Woensdag 15/07/2020

Beter LevenMondmaskers

Getest: acht verschillende mondmaskers. Hoe veilig, comfortabel en modieus zijn ze?

Onze redactrice testte acht diverse en gevarieerde mondmaskers uit.Beeld Stefaan Temmerman

Je hebt dikke en dunne, grote en kleine, papieren en katoenen. Maar welke mondmaskers scoren nu het best op het vlak van veiligheid, comfort en stijl? Wij legden acht exemplaren voor aan viroloog Marc Van Ranst en modeontwerper Tim Van Steenbergen.

Het mondkapje is een belangrijke bondgenoot in de strijd tegen het coronavirus. Wie neus en mond beschermt, zorgt ervoor dat eventuele Covid-19-houdende druppeltjes tegengehouden worden door een lapje textiel, in plaats van zich gezellig te nestelen op uw gesprekspartner. Een mondmasker is nog steeds niet verplicht in de winkels en warenhuizen, maar daardoor stuurt het dragen ervan des te meer de boodschap uit: ik respecteer je veiligheid, en ben bereid wat van mijn eigen plezier daarvoor op te offeren.

Want nee, prettig is het allerminst onder zo’n dubbele laag katoen of polypropyleen. Het is gemarineerd worden in je eigen adem waarbij je een bericht stuurt naar al je exen om hen te bedanken voor al die momenten dat ze je koffiebek tolereerden. Het is de helft van je mimiek verliezen en hopen dat je ogen toch nog genoeg persoonlijkheid bevatten om je hele gezicht te doen spreken. Het is sympathie opbrengen voor de reutelende mops­hond naast je aan de bushalte en beschamend lang in je eigen niesvocht zitten.

Het is, kortom, afzien om te ontzien. Maar doorgaans moeten wij als gewone sterveling het masker slechts een uurtje per dag dragen en is het een kleine moeite met een groots effect. Bovendien is het ene mondmasker het andere niet. Daarom deze grote mondmaskertest, waarbij we op zoek gaan naar het mondmasker dat niet alleen beschermt, maar ook nog comfortabel zit en er een beetje leuk uitziet. Onze redactrice was tegen betaling bereid alle maskers tijdens de hittegolf te dragen, modeontwerper Tim Van Steenbergen liet zijn deskundig licht schijnen op de esthetiek van onze test­exemplaren terwijl viroloog Marc Van Ranst oordeelde over de beschermingsgraad.

Kleine disclaimer: de mondmaskers in dit artikel werden niet in een laboratorium getest. Ze werden op het gevoel en op het zicht beoordeeld, net als een klant in een winkel dat zou doen. Dit zijn alvast enkele belangrijke zaken waarop je moet letten:

- Mondmaskers voor het grote publiek zijn bedoeld om de druppels die je uitstoot tegen te houden voor anderen, niet om je te beschermen tegen het virus

- Hoe beter het masker aansluit op je gezicht, hoe beter het beschermt

- Katoen is wasbaar op 60° zonder dat het krimpt, heel wat andere stoffen zijn dat niet

- Zorg dat de neusklem en elastieken goed bevestigd zijn aan het masker

- Zorg ervoor dat de binnenkant en buitenkant van het masker van elkaar te onderscheiden zijn (met kleur bijvoorbeeld), zodat je het nooit binnenstebuiten draagt

- Zodra je weer thuis bent, kun je ook de plantenspuit- of kaarsvlamtest doen: laat het masker de waterdruppels door of kun je een kaars uitblazen? Dan beschermt het niet voldoende.

Het chirurgisch masker

Beeld © Stefaan Temmerman

Details: Dun mondmasker van polypropyleen of cellulose met elastieken. Er bestaan verschillende varianten op hetzelfde ontwerp, maar dit model heeft een ingebouwde metalen klem op de neusbrug en plooitjes in de stof. Verkrijgbaar bij de apotheek en ondertussen ook in de meeste supermarkten voor ongeveer 1 euro per stuk of 49,99 euro voor een doos van 50.

Gebruik: Elastieken achter de oren haken. Weggooien na gebruik, masker maximaal 4-6 uur aan een stuk dragen. Meteen vervangen wanneer het vuil of vochtig wordt.

Comfort: Van alle maskers is dit het meest comfortabele. Ik kan vlot ademen en met de elastieken is het masker snel aan of uit te doen. Ik heb altijd een exemplaar in mijn handtas zitten voor langere treinritten, wanneer mijn stoffen maskers toch iets te benauwd worden.

