Woensdag 23/10/2019

Gevangenisleraar mag weer werken

Beeld UNKNOWN

De Raad van State heeft het beroepsverbod voor leraar Luk Vervaet vernietigd. De man gaf Nederlands aan gedetineerden in de gevangenis van Sint-Gillis, maar werd door de Staatsveiligheid beschouwd als een 'veiligheidsrisico'.

Luk Vervaet werkte vijf jaar lang voor de vzw Adeppi. Hij gaf lessen Nederlands in de gevangenis van Sint-Gillis en informatica in die van Nijvel. Op 17 augustus 2009 kreeg hij te horen dat de directie hem de toegang tot de gevangenis ontzegde. In een korte brief riep directeur-generaal Penitentiaire Inrichtingen Hans Meurisse "veiligheidsredenen" in. Meteen kwam een einde aan de lessen Nederlands in de gevangenis, want kandidaten voor dit soort werk zijn er nauwelijks.

Vervaet is erg actief op internetfora en schrijft geregeld opiniebijdragen in kranten, vooral om de veroudering van de Belgische gevangenissen aan te klagen. Hij trekt vaak naar debatavonden en ging al eens frontaal in discussie met justitieminister Stefaan De Clerck (CD&V). "Ik heb over veel dingen een afwijkende mening", zegt hij. "Ik geef gedetineerden een stem, omdat haast niemand anders dat doet."

Vervaet dagvaardde de Belgische staat, allereerst om de precieze redenen voor de maatregel te kennen. Die waren geheim, zo kreeg zijn advocate te horen. Er bestond een "geheim rapport" van de Staatsveiligheid over hem, en dat volstond om hem zonder enige motivering de toegang tot alle gevangenissen te ontzeggen. Vorige zomer kwam het geheime dossier boven water, met daarin uitsluitend gegevens die ook hadden kunnen worden verkregen via Google.

Het ging om een brief die Alain Winants, het hoofd van de Staatsveiligheid, op 29 april 2010 richtte aan Meurisse. Hij schreef dat Vervaet lid is van CLEA, een organisatie die opkomt voor de vrijheid van mening en vergaderen, dat hij heeft geprotesteerd tegen de uitlevering van terrorist Nizar Trabelsi aan de VS en dat hij een "verdediger is van de Palestijnse zaak". Het rapport "onthulde", zoals Vervaet zelf meermaals schreef in opiniestukken, dat hij Trabelsi was gaan bezoeken in de gevangenis. Winants erkende dat Vervaet op geen enkel moment enige wet had overtreden, maar schreef dat zijn profiel "hem ertoe kan brengen de grens te overschrijden tussen de legitieme strijd voor een eerlijke justitie en de steun aan ideologieën die indirect het terrorisme rechtvaardigen".

Uitzichtloze situatie
Vervaet verloor in eerste instantie al zijn rechtszaken, en vocht de beslissing uiteindelijk aan bij de Raad van State. Die schorste vorig jaar het beroepsverbod al. In een nieuw op 22 juni geveld arrest wordt het verbod nu zonder meer vernietigd.

Meurisse ontzegde Vervaet niet alleen de toegang tot de gevangenis van Sint-Gillis, maar ook alle andere Belgische gevangenissen. Dat, zegt de Raad van State nu, is een maatregel die volgens een Koninklijk Besluit van 21 mei 1965 slechts kan worden opgelegd nadat de bevoegde administratie "zwaarwichtige redenen" aanbrengt. Het arrest benadrukt dat een afwijkende opinie niet kan worden aangevoerd om een burger eventueel het recht te ontzeggen om in een gevangenis vrijwilligerswerk te gaan doen of een gevangene te bezoeken. Hans Meurisse liet een verzoek om een reactie gisteren onbeantwoord.

Opnieuw lesgeven zit er voor Vervaet niet direct in. Het toegangsverbod liet de vzw Adeppi geen andere keuze dan hem te ontslaan. Het arrest ontneemt de gevangenisdirecties wel elke grond om Vervaet de toegang te weigeren. Het arrest zegt dat "alle ministers, administratieve autoriteiten en gerechtsdeurwaarders ertoe gehouden worden toe te zien op de uitvoering van het arrest".

Het arrest geeft de mogelijkheid om via deurwaardersexploten de Belgische regering te doen veroordelen tot het betalen van dwangsommen. "Het liefst zou ik ooit weer willen lesgeven", zegt Vervaet. "Mijn leerlingen zitten meestal ver weg van iets als een perspectief. Soms boekte je succes. Dan hoorde je dat zo'n jong boefje dat je had gekend in de meest uitzichtloze situatie toch nog een baantje had gevonden en op het juiste pad was geraakt. In Brussel is tweetaligheid een enorm pluspunt."

 Ik heb over veel dingen een afwijkende mening. Gedetineerden geef ik een stem  
Luk Vervaet
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234