Zaterdag 10/04/2021

God heeft vier pootjes

De zak van Sinterklaas zal dit jaar gevuld zijn met tonnen en tonnen My Little Pony's. De schattige paardjes zijn namelijk een hype, bijna een religie zelfs, en lang niet alleen onder kinderen. Wie weet out ook papa zich straks als een 'Bronie'.

Vroeger nam mijn kennis over My Little Pony slechts een paar hersencellen in beslag. Voor mij waren het gewoon irritante plastic poppetjes die ons appartement binnenwaaiden op de vleugels van een soort onzichtbare golfstroom. Verschillende paardjes vonden een plek in de laden en bakken met speelgoed in mijn dochters slaapkamer. Nu en dan vond ik een pluk felgekleurd haar in het afvoerputje van het bad. Maar nooit heb ik me afgevraagd waarom een kleuter zo kan opgaan in het borstelen van een felblauwe staart.

Ik stelde mij ook geen vragen toen die dochter, intussen elf, bekende dat ze bezeten was van de My Little Pony televisieshow op Nickelodeon. Ze sloeg geen enkele episode over van wat er voor mij uitzag als kleurige, 22 minuten durende snoepjes. Ze racete door haar huiswerk om geen minuut te moeten missen. En ze achtervolgde me door het huis, smeekte of ik niet één keertje wilde meekijken. Het zou mijn verwachtingen ruimschoots overtreffen, klonk het. Maar ik wimpelde haar af. Het kwam niet eens in me op om mijn gesofisticeerde 'tween' te vragen wat er nu zo geweldig was aan een tv-serie gebaseerd op een speeltje voor peuters vanaf drie.

The Brotherhood

Tot ik toevallig voorbij een awardshow zapte en zag hoe de (34-jarige!) actrice Lena Hall een prijs in ontvangst mocht nemen voor haar rol in de remake van Hedwig and the Angry Inch. Ze klom het podium op en worstelde zich met bibberende vingers door een briefje met te bedanken namen: haar vrienden, collega's, kennissen... En dan raapte ze zichzelf bij elkaar, keek ze recht de camera in en poneerde ze "Friendship is magic". De toon waarop ze dat zei, was zo neutraal dat het leek te gaan om de gewoonlijke prietpraat van zweverige actrices. Maar voor ik het wist, hadden mijn vingers 'Friendship is magic' gegoogeld en werd ik weggeflitst naar een magische wereld vol snoepjeskleurige pony's.

'Friendship is magic' is namelijk niet alleen de baseline van de tv-reeks, maar ook de leuze van Equestria, de tekenfilmwereld waarin de pony's wonen. Met die drie korte woordjes had Hall zich geout als 'Pegasister', een volwassen, vrouwelijke fan. Achteraf ontdekte ik dat ze toevallig op My Little Pony - Friendship Is Magic was gebotst op Netflix. En ze volgde het nu al bijna een jaar. Dankzij de schattige paardjes zag ze haar vrienden liever, voelde ze zich gelukkiger en raakte ze regelmatig vervuld van een gevoel van dankbaarheid. Bovendien had ze haar professionele succes te danken aan de inspiratie die de pony's haar gaven, zo bekende ze bloedserieus. En hop, de Pony-wereld (93.000 volgers op Twitter, 825.000 Facebookfans, en ook nog een menigte op Instagram en Tumblr) sloot haar liefdevol in de armen.

Een paar weken daarna stond ik te praten met een vriendin. Haar 18 jaar oude zoon had zich met heel veel moeite een weg gebaand door het laatste middelbaar en dat wilde hij die avond vieren met een vriend. Door een My Little Pony-marathon te houden.

Misschien hebt u ook al gehoord over de 'Bronies': de vurige (en ietwat scheef bekeken) brotherhood van volwassen, mannelijke My Little Pony-aanhangers. Het zijn er duizenden, en je vindt ze overal ter wereld. Ook zij vinden de show méér dan leuk: voor hen is het een manier om naar de wereld te kijken. Niks creepy aan, vinden ze: deze fans vinden gewoon rust in de levenslessen en de morele richtlijnen die in de felgekleurde verhaaltjes ('the canon', noemen ze het) verweven zitten - zo'n beetje zoals de generaties voor ons, die voor dit soort zaken naar de kerk gingen.

