Zondag 18/08/2019

Wetenschap

Gezonde leefstijl houdt dementie niet op afstand

Beeld ANP XTRA

Dementie valt niet te vermijden met een gezonde leefstijl. De resultaten van grootschalig Nederlands onderzoek kunnen dat optimistische scenario niet bevestigen.

Ouderen die extra goed zorgen voor hun hart en bloedvaten worden later net zo vaak dement. Dat concluderen wetenschappers van het Amsterdamse AMC vandaag in vakblad The Lancet.

Internationale wetenschappers constateerden de afgelopen jaren steeds opnieuw dat het aantal gevallen van dementie minder snel stijgt dan voorspeld en schreven dat toe aan beschermende maatregelen tegen hart- en vaatziekten. Doordat ouderen vaker medicijnen slikken tegen een hoge bloeddruk en een te hoog cholesterolpeil, zo was het idee, houden zij de aanvoerroutes naar hun hoofd schoner en dat scheelt in het verval.

Tegenvaller

Het bewijs voor de stelling moest komen uit onderzoek waarbij ouderen in twee groepen worden verdeeld en langdurig worden gevolgd. Het AMC besloot tien jaar geleden om zo'n studie op te zetten. Ruim 3.500 ouderen, verdeeld over 116 huisartsenpraktijken, deden eraan mee. Na loting kreeg de helft een praktijkondersteuner toegewezen, die iedere vier maanden een speciaal vaatspreekuur organiseerde. De ouderen werden daar uitgebreid gecontroleerd. Hun bloeddruk en cholesterol werden in de gaten gehouden, ze kregen dieettips en werden gestimuleerd om te bewegen, en konden begeleiding krijgen bij het stoppen met roken. De andere helft van de deelnemers kreeg de standaard zorg van de huisarts.

Na ruim zes jaar was in de groep met de extra vaatzorg 6,5 procent van de ouderen dement geworden, tegenover 7 procent in de groep zonder begeleiding. Dat verschil was niet significant, en kan dus op toeval berusten. Een tegenvallend resultaat, erkent onderzoeksleider Pim van Gool, hoogleraar neurologie in het AMC. "Dit was niet waarop we hadden gehoopt."

De tegenvaller valt te verklaren, zegt hij. De ouderen bleken bij nader inzien relatief gezond waardoor er weinig winst te behalen viel. Bovendien is de standaardzorg in de westerse wereld van zulk hoog niveau, aldus Van Gool, dat extra aandacht voor hart en bloedvaten blijkbaar niet veel voordeel oplevert. Zo daalde ook bij de deelnemers die geen vaatspreekuur bezochten de bloeddruk, simpelweg omdat de huisarts hen in de gaten hield. Mogelijk is een vaatspreekuur wel efficiënt in landen waar de zorg minder goed is.

Van Gool blijft optimistisch. Tijdens zijn onderzoek werd duidelijk dat er een groep was die wél profiteerde: de ouderen die bij aanvang van de studie een te hoge bloeddruk hadden en daarvoor nog geen medicijnen slikten. Bij de deelnemers die daarvoor werden behandeld, daalde de kans op dementie wel enigszins. "Daarmee is de boodschap toch een beetje bevestigd", zegt hij.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden