Dinsdag 28/09/2021

AchtergrondOverstromingen

Getroffen door het noodweer? Dit moet u weten over uw woningverzekering

null Beeld Eric de Mildt
Beeld Eric de Mildt

Nu het water op de meeste plaatsen wegtrekt, wordt de schade opgemeten. Verzekeringsmaatschappijen worden overspoeld met aangiften. Doet één ‘waterbom’ het over heel 2020 uitbetaalde recordbedrag van 330 miljoen euro aan storm- en waterschade sneuvelen?

Buiten kijft staat alvast dat de verzekeringen een buitengewoon schadebedrag wacht. Zijn zij hiertegen gewapend? Gaat de premie nu voor iedereen de hoogte in? En wat dekt de woningverzekering nu wel, en niet? De meeste vragen over de woningverzekering beantwoord.

Hoe groot is de miljoenenschade die deze overstromingen veroorzaakten?

Geen verzekeringsmaatschappij die vandaag nog maar raamt naar de grootorde van de schade die de ‘waterbom’ vooral in het zuidoosten van het land aanrichtte. In sommige gebieden geraken hun schade-experten immers nog niet eens ter plaatse. “In heel wat gebieden is de situatie gewoon nog te onzeker. Hopelijk kunnen de eerste expertises volgende week starten”, zegt Gianni De Muynck van verzekeraar AXA. “Dat de situatie ongezien is, is duidelijk. Maar voor een goed totaalbeeld kan het misschien nog weken duren.” Het zou verwonderen dat deze overstromingen niet bovenaan de lijst van meest kostelijke natuurrampen in de Belgische geschiedenis eindigt, en dan hebben we het enkel nog maar over de materiële tol. Gelukkig kunnen slachtoffer terugvallen op hun woningverzekering, ook wel de ‘brandverzekering’ genoemd.

Is een woningverzekering verplicht?

In België is het afsluiten van een woningverzekering voor een woning geen wettelijke verplichting. Sluit je als eigenaar een woonlening af, dan is de kans echter erg groot de hypotheekverstrekker of bank eist dat er een woningverzekering wordt afgesloten. Volgens Assuralia, de beroepsvereniging van verzekeringsondernemingen, is zowat 95 procent van de woningen in België dan ook verzekerd. Een huurhuis in Vlaanderen moet sowieso zijn verzekerd.

Wat dekt de woningverzekering precies?

Woningverzekeraars zijn sinds 2006 verplicht om in elke brandverzekering de wettelijke dekking voor natuurrampen zoals een overstroming, een overlopende riolering, grondverzakking of vloedgolf op te nemen. De dekking betreft voornamelijk schade in en aan de woning. De inboedel is niet standaard mee verzekerd maar maakt doorgaans wel deel uit van het contract. Dure voorwerpen, bij KBC vanaf 15.000 euro, moeten afzonderlijk in de polis worden opgenomen.

Illustratiebeeld Beeld BELGA
IllustratiebeeldBeeld BELGA

“Woningverzekeraars moeten wettelijk een minimale dekking bieden”, weet Simon November van Test Aankoop. “Maar het staat elke verzekeraar vrij om beter te doen. De ene woningpolis dekt in de praktijk dan ook meer dan de ander. De overgrote meerderheid van de verzekeringscontracten bevat echter een betere dekking dan het wettelijke minimum.”

Wat met het tuinhuis en zwembad?

Een vernield tuinhuis of een door een modderstroom overspoeld zwembad? Schade buiten de woning is niet standaard mee verzekerd. Al bieden de meest polissen bieden wel een ruimere dekking dan alleen de woning, en zijn ook schade aan het terras, tuinhuis, schuurtje, afsluitingen en aanplantingen gedekt. Consumentenvereniging Test Aankoop adviseert het contract waar nodig op de individuele behoeften te laten afstemmen. “Het feit dat bijvoorbeeld een zwembad niet altijd tot de standaarddekking behoort, is voor de ene consument van belang, voor de andere niet.”

Illustratiebeeld Beeld EPA
IllustratiebeeldBeeld EPA

Wordt mijn auto die mee kopje-onder ging vergoed?

