Donderdag 29/07/2021

Gouverneur van Illinois zette Congreszitje van president-elect te koop in ruil voor hele reeks gunsten

Koehandel om Senaatszetel Obama

Gouverneur Rod Blagojevich van de Amerikaanse staat Illinois is opgepakt op beschuldiging van corruptie. Hij zou geprobeerd hebben financieel voordeel te halen uit de toewijzing van de vrijgekomen Senaatszetel van president-elect Barack Obama.

Springfield l Rod Blagojevich werd gisterochtend gearresteerd samen met zijn stafchef John Harris. Uit afgeluisterde telefoongesprekken zou gebleken zijn dat Blagojevich, Harris en anderen geprobeerd zouden hebben om de Senaatszetel van Barack Obama te verkopen.

De wet in Illinois geeft de gouverneur de bevoegdheid om een vervanger aan te duiden voor een senator die tijdens zijn termijn opstapt. Dat is het geval voor de verkozen president Barack Obama, die tot een paar weken geleden senator was voor de staat.

In een afgeluisterd telefoongesprek zei Blagojevich naar verluidt dat hij zichzelf tot senator zou benoemen als hij niks in ruil zou krijgen voor Obama's zetel. Hij noemde de zetel 'a fucking valuable thing' ('een verdomd waardevol ding', TV), dat je niet weggeeft voor niks."

'Geen beschuldigingen voor Obama'

Volgens een schriftelijke verklaring van Patrick Fitzgerald, de federale aanklager in Chicago, wilde Blagojevich voor Obama's Senaatszetel een goedbetaalde functie bij een non-profitorganisatie of een vakbond, een lucratieve zetel voor zijn vrouw in de raad van bestuur van een bedrijf, bijdrages aan zijn campagnekas en/of een kabinetspost of ambassadeurschap voor zichzelf.

Op een persconferentie in Chicago zei Patrick Fitzgerald dat "de aanklacht geen beschuldigingen bevat over de president-elect". Volgens een plaatselijke correspondent van de televisiezender Fox News was het zelfs Obama's stafchef Rahm Emmanuel die het onderzoek in een stroomversnelling bracht door de federale onderzoekers te tippen over Blagojevich' demarches.

Obama zelf reageerde gisteren zeer kort na een ontmoeting met Al Gore. "Net als de bevolking van Illinois ben ik teleurgesteld en ontnuchterd. Aangezien dit een lopend onderzoek naar de gouverneur is, denk ik niet dat het past dat ik op dit moment verder commentaar lever." Obama stelde wel dat hij geen contact had gehad met de gouverneur en zijn medewerkers. "Ik was niet op de hoogte van wat er aan de gang was."

In ieder geval werpt de aanklacht een reeks vraagtekens op. Met name: wat wist Obama over de koehandel rond zijn zetel? Hadden hij of zijn team in dat verband contacten met Blagojevich en zijn medewerkers? De aanklacht beantwoordt die vragen niet.

Eén piste die Blagojevich naar verluidt volgde, was dat hij de open Senaatszetel zou toekennen aan Obama's favoriete kandidaat in ruil voor de ministersportefeuille van Volksgezondheid. In de aanklacht van Patrick Fitzgerald wordt de persoon die op die manier senator zou worden aangeduid met de benaming 'Kandidaat 1'. Volgens verschillende Amerikaanse media zou het om Obama-adviseur Valerie Jarrett gaan. Jarrett trok haar kandidatuur zelf vroegtijdig terug en kreeg ondertussen een functie in het Witte Huis kreeg.

De aanklacht maakt ook gewag van een mogelijke deal tussen Blagojevich, Obama en de vakbond Service Employees International Union. In een telefoongesprek op 10 november werd geïnsinueerd dat Blagojevich de Senaatszetel aan Kandidaat 1 zou toewijzen, de vakbond hem een lucratieve post in een van haar randorganisaties zou toekennen en Obama de vakbond vervolgens zou belonen met politieke hand- en spandiensten.

In een gesprek dat een dag later werd afgetapt, maakte Blagojevich echter duidelijk dat hij niets meer verwachtte van Obama. "Ze willen me niets geven behalve waardering. Fuck them."

Change To Win, de vakbondsorganisatie waar Blogojevich zichzelf wilde parachuteren, stelde gisteren dat het geen contacten had gehad met Blagojevich of zijn medewerkers. "Het idee van een baan voor de gouverneur bij Change To Win is een compleet verzinsel van de gouverneur en zijn staf en heeft geen basis is de realiteit", zei woordvoerder Greg Deniers aan Politico.com.

Minstens één andere kandidaat voor Obama's Senaatszetel zou ondertussen bereid geweest zijn om al vooraf te betalen. 'Kandidaat 5', zoals de persoon heet in de aanklacht, zou bereid zijn geweest om 500.000 dollar op tafel te leggen.

Onder de kandidaten zijn Congreslid Jesse Jackson Jr., de zoon van de voormalige zwarte presidentskandidaat Jesse Jackson, en Tammy Duckworth, een Irakveterane die eerder al kandidaat was voor het een zetel in het VS-congres. Beiden voerden voor de presidentsverkiezingen van 4 november campagne voor Barack Obama.

De Democraat Rod Blagojevich (52) komt uit Chicago, een stad die berucht is om haar politieke corruptie. Hij was al langer het voorwerp van gerechtelijke onderzoeken. Hij wordt er onder meer van verdacht dat hij fraude pleegde met openbare werken.

Ondanks zijn arrestatie blijft Blagojevich tot nader order gouverneur van Illinois. Hij behoudt bijgevolg de bevoegdheid om de nieuwe senator te benoemen.

Gouverneur Blagojevich:

Obama's zetel is een verdomd waardevol ding. Dat geef je niet weg voor niks

n Gouverneur van Illinois Rod Blagojevich (l.), president-elect Barack Obama (m.) en burgemeester van Chicago Richard M. Daley op een archiefbeeld van april 2007.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234