Herbaliser live nog kleurrijker en gevarieerder. "Veel bands brengen op het podium hun laatste plaat plus een paar hits. Of erger: een slechtere versie daarvan. Wij proberen dingen toe te voegen. Eigenlijk is dat doorgestoken kaart. Als we een plaat inblikken, elimineren we een aantal samples en die krijgt het publiek tijdens het concert op zijn bord. Daarom willen we in de toekomst een volledige liveplaat op de markt gooien. Dan kan de thuisblijver ook ten volle van ons genieten."

Ive Stevenheydens

The Herbaliser concerteert op 28 mei in de Brusselse Ancienne Belgique, samen met Ninja Tune-labelgenoten Roots Manuva, Mr. Scruff en Dynamic Syncopatia

(info en tickets: 02/548 24 24).

Voor de postmoderne hiphop van The Herbaliser zijn films een belangrijke inspiratiebron

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234