Stond je ondergelopen wagen, bromfiets of caravan in de garage, of in de onmiddellijke buurt van je woning - bijvoorbeeld onder een carport, op de oprit of in de straat - dan is deze veelal meeverzekerd met de woning (dekking ‘gestalde voertuigen’). Stond je voertuig echter elders op een plek die overstroomde, of je bent een straat ingereden waar het water erg hoog stond waardoor de motor het niet overleefde, dan is de schade veelal enkel gedekt als je over een (mini- of full)omniumverzekering beschikt. De gewone autoverzekering burgerlijke aansprakelijkheid komt niet tussen voor die schade. Wordt de overstroming officieel als ramp erkend, dan kan wie naast de boot valt voor een eventuele vergoeding tot 12.000 euro aankloppen bij het Vlaams rampenfonds.

Hoe doe ik aangifte?

Wie een schadegeval heeft, meldt dit zo snel mogelijk aan zijn verzekeraar, zodat deze een dossier kan openen. Het bewijs van de schade zelf moet je pas later leveren, volgens de wet ‘zodra mogelijk’. Verzekeraars stellen daarvoor aangifteformulieren, webpagina’s en apps ter beschikking. Zo stuurde KBC haar klanten uit de betrokken regio’s die in KBC Mobile de persoonlijk digitale assistent Kate activeerden zelfs een proactief bericht. “Op die manier kunnen klanten makkelijk meteen met één druk op de knop aangifte doen.” Maar een schadegeval mag ook altijd via telefoon of mail worden gemeld.

Illustratiebeeld Beeld EPA
IllustratiebeeldBeeld EPA

“Bereid sowieso een stevig dossier voor met een lijst van alle beschadigingen”, adviseert Simon November van Test Aankoop. “Voeg daar zoveel mogelijk mogelijk bewijsstukken als schadefoto’s, aankoopfacturen, vroegere foto’s en detailberekeningen aan toe. Vraag offertes aan vaklui en zoek op internet wat de vervangende aankopen je kunnen kosten. Je makelaar of agent is er om je te helpen.”

Waar heb je als verzekerde recht op?

Test Aankoop:“De meeste contracten voorzien de nieuwwaarde. Dat is het bedrag nodig om de woning te herstellen of opnieuw te bouwen, en dat aan de huidige prijzen, ook al zijn die veel hoger dan bij de oprichting.” Ook voor meubels en overige inboedel wordt meestal de nieuwwaarde uitgekeerd. In sommige contracten neemt de vergoeding wel af met de leeftijd, vaak is er na 5 à 7 jaar een waardevermindering van 5 tot 10 % per jaar, of geldt er bijvoorbeeld een lagere vergoeding voor tuin- en doe-het-zelfmateriaal.

“Laat je het beschadigde niet herstellen of vervangen, dan moet je volgens de wet slechts voor 80% worden vergoed”, aldus November. “De meeste verzekeraars geven echter het volle pond. Opruim- afbraak- en schoonmaakkosten zijn eveneens gedekt: hou dus goed bij welke uitgaven je doet en hoeveel tijd eraan werd besteed.” Is je woning onbewoonbaar, dan vergoedt de verzekering ook het tijdelijke verblijf in een hotel of (huur)woning.

Woningbijstand

Sommige verzekeraars bieden als extra waarborg bij de brandverzekering ook bijstand aan klanten in bepaalde noodsituaties. Beschik je over woningbijstand, dan kan je beroep doen op de vakmensen die de verzekeraar inschakelt voor gepaste noodhulp.

Illustratiebeeld Beeld EPA
IllustratiebeeldBeeld EPA

Net als voor andere dekkingen, wordt voor de woningverzekering wellicht een franchise in mindering wordt gebracht. “Voor de meeste contracten bedraagt de vrijstelling 250 à 300 euro, al is een eigen aandeel tot 1.300 euro mogelijk”, aldus de consumentenorganisatie.

Zijn onze verzekeringsmaatschappijen tegen dergelijke immense schadeclaims gewapend?

