Dinsdag 11/05/2021
In ‘Over water’ zegt Marjan Michielsen – het personage van Natali Broods – zeer regelmatig: ‘Dat is lief’. Beeld © VRT - Toon Aerts
In ‘Over water’ zegt Marjan Michielsen – het personage van Natali Broods – zeer regelmatig: ‘Dat is lief’.Beeld © VRT - Toon Aerts

DM Zapt

Graag wat meer #datislief en wat minder #foefkop

In DM ZAPT zet de tv-redactie van De Morgen de blik op oneindig. Vandaag: Robin Broos over de mooiste catchphrase in Over water.

Hoewel we graag het tegendeel beweren, zijn wij in wezen geen hartelijk volk. Een verkoper die ons vriendelijk vraagt of hij kan helpen, vinden we opdringerig. Een knikje van een voorbijganger vinden we verdacht. Amerikanen die vragen hoe het met je gaat - “how are you?” - ervaren we als geforceerd en onoprecht.

Het is iets cultureels, het zit niet ingebakken in onze taal. Bij Duitsers gaat erkentelijkheid bijvoorbeeld vaak gepaard met schone adjectieven als “viel of “schön”. Bied je een Amerikaan een vuurtje aan, zegt hij “I appreciate it”. En wijs je een Fransman de weg, zegt hij “c’est gentil”. Hoe lief is dat?

Maar vrij vertaald in het Nederlands krijgen die uitdrukkingen een wrange bijklank. Niemand zegt “dank je, dat is lief” tegen de bakker die spontaan een pistolet extra in de broodzak steekt. In onze taal bestaat er geen enkele manier om dankbaarheid kracht bij te zetten, zonder als een gek over te komen.

Nochtans betekent lief volgens Van Dale gewoon “vriendelijk en goed van karakter”. Synoniemen.net stelt zelfs een dertigtal alternatieven voor. Maar ‘tof’ is te licht, ‘vriendelijk’ te formeel, ‘attent’ te zwaar, en ‘aardig’ te Hollands.

Misschien daarom dat het me zondagavond opviel. In Over water zegt Marjan Michielsen – het personage van Natali Broods – zeer regelmatig: “dat is lief”. Vaak als repliek op een uitgesproken bezorgdheid van een van haar tegenspelers. Toegegeven, in de reeks maakt de vrouw voldoende mee om die geregelde bekommernis te verantwoorden. Maar haar antwoord op zo’n teken van medeleven zijn we niet gewoon.

“Dat is lief.” Het klinkt een zinnetje dat we enkel mogen gebruiken tegen ons lief. Of tegen kinderen. Maar zeker niet tegen de verkoper of voorbijganger. Laat staan tegen een collega die toevallig je papieren van de printer heeft gehaald. “Dat is lief” is dan vooral heel erg raar.

Maar wanneer Natali Broods het zegt, geloof ik haar. Het hoeft dan ook niet te verbazen dat deze reeks is geschreven door Tom Lenaerts en Paul Baeten Gronda. Twee lieve mensen. Mensen van wie ik niet raar zou vinden dat ze me straks na het lezen van dit stukje een berichtje sturen met: “dat was lief”.

Zou het Twitter-verkeer niet aangenamer worden met wat meer #datislief en wat minder #wegmetons of #foefkop?

Over water, zondag om 20.55 uur bij Eén.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234