Veiligheid: “Het traditionele chirurgische masker is een comfortabel maar ook redelijk performant masker dat redelijk goed (maar verre van perfect!) aansluit op het gezicht, mede door het ingebouwde metalen neusbruggetje”, zegt Marc Van Ranst. “Ze doen wat ze moeten doen, en dat is de eigen druppeltjes tegenhouden.”

Esthetiek: “Tja, dit is gewoon functioneel, niet meer, niet minder”, zegt Tim Van Steenbergen. “Als we mondmaskers zouden vergelijken met (hand)tassen, dan is dit de plastic zak. Het doet de job, het is goed dat je er eentje bij hebt voor noodgevallen, maar het is niet milieuvriendelijk en modepunten scoor je er niet mee.”

Eindoordeel: degelijk masker voor hen die gewetenloos de afvalberg willen vergroten.

Het K-pop-masker

Beeld © Stefaan Temmerman

Details: Masker met buitenkant van jersey en binnenkant van badstof met lussen en print van berenmond. Gespot op K-popster en gekocht op het louche AliExpress voor 3 euro.

Gebruik: De lussen achter de oren haken zodat het mond en neus bedekt. Na gebruik het masker in de kookwas of enkele dagen apart bewaren voor hergebruik.

Comfort: Heel zacht ademend (waarschijnlijk té ademend) masker dat fijn aanvoelt op de huid, maar niet zo goed blijft zitten wanneer ik mijn hoofd beweeg of ren voor de tram. Omdat dit masker werkt met lussen in plaats van elastieken, worden mijn oren niet bij elkaar gevouwen tot aperitiefbloemkooltjes wanneer ik het draag. Kinderen vinden het ook opmerkelijk aangenamer wanneer ik met dit masker naar hen probeer te smizen (smile with the eyes) in de rij voor de supermarkt.

Veiligheid: “Tja. Dit masker zal uw geproduceerde druppels tegenhouden. Het zou mij ook op anderhalve meter houden”, zegt Van Ranst.

Esthetiek: “Dit vind ik heel tof, het geeft meteen zo’n street-culturevibe, zeker in combinatie met de zwarte pet”, zegt Van Steenbergen. “Dit masker zou evengoed kunnen dienen om jezelf minder herkenbaar te maken in de massa op straat of tijdens bijvoorbeeld een protest. Het heeft iets hedendaags, met een knipoog naar subculturen en een nodige portie humor.”

Eindoordeel: geschikte bescherming in een pandemie of vermomming tijdens een protest: een doekje voor het bloeden van onze maatschappij.

Het Instagram-masker

Beeld © Stefaan Temmerman

Details: Katoenen gebloemd mondmasker met striklinten, plooitjes en vak voor een extra filter. Gekocht via een aantrekkelijke Instagram-advertentie bij het bedrijf BeWooden voor 28 euro.

Gebruik: De linten achter het hoofd strikken zodat masker goed aansluit op het gezicht en neus en mond bedekt. Filter na gebruik weggooien, masker in de kookwas of enkele dagen apart bewaren voor hergebruik.

Comfort: Het masker volgt mooi de contouren van mijn gezicht en het zachte katoen voelt aangenaam op mijn huid. De striklinten zijn een tikje onhandig: als je je haar niet in een staartje hebt, is een speldje wel aangewezen om de linten op zijn plek te houden.

Veiligheid: “Als coronavirussen allergisch zouden zijn voor bloemetjesmotieven, zou dit een uiterst efficiënt masker zijn”, glimlacht Marc Van Ranst. “Helaas. Maar dit masker gaat de eigen druppels wel tegenhouden.”

Esthetiek: “Ik hou sowieso meer van de mondmaskers met de plooitjes dan van die muilkorfexemplaren: dat ziet er zo hard uit”, aldus Van Steenbergen. “In dit masker kun je de vorm van je gezicht nog zien, en door de kleuren en de print geeft het ook iets meer diepte en reliëf. Een masker neemt doorgaans veel mimiek uit het gezicht weg en dit exemplaar compenseert dat toch een beetje.

“Het is ook een heel stijlvol exemplaar dat kan tellen als fashion statement. Ik geloof trouwens dat we daarnaartoe zullen evolueren, dat er mensen zullen zijn die zo’n masker zullen gebruiken als opvallend stuk en daar vervolgens de rest van hun outfit aan aanpassen.

Eindoordeel: stijlvolle en veilige optie voor mensen die voor de rest geen prints dragen.

Het schrijnwerkersmasker

Beeld © Stefaan Temmerman

Details: Masker uit polypropyleen met elastieken, met ventiel en klem op de neusbrug. Verkrijgbaar bij HUBO of andere doe-het-zelfzaken voor ongeveer 3,79 euro per stuk.