“Dat is echt geen issue”, verzekert Gianni De Muynck van Axa. “Als grootste schadeverzekeraar van het land zijn we hier wel tegen opgewassen. We weten ook: natuurgeweld is een van de grootste risico’s, nu en in de komende jaren. Verzekeraars houden daarvoor een soort spaarpot aan de kant.” Bij KBC kinkt dat als: “Omgaan met het incalculeren van risico’s en risicospreiding zijn onze kernmetier”, aldus woordvoerster Viviana Huybrecht. “De opgebouwde buffer reikt voor KBC ver boven het wettelijke minimum. Zoals wellicht alle Belgische verzekeraars doen ook wij daarnaast een beroep op een herverzekeraar, wat ook het financiële risico voor KBC spreidt.”

Wanneer mag ik mijn vergoeding verwachten?

“Van zodra de schade is begroot, kan het geld ‘s anderendaags al op de rekening van de klant worden gestort”, zegt Huybrecht van KBC Verzekeringen. “Voor de relatief makkelijke dossiers, die op basis van foto’s of video-expertise kunnen worden begroot, kan het heel snel gaan. Maar elk dossier is natuurlijk anders. Gezien de omvang van de ramp hebben we ook extra schade-experten in stelling om de klanten te ondersteunen en de dossiers af te wikkelen. Maar vandaag kunnen onze mensen nog lang niet overal voor hun expertises ter plaatse.” Eenzelfde verhaal bij Axa, dat spreekt van een uitbetalingstermijn van een paar weken “als het nadeel enigszins meevalt” tot veel langer bij grote, structurele schade.

Illustratiebeeld Beeld BELGA
IllustratiebeeldBeeld BELGA

“In gevallen waar het begroten van de schade complex is of meer tijd in beslag neemt omdat het huis bijvoorbeeld geheel of gedeeltelijk is ingestort, betalen we wel onmiddellijk een voorschot uit zodat klanten meteen een veilig, tijdelijk onderkomen kunnen vinden”, aldus nog KBC Verzekeringen.

Klanten die dat wensen, kunnen er bijvoorbeeld bij KBC voor kiezen dat de verzekeraar zelf een hersteller stuurt. De betaling wordt dan rechtstreeks tussen beiden geregeld. “We hebben overigens ons netwerk van herstellers gevraagd de capaciteit op te trekken voor de getroffen gebieden zodat deze prioritair behandeld worden.”

Help! Ik ben niet verzekerd

Wie niet is verzekerd, kan eventueel deels terugvallen op het Vlaams rampenfonds. Dat keert een vergoeding uit wanneer een zware storm, fikse hagelbui of overstroming door de Vlaamse regering officieel als algemene ramp wordt erkend. Opgelet: enkel wie op het ogenblik van de ramp recht had op een leefloon of een soortgelijke uitkering komt in aanmerking.

Wordt de woningverzekering nu voor iedereen duurder?

“De te betalen premie is afhankelijk van verschillende factoren”, aldus KBC verzekeringen dat hierover “nog geen uitspraken kan doen”. Ook voor AXA is het nog veel te vroeg om al over premieverhogingen te spreken. “Pas eens begin volgend jaar de jaarresultaten bekend, zal de precieze financiële impact voor onszelf en onze collega’s duidelijk worden.”

Eerste hulp bij wateroverlast: vijf gouden tips van Test Aankoop

- Voorkom dat de schade erger wordt. Schakel bv. verwarming of elektriciteit niet opnieuw aan als ze zijn aangetast door vocht. Laat dat aan een vakman over. Probeer ook geen wagen te starten die diep in het water heeft gestaan.

- Maak foto’s van de schade. Doe dat bij een overstroming indien mogelijk reeds wanneer het water nog in huis staat en ook vóór noodreparaties worden uitgevoerd.

- Gooi beschadigde spullen niet meteen weg, tenzij het om bederfelijke waren gaat. Maak daar wel foto’s van.

- Plan een eventueel bezoek van de verzekeringsexpert die de schade komt ramen niet te snel. Sommige schade duikt met vertraging op, zoals aan houtwerk dat lang in het water heeft gestaan of de chape onder de vloer die is weggespoeld.

- Minstens zo’n 10.000 euro schade? Schakel dan een eigen expert - een ‘tegenexpert’ - in om je te helpen met de schadeclaim. Dankzij hem zal je wellicht een hogere schadevergoeding bekomen.

Bekijk ook:

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234