Intussen zijn er al vier seizoenen, of 91 afleveringen in totaal uitgezonden. Seizoen 5 volgt volgend jaar. Op Equestria Daily, de grootste fansite, wordt er uitgebreid gediscussieerd over referenties (van Citizen Kane tot The Big Lebowski), betekenissen en inconsequenties. Maar er leeft nog veel meer: kunst, games, muziek, T-shirts, zelfverzonnen verhalen die losjes gebaseerd zijn op de canon, maar met onorthodoxe wendingen. En dan zijn er nog de Pony-varianten van bestaande hypes: Super Mario Pony, Minecraft Pony, en - mijn favoriet - My Little Game of Thronies.

Eeuwigdurende duisternis

Volgens mijn dochter moest ik beginnen bij het begin, bij aflevering 1 van seizoen 1, en zo geschiedde. Er was eens, in een mythisch, magisch, ver verleden, het koninkrijk Equestria. Twee ponyprinsessenzusjes houden er samen de touwtjes in handen. Het ene zusje is wit, het andere zwart, en allebei behoren ze tot een bovennatuurlijke bestaansvorm.

Celestia, de witte prinses, heeft de leiding over de zon. Haar zus Luna stuurt de maan aan. Alles loopt lekker, tot Luna merkt dat de pony's op Equestria dartelen en spelen tijdens de shift van haar zus, terwijl ze onder het maanlicht alleen maar slapen. Luna gaat ten onder aan jaloezie en verandert in het monster Nightmare Moon, een vrouwelijke slechterik met maar één missie: Equestria onderdompelen in eeuwigdurende duisternis. Om het rijk te redden, moet Celestia zich tegen haar zus keren. Ze rijft haar strafste magie bij elkaar en slaagt erin Nightmare Moon te verbannen naar... de maan.

Fast-forward naar duizend jaar later. In het drukke Canterlot, vol flapperende vlaggen en pastelkleurige begroeiing, leeft Twilight Sparkle, een paarse eenhoorn, met haar neus in de boeken. Als tovenaarsleerling van prinses Celestia heeft ze heel wat te blokken. Hoe oud ze precies is, doet er niet echt toe (alle pony's zijn tussen de pakweg twaalf en zestien jaar oud: zelfstandig, maar jong genoeg zodat ook kinderen zich ermee kunnen identificeren). Op een dag ontdekt ze in een stokoud boek een voorspelling die haar zorgen baart: Nightmare Moon zou één dezer terugkeren naar Equestria, en haar vloek opnieuw uitspreken. Alleen zij en haar vijf vriendinnetjes kunnen haar tegenhouden.

Jeugdsentiment

Terwijl de oorspronkelijke My Little Pony-speeltjes al dateren van 1981, is de hedendaagse cultus bijna helemaal gebaseerd op de nieuwe tv-reeks die in 2010 van start ging. Het genie achter de reeks is animator Lauren Faust, die furore maakte met de reeks The Powerpuff Girls. Als klein meisje speelde ze nog met de eerste pony's, en toen al had ze het rijk Equestria bedacht. De reeks bevat elementen uit zowat alle sprookjes en fantasyverhalen uit haar kindertijd, en de begintune is nog precies dezelfde als die uit de oude reclamespotjes. Logisch dus dat ik, als volwassen moeder van 35, smelt van herkenning.

Twilight Sparkle is een soort Bilbo Baggins: niet echt een natuurtalent op het vlak van reizen, maar ze volgt toch min of meer de richtlijnen van een machtig, wijs personage. En ze is ook de streefbal Hermione Granger uit Harry Potter, en Dorothy uit De tovenaar van Oz.

Maar waar de reeks nog het meest van weg heeft, is Friends. Het draait namelijk allemaal om de vriendschap tussen zes totaal verschillende personages, om de veilige wereld en het betere clangevoel die ze creëren dankzij hun loyaliteit. Dit is het soort vriendschap waar kinderen naar verlangen in het diepst van hun wezen. En het soort vriendschap dat vage, rozegekleurde herinneringen oproept bij volwassenen, hen terugflitst naar de tijd waarin ze zichzelf uren konden verliezen in het spel.

