Zaterdag 24/10/2020

AchtergrondSchoonheidsideaal

Google en Snapchat waarschuwen voor onrealistische beautyfilters: ‘Zelfs sproeten verdwijnen’

Volgens cijfers van Google is maar liefst 70 procent van alle foto’s die met een Android-mobieltje worden genomen een selfie.Beeld thinkstock

Google en Snapchat voeren campagne tegen beauty- en straktrekfilters in fotoapps die standaard aanstaan. ‘Jongeren krijgen het idee dat alles maakbaar is.’

Toen Khloe Kardashian, een van de zussen uit het Kardashian-imperium, deze zomer weer eens een selfie op sociale media zette, waren haar volgers verbijsterd. De vrouw op de foto leek nauwelijks nog op Khloe. Deze foto was zelfs naar Kardashian-maatstaven extreem. Hoon viel haar ten deel.

Ook oudere zus Kim is niet vies van een selfie. Naar eigen zeggen schoot ze tijdens een tripje naar Mexico een paar jaar terug in vier dagen tijd 6.000 selfies. Ofwel 1.500 per dag. Bijna 90 per uur. Volgens cijfers van Google is maar liefst 70 procent van alle foto’s die met een Android-mobieltje worden genomen een selfie.

De smartphone is onze hedendaagse spiegel. Waar Narcissus in de bekende mythe verliefd was op zijn eigen spiegelbeeld, gaat de liefde nu steeds vaker uit naar de opgepimpte versie van het oorspronkelijke beeld.

Radicale make-over

Zo extreem als bij Khloe Kardashian gaat het meestal niet. Er zijn speciale apps voor radicale make-overs en er zijn apps voor grappige effecten, maar normaal gesproken zijn de veranderingen subtieler. Iedere moderne smartphone heeft in de standaard foto-app ook wat knoppen om foto’s te bewerken. De ogen net wat groter, de lippen een tikje voller, de huid egaler, de pukkel weggegumd.

Juist in de filterfunctie van de gewone foto-app zit een groot probleem, waarschuwt Google. Samen met filterspecialist Snapchat is het techbedrijf een campagne begonnen die ervoor moet zorgen dat de straktrekfilters niet standaard aanstaan. Bij sommige toestellen is dat al een tijdje zo. Een jaar of vier geleden trok een blogger aan de bel nadat ze had ontdekt dat haar Samsung een filter toepaste die zelfs haar sproeten liet verdwijnen.

Schoonheidsideaal

Ook Google maakte zich bij zijn Pixel-mobieltjes schuldig aan het fenomeen. Het bedrijf heeft dit in zijn laatste modellen teruggedraaid. Verder willen Snapchat en Google af van termen als ‘beauty’ bij de filters. Google stelt dat filters en de bijbehorende termen een negatief effect op de mentale gezondheid van gebruikers kunnen hebben, omdat er een schoonheidsideaal wordt gecreëerd waaraan ze in het echte leven niet kunnen voldoen.

Communicatiewetenschapper Jolanda Veldhuis, die aan de Vrije Universiteit Amsterdam het effect van het delen van bewerkte selfies onderzoekt, noemt het een goed initiatief. “Er is een discrepantie tussen het plaatje dat je aan de buitenwereld laat zien en hoe je echt bent. Dat kan inderdaad voor problemen zorgen. En al helemaal als een bewerking automatisch gebeurt.”

Twee vriendinnen maken een selfie.Beeld thinkstock

Jongeren zijn volgens haar bewust bezig met selfies: “Ze maken een hele serie en vervolgens kiezen ze uit tientallen selfies de mooiste uit. Die wordt vervolgens soms ook bewerkt voordat hij zijn weg naar Instagram of een ander medium vindt.” En daarna is het wachten op de onvermijdelijke likes.

Of de geportretteerde hier vervolgens blij of depressief van wordt, verschilt per persoon, zegt Veldhuis. “Wie al onzeker is en een laag zelfbeeld heeft, zal extra gevoelig zijn voor het gapende gat tussen de bewerking en het origineel.”

De Nederlandse cosmetische arts Tom Decates ontvangt in zijn praktijk vaak jonge meisjes met een foto van rolmodel Kylie Jenner (de jongste zus van Kim Kardashian) in de hand met het verzoek: zo wil ik er ook uitzien. Of meisjes en jongens kloppen met een bewerkte selfie aan, met het verzoek om het gat tussen de werkelijkheid en de geretoucheerde selfie te dichten. 

Maakbaarheidsideaal

Communicatiewetenschapper Anne-Mette Hermans: “Jongeren krijgen het idee dat alles maakbaar is en dat ze zelf verantwoordelijk zijn voor hun uiterlijk. Daar moeten we kritisch naar kijken.” Het spiegelen aan beroemdheden als Kylie Jenner is één, het spiegelen aan je eigen gefilterde selfie noemt Hermans een volgende stap op weg naar het maakbaarheidsideaal. Al is een direct verband tussen het gebruik van filters en sociale media en de stijgende vraag naar cosmetische ingrepen niet aangetoond.

De oproep zal bij de Kardashians aan dovemansoren zijn gericht. Khloe postte deze week opnieuw een foto waarop ze totaal onherkenbaar was.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234