Gebruik: Elastieken achter de oren haken. Weggooien na gebruik. Meteen vervangen wanneer het vuil of vochtig wordt of niet meer goed aansluit.

Comfort: Dit masker sluit heel nauw aan op mijn gezicht. Ik heb een instant claustrofobisch gevoel en vervloek mezelf dat ik deze test afneem tijdens een hittegolf. Om de een of andere reden heb ik de onweerstaanbare drang om ‘Clarice!’ te fluisteren in de echo van mijn ademhaling.

Veiligheid: “Dit zijn de Rolls-Royces van de maskermarkt”, zegt Van Ranst. “Het zijn maskers die afhankelijk van hun filtercapaciteit FFP2 of FFP3 worden genoemd. Ze beschermen de drager tegen bacteriën en virussen in de omgeving. Eigenlijk zouden we deze maskers moeten voorbehouden voor de gezondheidswerkers. Je hebt maskers zonder ventiel en met een ventiel. Dat ventiel bestaat uit een membraan wat dichtgaat wanneer je inademt (zodat alle lucht gefilterd wordt door het witte deel van het masker) en opengaat wanneer je uitademt. Maar wanneer je hoest in een masker met een ventiel, dan vliegt alles gewoon naar buiten. Dat is niet de bedoeling!”

Esthetiek: “Ook dit masker is bovenal functioneel”, zegt Van Steenbergen. “Het is echt een medisch ding zonder persoonlijkheid. Het vertelt zelf niks en laat de drager ook niks vertellen.”

Eindoordeel: degelijk masker voor degenen die gewetenloos materiaal voor zorgpersoneel en badkameruitbrekers willen inpalmen.

De bandana

Beeld © Stefaan Temmerman

Details: Katoenen halsdoek, eventueel met (paisley)print. Verkrijgbaar bij verschillende kledingwinkels. Richtprijs voor een klassieke bandana: ongeveer 15 euro.

Gebruik: Sjaal zodanig knopen dat mond en neus bedekt zijn. Na gebruik in kookwas of enkele dagen apart bewaren voor hergebruik.

Comfort: Afhankelijk van hoe ik de sjaal knoop, wordt het ademen aangenamer. Met de punt naar beneden als een bankovervaller voel ik me het comfortabelst. Ook handig is dat ik het sjaaltje voor gebruik gewoon rond mijn hals of de straps van mijn handtas kan knopen.

Veiligheid: “Bandana’s zijn cool voor cowboys en Harley-rijders”, aldus Van Ranst. “Maar verwacht geen wonderen op het vlak van efficiëntie. Ze zijn een noodoplossing voor mensen die hun echt mondmasker weer eens vergeten zijn.”

Esthetiek: “Ik zie het zeker gebeuren dat we in de toekomst veel creatiever zullen omspringen met de kleding die we reeds in de kast hebben, zoals sjaals en bandana’s”, zegt Van Steenbergen. “Op die manier kun je het ook beter afstemmen op je outfit, en heb je je mond-neusbescherming altijd bij zonder dat het lijkt alsof je rondloopt met een mondkapje rond de nek.

“In mijn segment geloof ik dat we het aspect van geïntegreerde mond-neusbescherming steeds vaker gaan zien in de vorm van hoge kragen en dergelijke. Ik denk dat wij als sector moreel verplicht zijn om mee na te denken over hoe we gezichtsbescherming natuurlijk kunnen integreren, zodat de drempel veel lager wordt.”

Eindoordeel: gangsterlook die niet bepaald safe is.

Het face shield

Beeld © Stefaan Temmerman

Details: Gezichtsscherm van transparant PET-materiaal met een stevige dikke band van polyester foam en elastiek. Verkrijgbaar voor 6,99 euro bij de apotheek.

Gebruik: Elastieken band rond het hoofd schuiven. Aangeraden wordt om eronder nog een mondmasker te dragen.

Comfort: Dit heeft weinig tot geen impact op mijn ademhaling. De schuimrubberen band zit stevig rond mijn voorhoofd zonder te drukken, en ik kan alles vlot zien. Ik kan zelfs een colaatje drinken (met papieren rietje) terwijl de fotograaf zijn lens verandert, wat onmogelijk is met een stoffen mondmasker. Zo heb ik meer dan eens mijn traditionele treinmeeneemkoffie koud moeten drinken op mijn eindbestemming. Behalve dat mijn stem gedempt wordt en het niet écht iets doet voor mijn look, zijn er geen nadelen. Aanrader ook voor het verversen van luiers, neem ik aan.

