Dinsdag 17/05/2022

Getatoeëerde varkens shockeren Amerikaanse kunststudenten

'Dit is geen kunst, dit is dierenmishandeling.' Maar ook: 'Prachtig idee, schitterend uitgewerkt.' Bonnie en Clyde, twee varkentjes die vakkundig werden getatoeëerd naar een recept van Wim Delvoye, zorgden gisteravond voor flink wat controverse bij de opening van 'De Wereld op zijn kop', een tentoonstelling van hedendaagse Vlaamse kunstenaars in San Francisco.

San Francisco

Van onze verslaggever ter plaatse

Geert Sciot

Even zag het er naar uit dat De wereld op zijn kop volledig zou geboycot worden door de studenten van het San Francisco Art Institute, maar nadat Wim Delvoye een half uur lang argumenten op hen heeft afgevuurd koelt het protest. Toch hingen er gisteravond bij de opening van de grootste tentoonstelling van Hedendaagse Vlaamse kunst in Californië in jaren nog heel wat protestslogans in de prachtige gebouwen van de belangrijkste kunstschool van de stad. 'Art Work Is Not Abuse', 'How Would U Like It?' en 'Animal Exploitation Is No Art'.

Maar er zijn ook studenten die Delvoye openlijk verdedigen. "Hij humaniseert varkens, prachtig", zegt Patricia (23). Wim Delvoye is zelf wat geschrokken van de reacties. "Toen ik jaren geleden voor het eerst in Vlaanderen varkens tatoeëerde, klonk er geen enkel protest", zegt hij. "Ik ben zelf een vegetariër. Ik denk dat heel wat studenten van de Artschool hier vlees eten. Die hebben dus meer bloed aan hun handen dan ik." Waarom zo nodig varkens moeten getatoeëerd worden, vragen de studenten zich af. De uitleg van Delvoye, die ook een video heeft gemaakt over hoe de tatoeages werden aangebracht en hoe een varken wordt gecastreerd, is boeiend. "Varkens waren jarenlang in Vlaanderen de rijkdom van de arme bevolking, terwijl voor welgestelde mensen kunst de rijkdom is. De armen mestten hun varkens vet om rijkdom te creëren, de rijken probeerden rijker te worden door met kunst te speculeren. Er is dus een duidelijke link tussen de twee. Bovendien is Californië de bakermat van de tatoeage. Overigens hebben we de dieren in slaap gedaan en zijn de tatoeages aangebracht door Karen Roze, die zowat 's werelds beste tattoo-kunstenares is."

Jan Hoet, afgereisd naar San Francisco om de tentoonstelling in zijn onnavolgbare stijl en grappig Engels in te leiden, lacht. "Och, die Amerikanen", zegt Hoet. "Ze tatoeëren zichzelf zo graag maar van varkens zouden we zogezegd moeten afblijven. Leg me dat eens uit." Tijdens zijn spreekbeurt, die wordt bijgewoond door meer dan tweehonderd Amerikanen, speelt Hoet handig in op de controverse. "Sorry, maar ik zal pas op het einde van mijn toespraak over die varkens spreken. Of wil iemand dat ik het per se nu doe?"

Niemand in de zaal reageert. Anderhalf uur later legt Hoet zijn geamuseerde toehoorders uit dat de varkens van Wim Delvoye gelukkig mogen zijn. "Delvoye gave them a costume and so he avoids that they will be killed in 'den Abattoir'."

De voormalige Antwerpse galeriehoudster Vera Van Laer, die de Vlaamse kunstenaars samen met de directrice van het Art Institute selecteerde, is blij met de controverse. "Er wordt gepraat over onze kunstenaars. Hun werk blijft niet onbesproken. Dat is nu net het doel van kunst."

Ook kunstcriticus Johan Pas is tevreden. "Het doet een beetje denken aan de hammen die Fabre in Gent op pilaren plakte naar aanleiding van de tentoonstelling Over The Edges. Dergelijke dingen maken een tentoonstelling spraakmakend." De wereld op zijn kop, een initiatief dat op poten werd gezet door de Vlaamse attaché Bart Hendrickx met steun van de Vlaamse Gemeenschap, laat de Amerikaan met meer dan alleen maar varkens kennismaken. Een van de blikvangers is ongetwijfeld het beeld 'Wolkenmeter' van Jan Fabre. De Vlaamse theatermaker-kunstenaar inspireerde zich voor de creatie van het beeld op een gevangene van het beroemde Alcatraz-gevangeniseiland in San Francisco.

Vermits het Art Institute uitkijkt op Alcatraz, is het beeld, dat ook te zien is in Gent en in het Antwerpse kunstencentrum deSingel, echt op zijn plaats in San Francisco. Ook fotograaf Carl De Keyzer, met een cynische blik op de Amerikaanse maatschappij, Mark Luyten, Annemie Van Kerckhoven, Honnore O, Christine Clinckx en Ann Veronica Janssens stellen nog tot en met 25 november tentoon in het San Francisco Art Institute.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234