Toen ze drie was, had mijn dochter al door dat de beste avonturen weggelegd waren voor jongens. Peter Pan, Peter Parker, Luke Skywalker, King Arthur, Superman... Als er al meisjes bij mochten zijn, fungeerden die als sidekick. Maar bedenkster Lauren Faust surfte mee op de veranderende norm: ook vrouwelijke personages krijgen nu een glansrol toebedeeld. Terwijl een sprookjesprinses vroeger niet veel meer te doen had dan schoentjes passen, lange dutjes doen of het huis poetsen (al dan niet opgesloten, altijd wachtend op een reddende prins) overklast ze nu de stoerste kerel. Kijk maar naar Brave, of Frozen. De Young Adult-afdeling van de bib barst van de verhalen over meisjesvampieren, girl warriors en vliegende meiden.

Lauren Faust was als kind tamelijk eenzaam. Ze bracht veel tijd door met haar Pony's in haar kamertje, ergens in een voorstad in de staat Maryland. Haar eerste, die ze 'Peachy' doopte, kocht ze op haar zevende met haar zakgeld. "Maar ik hield niet zo van meisjesdingen, kammetjes en kleertjes interesseerden me niet zo."

Wat haar wél interesseerde, waren haar broers X-men-strips. En The Chronicles of Narnia. Faust was dan ook meteen verkocht toen speelgoedproducent Hasbro My Little Pony's met vleugeltjes, en eenhoorntjes ging produceren.

In 2008 contacteerde Hasbro haar: had ze geen zin om een nieuwe reeks rond My Little Pony te maken? Het eerste wat ze daarop deed, was Peachy van onder het stof halen. Zes weken later had Faust een hele bijbel klaar: meer dan veertig pagina's vol schetsen waarin ze de wereld, die ze als achtjarige bij elkaar had gefantaseerd, opnieuw tot leven wekte.

En Faust stond op haar strepen: het belangrijkste voor haar was dat de zes vriendinnetjes echt van elkaar zouden verschillen, en dat ze ook hun kleine kantjes zouden hebben. De meeste meisjesreeksen waren immers gebaseerd op een soort archetype, vertelt Faust: "Een leuk, lief meisje dat veel om haar vrienden geeft, en graag deelt. Het enige verschil tussen al die personages is dat het ene van roze houdt, en het ander liever blauw ziet. Dat is dus wat jonge meisjes voorgeschoteld kregen, terwijl er zo veel verschillende manieren bestaan om als meisje door het leven te gaan."

Hasbro wilde dat de show rond vriendschap zou draaien. Faust: "Ik heb zo'n vermoeden dat daar de aantrekkingskracht van de serie ligt. Kijk naar de Bronies: zij waren als kind waarschijnlijk outsiders op school. Ik denk dat ze de onderliggende boodschap begrijpen: helemaal jezelf kunnen zijn, en toch aanvaard worden." Toen het eerste seizoen op antenne ging, was het een instant succes. Niet alleen jonge meisjes keken, maar ook tieners en volwassenen. De laatste reeks van My Little Pony werd dit jaar uitgezonden in 170 landen. Alleen al in Amerika keken er 12 miljoen mensen.

Misbegrepen Medusa

Hoewel Equestria haar idee was en de hele cultus rond My Little Pony haar verdienste, verliet Faust de show al na één seizoen, na een clash met haar bazen rond productieschema's en creatieve vrijheid. Nu, vier jaar na haar vertrek, beschouwen de fans haar nog altijd als een soort godin. Faust: "Die breuk was heel pijnlijk voor mij. Ik stak mijn hart en ziel in die reeks, en toen ik wegging, had ik het gevoel dat ze mij iets heel waardevols hadden afgepakt."

Het duurde dan ook lang voor ze de schok te boven kwam. Sinds kort mag ze echter haar tanden zetten in een nieuw project. Een nieuwe serie die ook ook zal gaan over haar favoriete thema, vriendschap. Samen met Sony Pictures sleutelt ze aan een animatiereeks gebaseerd op het Griekse monster Medusa: de meest iconische vrouwelijke slechterik uit de mythologie, met een kapsel van slangen en de opvallende gave om levende wezens in steen te kunnen omtoveren. Maar in de versie van Faust is die arme Medusa gewoon een beetje misbegrepen, heeft ze haar plek nog niet helemaal gevonden. Wanneer ze lotgenoten ontmoet - misvormde buitenstaanders met een voorliefde voor moord - fleurt Medusa helemaal op. "Ze bloeien open bij elkaar", legt Faust uit. "Ze hebben zoiets van hey, we hebben elkaar nu gevonden, zullen we dan gewoon onszelf blijven en elkaar toch graag blijven zien?"

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234