Veiligheid: “Dit is een face shield. Dit zal ook je druppels tegenhouden wanneer je hoest of niest”, zegt Van Ranst. “Het voordeel is dat je de mimiek van de drager kunt zien. Het nadeel is dat het als vermomming veel minder efficiënt is als de andere maskers, en dat je na een stevige hoestbui best even het vizier proper maakt.”

Esthetiek: “Kijk, hier kan ik weinig over zeggen, behalve mijn bewondering uitspreken voor mensen die dit verplicht opzetten”, zegt Van Steenbergen. “Uiteraard is het niet stijlvol, maar ik denk niet dat dat de grootste zorg is voor gezondheidswerkers die zoiets moeten dragen.”

Eindoordeel: een doorschijnende curverbak op het hoofd zetten is even efficiënt – maar wel zwaarder.

Het masker van de federale overheid

20200624 Antwerpen Belgium: MondmaskersBeeld © Stefaan Temmerman

Details: Herbruikbaar masker met elastieken en neusklem van de federale overheid dat verdeeld wordt via de apothekers.

Gebruik: De elastieken achter de oren haken. Na gebruik het masker in de kookwas of enkele dagen apart bewaren voor hergebruik.

Comfort: Wie oorpiercings heeft zal dit beamen: maskers met elastieken zijn bijzonder onaangenaam wanneer ze blijven haken als je ze te snel wilt uitdoen. Het masker sluit aan onder de kin waardoor je in een mum van tijd een zweetbaard hebt staan. Het doet me denken aan belangrijk advies dat ik las in een lifestyleblad: naast goede handhygiëne is het ook belangrijk om meer zorg te dragen voor de huid van het gezicht. Zo’n hijghammam onder een mondmasker is namelijk een broeihaard voor dampende viezigheid. Verschillende mensen meldden al een verergering van acne of een baardvormige uitslag die blijkbaar, jawel, gezichtsschimmel bleek - voor wie dacht dat we onze portie angstaanjagende woorden voor 2020 met murder hornets al wel achter de kiezen hadden.

Veiligheid: “Dit is het masker wat we van de overheid hebben gekregen, of ooit zouden moeten krijgen”, zegt Van Ranst. “Het werkt gelukkig goed. (Het kwam ook positief uit het onderzoek van Test Aankoop, KS) Leve België!”

Esthetiek: “Dit vind ik zo’n groot wit vlak, al kun je dat natuurlijk wel naar je eigen hand zetten”, aldus Tim Van Steenbergen. “Ik zie mensen dit wel bewerken met een textielstift of er patches op naaien. Dit masker smeekt in ieder geval om wat kleur en reliëf, om het minder hard en klinisch te maken.”

Eindoordeel: degelijk masker zonder persoonlijkheid.

Het zelfgemaakt masker

20200624 Antwerpen Belgium: MondmaskersBeeld © Stefaan Temmerman

Details: Katoenen masker met striklinten en autoprint, zelfgemaakt door de buurvrouw van onze fotograaf. Op maakjemondmasker.be vind je een gratis patroon.

Gebruik: De linten achter het hoofd strikken zodat het masker goed aansluit op het gezicht en neus en mond bedekt. Na gebruik het masker in de kookwas of enkele dagen apart bewaren voor hergebruik. Buurvrouw bedanken voor haar harde werk.

Comfort: Dit masker sluit aangenaam aan op het gezicht, vormt de contouren van mijn jukbeenderen en de geur van wasmiddel overstemt mijn koffieadem lang genoeg. Er zit geen extra filter in, waardoor het masker indeukt wanneer ik een grote teug lucht naar binnen probeer te zuigen. Ik heb wel (letterlijk) meer ademruimte waardoor het draagcomfort hoog ligt.

Veiligheid: “Maakjemondmasker.be is een burgerproject dat me na aan het hart ligt, ik heb de actie dan ook graag ondersteund”, zegt Marc Van Ranst. “Dit zelfgemaakt masker, dat daar allicht een resultaat van is, is met zoveel liefde gemaakt dat het uw zelfgemaakte druppels liefdevol zal tegenhouden.”

Esthetiek: “Dit masker is de goede maat voor jouw gezichtsvorm, en past daarom beter dan het supermarktmasker”, zegt Van Steenbergen. “De speelse print vind ik een must bij deze maskers, die toch wel een deel van het gezicht wegnemen met hun volume. De autootjes zorgen voor een humoristische toets, en ik denk dat humor dezer dagen wel belangrijk is.”

Eindoordeel: veilig en comfortabel, en laat meteen zien dat je mama je echt graag ziet.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234